III SA/Gd 8/06

WyrokWSA w Gdańsku2006-03-08

Skład orzekający: Anna Orłowska, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Krzysztof Gruszecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która opuściła miejsce stałego pobytu, ale twierdzi, że w nim nocuje i posiada tam centrum życiowe, może zostać wymeldowana?
Ratio decidendi
Osoba może zostać wymeldowana, jeśli opuściła miejsce stałego pobytu w sposób trwały i dobrowolny, a jej twierdzenia o zamieszkiwaniu w tym miejscu nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Sąd administracyjny nie uwzględnia argumentów o stanie zdrowia czy zamiarze uregulowania sytuacji prawnej lokalu jako przesłanek warunkujących decyzję o wymeldowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wymeldowaniu I. D. z pobytu stałego. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o wymeldowaniu, opierając się na wniosku użytkownika lokalu i zeznaniach sąsiadów oraz świadka Z. M., którzy stwierdzili, że I. D. nie zamieszkuje w lokalu od kilkunastu lat, a jego pokój jest wynajmowany. I. D. twierdził, że nadal mieszka w lokalu, ale przebywa w nim tylko w ciągu dnia ze względu na chorobę i nocuje u przyjaciółki. Policja potwierdziła fakt nie zamieszkiwania w miejscu zameldowania. Sąd oddalił skargę, uznając, że materiał dowodowy potwierdza trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki, Protokolant Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2006 r. sprawy ze skargi I. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia 25 października 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z dnia 25 października 2005 r., na podstawie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 8 września 2005 r., nr [...] orzekającą o wymeldowaniu I. D. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S.. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że z wnioskiem o wymeldowanie I. D. z przedmiotowego lokalu wystąpiło Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej w S. Wniosek taki został złożony wskutek oświadczenia użytkownika lokalu – J. D., że jej były mąż nie mieszka w lokalu od kilkunastu lat. Podczas przesłuchania przed organem I instancji I. D. zaprzeczył, że opuścił miejsce stałego pobytu. Sąsiedzi w trakcie kontroli meldunkowej przeprowadzonej przez Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej w S. stwierdzili, że wymieniony nie zamieszkuje w lokalu. Podczas rozprawy administracyjnej J. D. oświadczyła, że jej były mąż nie zamieszkuje zgodnie z zameldowaniem i jego pokój jest wynajmowany; I. D. zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S. Skarżący zaś twierdził, że odnajmuje pokój i mężczyzna, który tam mieszka pilnuje lokalu, kiedy go nie ma. Przesłuchiwany na tę okoliczność zajmujący pokój Z. M. zeznał, że I. D. nie przebywa w spornym lokalu od około roku, kiedy zamieszkał z inną kobietą. Przeprowadzona przez Policję kontrola meldunkowa potwierdziła fakt nie zamieszkiwania przez stronę w miejscu zameldowania. Organ I instancji uznał zatem, że zostały spełnione przesłanki do wymeldowania I. D. z przedmiotowego lokalu. W odwołaniu I. D. stwierdził, że cały czas mieszka w lokalu, w którym jest zameldowany, a w lokalu nr [...] przy [...] w S. tylko przebywa w ciągu dnia ze względu na swoją chorobę. Organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która opuściła miejsce stałego pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W kontekście tego przepisu i w sytuacji, gdy materiał dowodowy potwierdza, że strona nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu organ I instancji słusznie orzekł o jej wymeldowaniu. Fakt nie zamieszkiwania I. D. w przedmiotowym lokalu, wskazała zarówno jego była żona jak i sąsiedzi przesłuchani do protokołu: M. M., D. B., R. N. i W. U. W ocenie organu odwoławczego ważnym dowodem w sprawie są również twierdzenia Z. M., który przebywa w spornym lokalu, że I. D. w spornym lokalu bywa, ale od roku zamieszkuje gdzie indziej. Organ odwoławczy stwierdził, że żaden z dowodów zebranych w sprawie nie potwierdził, iż w miejscu stałego zameldowania I. D. posiada swoje centrum życiowe. Dalej organ odwoławczy wskazał, że instytucja zameldowania ma charakter jedynie ewidencyjny, rejestruje tylko stan faktyczny, a nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu, a zatem utrzymywanie zameldowania w sprawie byłoby tylko fikcją meldunkową. Zdaniem Wojewody [...] dokonując oceny zebranego materiału dowodowego należy stwierdzić, że decyzja o wymeldowaniu z pobytu stałego z przedmiotowego lokalu znajduje uzasadnienie faktyczne i prawne. I. D. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku podniósł, iż zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Zgodnie z jego twierdzeniami przedmiotowy lokal jest pomieszczeniem gospodarczym wyremontowanym i urządzonym przez niego dużym nakładem pracy i pieniędzy. Lokal o powierzchni 9 m2 znajduje się półtora piętra niżej od lokalu przyznanego mu przez ADM i zamieszkiwanego obecnie przez byłą żonę. Od wypadku samochodowego cierpi na padaczkę pourazową. Skarżący stwierdził, że pomagają mu przyjaciele, a najwięcej J. F., mieszkająca przy ul. [...] w S. Jednak nie istnieje możliwość zameldowania się u niej. Skarżący podał, iż wraca do domu późno, czasami około północy. Skarżący wyjaśnił, iż jest szykanowany przez byłą żonę, która utrudnia mu dostęp do przedmiotowego lokalu; zapycha zamek, kiedyś zabiła drzwi gwoździami. Wiele razy na jego prośbę interweniowała Policja. Zdaniem skarżącego nie wadzi on nikomu, gdyż całymi dniami przebywa poza lokalem. Próbuje się go wyrzucić na bruk mimo, że chce uregulować sytuację prawną zajmowanego lokalu i regulować wszystkie opłaty z nim związane. Wskazał przy tym na zły stan zdrowia i załączył do skargi zaświadczenia lekarskie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która opuściła miejsce stałego pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, aby wymeldować osobę, opuszczenie miejsca pobytu stałego musi być trwałe i dobrowolne. Decyzja administracyjna w sprawie wymeldowania z pobytu stałego musi być poprzedzona postępowaniem administracyjnym, które winno toczyć się z poszanowaniem reguł przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ meldunkowy jest zatem w myśl art. 7 i 77 k.p.a. zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ ocenia na postawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W sprawie został podjęty przez organ I instancji cały szereg czynności procesowych o charakterze dowodowym. Organ meldunkowy przesłuchał strony, uwzględnił protokół z dnia 25 lipca 2005 r. sporządzony przez Przedsiębiorstwo Gospodarki Mieszkaniowej Sp. z o.o. w S. oraz przeprowadził rozprawę administracyjną z udziałem stron i świadka. Na zlecenie organu została również przeprowadzona przez Policję kontrola meldunkowa w spornym lokalu oraz w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S. Należy zwrócić uwagę, że sprawa dotyczy pomieszczenia przynależnego do lokalu nr [...] przy ul. [...] w S., znajdującego się w innej części budynku. Nie jest kwestionowany w sprawie fakt, że od wielu lat skarżący nie korzysta z lokalu jako całości, a jednie z wyżej wskazanego pomieszczenia. Zdaniem Sądu organ meldunkowy jak i organ odwoławczy prawidłowo dokonały oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Poza skarżącym, który twierdzi jedynie, że tam nocuje nikt inny biorący udział w sprawie nie potwierdził, że zamieszkuje on w przedmiotowym lokalu i znajduje się tam jego centrum życiowe. Z zebranego materiału dowodowego niewątpliwie wynika, że lokal od ponad roku jest zamieszkiwany przez Z. M. Korespondencję skarżący odbiera w lokalu nr [...] przy ul. [...] i tam zastała go Policja podczas kontroli meldunkowej. Również w skardze do Sądu skarżący przyznał, że większość czasu spędza u przyjaciółki J. F. Jednocześnie sąsiedzi zamieszkujący przy ul [...] stwierdzili, że skarżący nie mieszka w miejscu zameldowania, a wskazane wyżej pomieszczenie przynależne do spornego lokalu jest wynajmowane przez osobę trzecią, co koresponduje z zeznaniami Z. M. W ocenie Sądu wskazane okoliczności faktyczne wskazują, że I. D. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu ani w pomieszczeniu przynależnym, które wynajmuje osobie trzeciej. Niewątpliwie opuszczenie lokalu ma charakter dobrowolny i trwały, natomiast jego twierdzenia o zamieszkiwaniu w lokalu nie znajdują potwierdzenia. Sąd nie uwzględnił argumentów o złym stanie zdrowia skarżącego ani o jego zamiarze uregulowania sytuacji prawnej lokalu, ponieważ nie są one przesłankami warunkującymi decyzję o wymeldowaniu. Na marginesie sprawy Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób. Jak zauważył organ odwoławczy instytucja zameldowania ma charakter jedynie ewidencyjny i rejestruje stan faktyczny. Nie znajduje podstaw prawnych łączenie kwestii ewidencyjnych z uprawnieniami do lokalu, co pośrednio zostało potwierdzone w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., K 20/01 (OTK-A 2002/3/34). Dlatego nie należy upatrywać w niniejszej sprawie próby pozbawienia skarżącego uprawnień do lokalu lub też działania, które skutkuje "wyrzuceniem na bruk". W ocenie Sądu zostały spełnione przesłanki do zgodnego z prawem wymeldowania, a organ meldunkowy nie mógł orzec inaczej. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło