III SA/Gd 8/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Jolanta Górska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. sprawy ze skargi G. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 21 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na rzecz adwokat P. Z. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) zawierającą należny podatek od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej z urzędu. Svan. akt III SA/Gd 8/14 UZASADNIENIE G. K. wniosła w dniu 2 grudnia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [[...]] z dnia 21 października 2013 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 12 lipca 2013 r., nr [[...]]. Na mocy powyższej decyzji organu pierwszej instancji skarżącej został przyznany zasiłek celowy na dofinansowanie do rachunków za gaz i energię oraz kosztów leczenia w miesiącu lipcu 2013 r. w kwocie 100 zł. Skarga została wniesiona w terminie w pismach datowanych na dzień 20 i 4 listopada 2013 r., w których strona wskazała na swoją trudną sytuację życiową i finansową (jest biedna, chora, bez pieniędzy), wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i zwrot pobranych świadczeń 2012-2013 oraz ich wypłatę 2012-2013. Podtrzymała to co napisała w piśmie z dnia 21 października 2013 r. Ponadto zaznaczyła, że jest osobą niepełnosprawną i bez środków do życia oraz wyraziła głębokie niezadowolenie wynikające z braku współpracy ze strony pracowników MOPR. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wskazano, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia 12 lipca 2013 r. w przedmiocie zasiłku celowego została osobiście odebrana przez G. K. w dniu 25 lipca 2013 r., co potwierdza jej własnoręczny podpis złożony na egzemplarzu decyzji znajdującym się w aktach MOPR. Odwołanie zostało natomiast nadane na poczcie dopiero w dniu 17 września 2013 r., co potwierdza data stempla pocztowego na kopercie, a więc po terminie. W odwołaniu skarżąca nie wniosła o przywrócenie terminu, jak również nie wskazała żadnych okoliczności, które usprawiedliwiałyby jego uchybienie. Nie sprecyzowała też czego dotyczy pismo z dnia 21 października 2013 r., ani do kogo zostało skierowane. Nie załączyła go również. Organ stwierdził, że poniesione w skardze zarzuty i żądania nie mają związku z niniejszym postępowaniem i nie mogą zostać uwzględnione. Organ podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. pełnomocnik strony wskazał, że mimo skontaktowania się ze skarżącą nie był w stanie nic wyjaśnić, w tym odnośnie pisma z dnia 21 października 2013 r. (o którym jest mowa w skardze). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądowej było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 października 2013 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, wydane w trybie art. 134 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej zwanej - k.p.a. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie nastąpiło z uchybieniem 14 - dniowego terminu. Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Na wstępnie rozważań należy wskazać, że przedmiotem rozpoznania Sądu nie jest decyzja organu pierwszej instancji, która przyznała skarżącej zasiłek celowy w kwocie 100 zł (ani inne roszczenia skarżącej), lecz przedmiotowe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Tym samym zarzuty skargi związane ze zwrotem czy wypłatą świadczeń nie mogą podlegać ocenie Sądu. Rozpoznając skargę na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania Sąd bada czy zostały spełnione przesłanki prawne wydania takiego postanowienia. Zgodnie z art. 129 § 1 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Przy czym odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Stosownie zaś do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Zatem w świetle przywołanych przepisów ustawy w uzasadnieniu tego postanowienia prawidłowo powinno zostać ustalone, kiedy stronie doręczono decyzję organu pierwszej instancji, kiedy upłynął termin do wniesienia odwołania i kiedy strona wniosła odwołanie, a w konsekwencji że rozpatrywane przez organ odwołanie złożone zostało z uchybieniem 14 - dniowego terminu do jego wniesienia. W niniejszej sprawie okoliczności te zostały wykazane przez organ orzekający w stopniu wystarczającym do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia. Rozważając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia należało mieć przede wszystkim na uwadze, że zostało one wydane po ustaleniu przez organ, że na skutek doręczenia stronie decyzji organu pierwszej instancji w dniu 25 lipca 2013 r., od tej daty zaczął biec 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania. Tym samym strona mogła wnieść skutecznie odwołanie w dniach od 26 lipca do 8 sierpnia 2013 r. Bezspornym było w sprawie, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia 12 lipca 2013 r. została doręczona osobiście skarżącej w dniu 25 lipca 2013 r. (vide: - k. 5 decyzja organu pierwszej instancji opatrzona własnoręcznym podpisem, parafą i datą przez skarżącą w aktach administracyjnych organu pierwszej instancji). Zatem ostatnim dniem 14 - dniowego terminu do złożenia odwołania był dzień 8 sierpnia 2013 r. Poza sporem było również, że skarżąca wniosła odwołanie w dniu 17 września 2013 r. (vide: - k. 1 koperta wraz z odciskiem pieczęci Urzędu Pocztowego, z uwidocznioną datą nadania przesyłki w dniu 17 września 2013 r., stanowiąca załącznik do odwołania w aktach administracyjnych organu drugiej instancji). W tej sytuacji organ prawidłowo przyjął, że termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 8 sierpnia 2013 r., a odwołanie wniesione zostało w dniu 17 września 2013 r. a zatem po upływie ustawowego terminu. Zebrane w sprawie i przedstawione powyżej dowody powodują, że nie można postawić postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczemu skutecznego zarzutu naruszenia prawa. Należy również podkreślić, że pouczenie o terminie i trybie wniesienia odwołania zawarte w decyzji organu pierwszej instancji było prawidłowe. Pouczenie, które widnieje na tej decyzji z dnia 12 lipca 2013 r. brzmi bowiem: "od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Ośrodka w terminie 14 dni od daty jej otrzymania". W przytoczonych okolicznościach sprawy należy uznać, że organ odwoławczy wydając zaskarżone postanowienie działał zgodnie z prawem. Ponadto, jak zaznaczył ten organ, strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania ani nie wskazała okoliczności, które usprawiedliwiałyby uchybienie terminu. Na zakończenie rozważań trzeba również podnieść, że organ odwoławczy nie może rozpatrzyć merytorycznie odwołania złożonego po terminie. Przepisy są tutaj jednoznaczne i organy administracji publicznej są obowiązane do ich przestrzegania. Termin do wniesienia odwołania ma charakter zawity, a rozpatrzenie odwołania wniesionego po upływie terminu musi być zakwalifikowane jako rażące naruszenie prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1878/11, baza Lex nr 1167293). Z przedstawionych powyżej względów w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w punkcie pierwszym wyroku oddalił skargę. W punkcie drugim wyroku orzeczono o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu na podstawie art. 250 tej ustawy.