III SA/Gd 820/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2017-04-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Adam Osik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka stawka podatku od towarów i usług powinna zostać uwzględniona przy ustalaniu wynagrodzenia adwokata z urzędu za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem administracyjnym, gdy przepisy w tym zakresie ulegały zmianom w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Przy ustalaniu wynagrodzenia adwokata z urzędu za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem administracyjnym, należy stosować przepisy obowiązujące w dniu orzekania o tych opłatach, w tym stawkę podatku od towarów i usług. Jeśli postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Stan faktyczny
Skarżącej M. T. przyznano prawo pomocy przez ustanowienie adwokata P. R. z urzędu. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 10 grudnia 2015 r. wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek i przyznał adwokatowi wynagrodzenie wraz z podatkiem VAT.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi P. R. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 221,40 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. R. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 września 2015 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia: przyznać adwokatowi P. R. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Skarżącej M. T. zostało przyznane postanowieniem referendarza sądowego z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 820/15, prawo pomocy przez ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tym adwokatem – P. R. (por. pismo Izby Adwokackiej z dnia 19 lutego 2016 r., k. 66 akt). W dniu 4 kwietnia 2016 r., z zachowaniem ustawowego terminu, wyznaczony pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 820/15 wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i od tego dnia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Analogiczny przepis przejściowy zawiera ww. - obowiązujące od dnia 1 stycznia 2016 r. - rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., które w § 22 stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z powyższego wynika, że wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w dniu 10 grudnia 2015 r., a więc przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. tj. za czynność podjętą w postępowaniu w drugiej instancji rozpoczętym w dniu wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, należało rozpoznać na zasadach wynikających z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (ust. 1); podstawę zasądzenia opłaty, o której mowa w ust. 1, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5. Opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy (ust. 2); w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (ust. 3). Stawka minimalna w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) ww. rozporządzenia – 240 zł. Zgodnie zaś z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia wysokość stawki minimalnej opłaty za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W niniejszej sprawie opłata wynosi zatem w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 75 % tej kwoty – czyli 180 zł, gdyż skarżącą reprezentuje pełnomocnik wyznaczony po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji. Tak określona opłata - w ocenie referendarza sądowego - jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniach po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowej sprawy (stopnia jej zawiłości). Wskazaną powyżej opłatę należną, zgodnie z § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %) tj. o kwotę 41,40 zł. Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło