III SA/Gd 855/14

WyrokWSA w Gdańsku2015-02-19

Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Anna Orłowska, Elżbieta Kowalik-Grzanka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu celnym, a jeśli tak, to czy jego ustalenia dotyczące pochodzenia towaru mogą być podstawą do zakwestionowania preferencyjnej stawki celnej, mimo posiadania przez eksportera świadectwa pochodzenia wydanego przez władze państwa trzeciego?
Ratio decidendi
Raport OLAF, zgodnie z przepisami prawa unijnego, stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu celnym, posiadając taką samą wartość dowodową jak dokumenty krajowe. Ustalenia zawarte w raporcie, wskazujące na brak wystarczającej obróbki towaru w Malezji do uznania jego preferencyjnego pochodzenia, mogą być podstawą do zakwestionowania preferencyjnej stawki celnej, nawet jeśli eksporter posiadał świadectwo pochodzenia wydane przez władze państwa trzeciego, które zostało uzyskane na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera. W takiej sytuacji nie można mówić o błędzie organów celnych, który uniemożliwiałby retrospektywne księgowanie należności celnych.
Stan faktyczny
Spółka wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, która ustaliła dla towaru (siatki z włókna szklanego) stawkę celną erga omnes w wysokości 7% zamiast preferencyjnej 3,5%. Organy celne zakwestionowały preferencyjne pochodzenie towaru z Malezji, opierając się na raporcie OLAF, który wykazał, że proces powlekania siatki w Malezji nie stanowił wystarczającej obróbki do uznania jej za produkt malezyjski. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując wartość dowodową raportu OLAF oraz twierdząc, że działała w dobrej wierze, opierając się na świadectwie pochodzenia wydanym przez władze Malezji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi "A" Spółki Akcyjnej z siedzibą na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 29 sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do pochodzenia towaru oraz wymiaru należności celnych oddala skargę. Decyzją z dnia 28 sierpnia 2014 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 31 marca 2014 r., nr[...], w której organ ustalił dla towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD z dnia 9 maja 2011 r. nr [...] stawkę celną erga omnes w wysokości 7 % oraz niezaksięgowaną kwotę należności celnych (A00) w wysokości 10 190 zł, a także na podstawie art. 65 ust. 5 ustawy - Prawo Celne odstąpił od poboru odsetek od ww. niezaksięgowanej kwoty cła. W podstawie prawnej decyzji organu pierwszej instancji powołano m.in. art. 65 ust. 5, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.), art. 20 ust. 3 lit. c, art.27, art. 78, art. 220 ust. 1, art.221 ust 1, art. 222 ust 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.), art. 97 f ust.2 lit. a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz WE L 253 z dnia 11 października 1993 r., str. 1 z późn. zm.,). Utrzymując w mocy decyzję z dnia 31 marca 2014 r., organ odwoławczy wskazał, że w dniu 9 maja 2011 r. A. Sp. z o.o., działając jako przedstawiciel bezpośredni w imieniu spółki B. zgłosił celem dopuszczenia do obrotu towar w postaci siatki z włókna szklanego, który zaklasyfikowano do kodu 7019 59 00 10. Eksporterem towaru była firma C. z Malezji. Zgłoszenie celne do wnioskowanej procedury zostało przyjęte i zarejestrowane pod nr [...]. Wobec przedmiotowego towaru została zastosowana stawka celna preferencyjna w wysokości 3,5 % na podstawie świadectwa pochodzenia Form A nr [...]. W lipcu 2013 r. do Urzędu Celnego wpłynął raport końcowy Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (dalej: "OLAF") z przeprowadzonego przy współpracy malezyjskich władz administracyjnych dochodzenia, które dotyczyło eksportu siatki z włókna szklanego do UE. Dochodzenie przeprowadzono w związku z podejrzeniem, że towar deklarowany jako pochodzący z Malezji faktycznie pochodzi z Chińskiej Republiki Ludowej. Wyniki oraz wnioski z przeprowadzonej w Malezji przez OLAF misji zawarte zostały w raporcie z dnia 12 kwietnia 2013 r. oraz w raporcie końcowym z dnia 2 maja 2013r., nr OF/2011/0969. W rezultacie, postanowieniem z dnia 18 listopada 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w celu kontroli ww. zgłoszenia celnego, czego konsekwencją stało się wydanie wobec spółki B. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 31 marca 2014 r., nr [...],a następnie decyzji Dyrektor Izby Celnej z dnia 28 sierpnia 2014 r., nr [...].. Organ odwoławczy wskazał, że z dokumentów odnoszących się do zgłoszenia [...] wynika, że towar stanowiący przedmiot postępowania przywieziony został z Malezji w czterech kontenerach o numerach: [...]. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje jednak podstaw do przyjęcia, że towar posiada pochodzenie chińskie. Jako kraj pochodzenia spornych towarów przyjęto zatem zadeklarowaną przez stronę Malezję. Organy kategorycznie zakwestionowały jednak dopuszczalność zastosowania wobec towaru preferencyjnej stawki celnej. Po pierwsze stwierdzono, że z treści Raportu OLAF wynika, że uzyskanie od MITI świadectw pochodzenia było spowodowane nadużyciami, które miały na celu uzyskanie malezyjskiego pochodzenia towarów. Ponadto w Raporcie w części dotyczącej eksporterów malezyjskich odnośnie firmy C. jednoznacznie wskazano, że przy ubieganiu się o świadectwa potwierdzające preferencyjne malezyjskie pochodzenie C. przedstawił MITI fałszywe informacje. W toku dochodzenia prowadzonego przez OLAF ustalono, że C. z uwagi na posiadane urządzenia mógł jedynie realizować proces powlekania tkanin siatkowych, co nie stanowi wystarczającej obróbki towaru dla uznania jego preferencyjnego pochodzenia. Organ odwoławczy podkreślił, że organy celne na żadnym etapie postępowania nie kwestionowały istnienia w fabrykach w Malezji infrastruktury niezbędnej do powlekania siatki. Fakt ten został również potwierdzony w Raporcie OLAF, jednak łącznie z okolicznością, że proces powlekania jest niewystarczający dla uzyskania preferencyjnego malezyjskiego pochodzenia. Warunkiem jego uzyskania zgodnie z obowiązującymi przepisami tj. art. 76 ust. 1 RWKC jest bowiem wytwarzanie (produkcja) wyrobów z przędzy, a ta wymaga urządzeń tkackich, których nie stwierdzono w badanych fabrykach. Zatem sporne towary z cała pewnością nie zostały wyprodukowane w Malezji, a jedynie - na co wskazywała także strona w toku postępowania - poddane na jej obszarze procesowi powlekania "surowej" siatki specjalnym roztworem nadającym jej cech fizycznych i chemicznych, które decydują o możliwości przemysłowego wykorzystania tego materiału. W sprawie stwierdzono jednocześnie, że nie zaistniały przesłanki do odstąpienia przez organ celny od retrospektywnego księgowania należności celnych wynikających z długu celnego. Kwota należności celnych nie została bowiem wykazana w następstwie błędu organów. Spółka B. S.A. z siedzibą w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 28 sierpnia 2014 r., nr [...], podnosząc następujące zarzuty: I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a. art. 121, art. 122 w zw. art. 187 § 1 i art. 191 o.p. poprzez bezkrytyczną i jednostronną ocenę materiału dowodowego i dowolne oparcie poczynionych ustaleń na tej części materiału dowodowego, z której wynikały okoliczności dla skarżącej niekorzystne, przy jednoczesnym pominięciu tej jego części, która jednoznacznie potwierdzała fakt, że sprowadzany towar miał pochodzenie malezyjskie; art. 180 o.p. polegającego na wydaniu decyzji w oparciu o dokumenty, które nie stanowią dowodów w rozumieniu tego przepisu lecz są jedynie opisem widzianych przez kontrolujących - funkcjonariuszy OLAF, dokumentów źródłowych, przy czym dokumenty te nie zostały włączone do postępowania w sprawie; art. 121, art. 122 w zw. art. 187 § 1 i art. 191 o.p. poprzez niepodjęcie przez organy obu instancji działań zmierzających do ustalenia rzeczywistych procedur celnych zastosowanych w odniesieniu do kontenerów dostarczonych skarżącej, a tym samym rzeczywistego ich pochodzenia, w sytuacji gdy w materiale dowodowym znajdowały się dokumenty potwierdzające przeprowadzenie dwóch różnych procedur celnych w odniesieniu do tego towaru, tj. eksportu (formularz K2) oraz reeksportu (formularz ZB2); d. art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 o.p. poprzez całkowite pominięcie w toku postępowania oraz w treści zaskarżonej decyzji wyjaśnienia procedur celnych stosowanych w Porcie K., w szczególności zaś powiązań między rejestrami ZB1 i ZB2, metodologii według której przyporządkowano towar pochodzenia chińskiego wpisany do rejestru ZB1 do kontenerów obejmujących towary zakupione przez skarżącą, możliwości wyprowadzenia towaru poza FCZ Port K. wyłącznie w oparciu o procedurę ZB2; e. art. 121, art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. poprzez zaniechanie zbadania przez organy podatkowe czy w stosunku do spornych towarów była wystawiana deklaracja ZB4 lub inny adekwatny dokument w każdym przypadku przepakowywania kontenerów w FCZ, pozwalająca na powiązanie numerów kontenerów, w których sporny towar wpłynął do Portu K. z numerami kontenerów, w których został odprawiony do Polski, co miało fundamentalne znaczenie dla zweryfikowania rzetelności zestawień, w oparciu o które wydano decyzje; f. art. 194 § 1 i 3 w zw. z art. 180 § 1 i art. 188 o.p. polegającego na: - bezzasadnym oddaleniu przez organ odwoławczy wniosków dowodowych skarżącej zmierzających do wykazania, że okoliczności wskazane w raporcie OLAF nie są prawdziwe a sam raport został napisany nieobiektywnie pod z góry określoną tezę i tym samym na skutecznym uniemożliwieniu podatnikowi zakwestionowania danych zawartych w raporcie; - przyjęciu, że dokumenty urzędowe jakimi są certyfikaty pochodzenia wydane przez MITI, nie stanowią dowodu na malezyjskie pochodzenie wskazanego w nich towaru, bez wskazania jakiekolwiek dowodu, który zgodnie z treścią art. 194 § 3 o.p. tym faktom by zaprzeczał; II. naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 220 ust. 1 WKC w zw. z art. 1 i 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego i ostatecznego pobrania tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, w której zgłoszone przez podatnika do odprawy celnej towary zostały zgłoszone, zgodnie z certyfikatami pochodzenia wydanymi przez MITI, jako pochodzące z Malezji, a tym samym nie można wobec nich stosować przepisów nakładających cła antydumpingowe na towary chińskie; art. 220 ust 2 WKC polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji, w której zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym w szczególności certyfikaty MITI i towarzysząca im korespondencja mailowa tajskiego ministerstwa, wyraźnie wskazują na potwierdzanie przez te urzędy malezyjskiego pochodzenia importowanego towaru i wobec czego kwota należności celnych została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. W treści uzasadnienia skargi w pierwszej kolejności zawarto obszerną argumentację mającą wykazać nieprawidłowości przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego i w konsekwencji błędne przyjęcie przez organy, że objęty zgłoszeniem towar pochodzi z Chin. Podkreślono, że nawet z ustaleń OLAF wynika, że cześć siatki wyeksportowanej do UE nie została zarejestrowana w ewidencji ZB1/ZB2, lecz wyeksportowana z terytorium Malezji. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w żadnym wypadku nie daje zaś postaw do kwestionowania, że to właśnie ta cześć siatki była przedmiotem dostaw na rzecz B. Skarżąca podniosła ponadto, że istnieje po jej stronie "dobra wiara" w rozumieniu art. 220 ust. 2 WKC. Skarżąca zamawiała dostawy siatki od dwóch podmiotów malezyjskich: C. oraz D. Rozpoczynając współpracę z kontrahentami malezyjskimi dochowała należytej staranności w zakresie ich weryfikacji. Wydane przez władze malezyjskie zaświadczenia o rejestracji obydwu kontrahentów wskazują, iż są oni producentami zarejestrowanymi w odpowiednich urzędach i prowadzą produkcję siatki z włókna szklanego. Jako dokumenty wydane przez Ministerstwo Handlu Międzynarodowego i Przemysłu Malezji, powyższe zaświadczenia posiadają charakter dokumentów urzędowych. Przeprowadzona przez prezesa zarządu skarżącej spółki wizytacja fabryki malezyjskiego kontrahenta wykazała, że podmiot ten posiada infrastrukturę niezbędną do wytwarzania siatki z włókna szklanego i w których faktycznie realizowana jest produkcja. Zakłady te były wyposażone w urządzenia pozwalające na produkcję towaru wskazanego w zaświadczeniach z malezyjskiego rejestru przedsiębiorców. Dokonanie przez OLAF odmiennych ustaleń co do zakresu czynności produkcyjnych realizowanych w obu przedmiotowych fabrykach jest o tyle niemiarodajne, że raport, w tym wszelkie czynności kontrolne i operacyjne związane z jego opracowaniem, miały miejsce dopiero w 2013 r., po zniesieniu preferencji celnych na produkty pochodzenia malezyjskiego, co skutkowało wygaszaniem skali i zakresu produkcji w obu fabrykach. Obserwacje OLAF są nieadekwatne do sytuacji mającej miejsce w 2011 r., kiedy towar został wyprodukowany. Podanie przez skarżącą Malezji jako kraju pochodzenia sprowadzanego towaru, wynikające z treści dokumentów urzędowych, posiada domniemanie prawdziwości. Organy celne zdaniem skarżącej nie przestawiły zaś żadnego dowodu, który podważałby konsekwentne stanowisko władz malezyjskich. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zauważył jednocześnie, że zarzuty skargi koncentrują się na kwestiach zawartych w Raporcie OLAF, które nie stanowiły podstawy do wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem importu w niniejszej sprawie była siatka podtynkowa z włókna szklanego, dla której wskazano kod TARIC 7019 59 00 10. Dla towarów zgłaszanych do procedury dopuszczenia do obrotu w dniu przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, tj. w dniu 9 maja 2011 r. pochodzących z Malezji, zaklasyfikowanych do kodu TARIC 7019 59 00 10, stawka celna erga omnes wynosiła 7 %, a preferencyjna - 3,5 %. Ponadto w dniu zgłoszenia, dla towaru zaklasyfikowanego do kodu TARIC 7019 59 00 10, pochodzącego z Chin, obowiązywało Rozporządzenie Komisji (UE) nr 138/2011 z dnia 16 lutego 2011 r., nakładające tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz niektórych tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. U. UE z 2011 r., Nr L 43.9). Na jego mocy na przywóz niektórych tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych o wadze powyżej 35g/m², objętych m.in. kodem 7019 59 00 10, nałożono obowiązek poboru tymczasowego cła antydumpingowego. W dniu 10 sierpnia 2011 r., weszło w życie rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 791/2011r. z dnia 3 sierpnia 2011 r. (Dz. U. UE z 2011 r., Nr L 204.1) w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego i ostatecznego pobrania tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, na mocy którego na towary pochodzące z Chin została utrzymana stawka na poziomie określonym dla cła tymczasowego – 62,9%. Z uwagi na otrzymane w 2011r. informacje o unikaniu ceł antydumpingowych nałożonych na chińskie tkaniny siatkowe o otwartych oczkach z włókien szklanych, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych przeprowadził wspólne dochodzenie w Malezji z udziałem urzędników Republiki Czeskiej, Niemiec, Rumunii i kompetentnych władz malezyjskich. Z dochodzenia sporządzono raport końcowy datowany 2 maja 2013r. nr OF/2011/0969. Do Urzędu Celnego raport ten wpłynął w lipcu 2013r. Na jego treści oparły się organy celne w niniejszej sprawie ustalając, że przedmiotowe tkaniny siatkowe o otwartych oczkach nie były wyprodukowane w Malezji. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) ustanowiony został decyzją Komisji z dnia 28 kwietnia 1999 r. (Dz. U. UE z 1999 r., Nr L 136.20), a kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normowało rozporządzenie nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. (Dz. U. UE z 1999 r., Nr L 136.1). Art. 9 tego Rozporządzenia stanowił, że na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez Urząd opracowuje on raport, oraz że raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania. Obecnie Rozporządzenie nr 1073/1999 zastąpione zostało Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) Nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., dotyczącym dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999, które weszło w życie w dniu 1 października 2013 r. (Dz.U.UE.L.2013.248.1). Także to Rozporządzenie - Nr 883/2013 - stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust.2 Rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Tak więc z przywołanych przepisów wynika wprost, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi. Ponadto z art. 11 ust. 4 przywołanego rozporządzenia wynika, że wskazany raport, jak również wszystkie związane z nim dokumenty przekazywane są danej instytucji, organowi, urzędowi lub agencji, które podejmują działania, w szczególności dyscyplinarne lub prawne, uzasadnione wynikami dochodzenia. Normatywna treść przywołanych przepisów musi też uwzględniać cele wyraźnie deklarowane przez prawodawcę unijnego, zwłaszcza w pkt 31, pkt 28 i pkt 49 wprowadzenia do przywołanego rozporządzenia (porównaj też wyrok NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt I GSK 376/13; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Z przywołanych regulacji wynika więc, że wskazany raport OLAF i we wcześniejszym stanie prawnym i obecnie stanowi dopuszczalny dowód w prowadzonym przez odpowiednie organy postępowaniu celnym, ukierunkowanym na przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego. Nie można zgodzić się w tej sytuacji z zarzutami skargi, że raport nie jest dowodem, a jedynie opisem widzianych przez funkcjonariuszy dokumentów źródłowych, które nie zostały włączone do przedmiotowego postępowania. Jest to, jak wyżej wskazano, dowód zrównany z protokołami kontroli. Sąd nie podziela zarzutów skargi dotyczących bezzasadności oddalenia zgłoszonych przez skarżącą wniosków dowodowych. Informacje ujęte w Raporcie i załącznikach do niego zostały sporządzone przez OLAF w oparciu o informacje uzyskane od Zarządu Portu K. oraz od Urzędu Celnego Malezji, wobec czego ustalenia dokonane w oparciu o treść Raportu i załączników są ustaleniami wiarygodnymi, nie wymagającymi weryfikacji przez złożenie do akt sprawy dokumentów źródłowych, stanowiących podstawę sporządzenia Raportu i załączników. Kwestie dotyczące deklaracji ZB 2, ZB 3 i ZB 4 zostały w sposób wyczerpujący przedstawione przez organy i nie wymagały dalszych wyjaśnień. Niemniej, co istotne, kwestie te pozostają bez znaczenia w przedmiotowej sprawie, ponieważ wbrew twierdzeniom skargi organy nie przyjęły, że sporny towar pochodzi z Chin. Nie było też podstaw do przeprowadzenia dodatkowych dowodów dla stwierdzenia okoliczności dotyczących procesów technologicznych, jakim importowany towar mógł być poddany w Malezji, skoro z raportu OLAF wynika w sposób w pełni wiarygodny i przekonywujący, że C. z uwagi na posiadane urządzenia mógł realizować jedynie proces powlekania niepowleczonych tkanin siatkowych. Natomiast proces powlekania jest niewystarczający dla uzyskania preferencyjnego malezyjskiego pochodzenia. Warunkiem jego uzyskania, zgodnie z obowiązującymi przepisami – art. 76 ust. 1 RKWC jest wytwarzanie (produkcja) wyrobów z przędzy zaś ta wymaga urządzeń tkackich, których nie stwierdzono w badanych fabrykach. Nawet jeśli importowane przez skarżącą towary zostały poddane na terenie Malezji jakiemuś procesowi technologicznemu, to nie był on wystarczający dla uznania preferencyjnego statusu pochodzenia. Ustalenia i merytoryczna treść raportu OLAF, którego rzetelność nie budzi wątpliwości Sądu, nie pozwalają na oparcie ustaleń faktycznych na malezyjskim świadectwie pochodzenia towaru: Form A. Sąd zwraca uwagę (czego skarżąca zdaje się nie zauważać, formułując w niniejszej sprawie identyczne zarzuty jak w pozostałych sprawach kontrolowanych przez tut. Sąd), że organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do jednoznacznego przyjęcia, że towar posiada chińskie pochodzenie. W materiałach nadesłanych przez OLAF nie wykazano bowiem numeru deklaracji ZB1 potwierdzającej, że towar został wysłany z Chin do FCZ. Możliwość preferencyjnego oclenia spornych towarów zakwestionowano bowiem z uwagi na ustalone w toku dochodzenia fakty dotyczące braku urządzeń tkackich w fabryce, a nie fakty dotyczące mechanizmów przeładunkowych w Porcie K. Z powyżej podanych przyczyn nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania tj. art. 121, art.122, art.187 § 1, art. 191 i art. 210 Ordynacji podatkowej. Organy podjęły konieczne działania zmierzające do ustalenia pochodzenia towaru i w ich wyniku doszły do zasadnego wniosku, że w stanie faktycznym sprawy możliwa do zastosowania jest obowiązująca w dniu dokonywania zgłoszenia stawka erga omnes w wysokości 7%. Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organy przepisów prawa procesowego w sposób mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżąca zarzucała też naruszenie art. 220 ust. 2 WKC przez jego niezastosowanie. W ocenie skarżącej stanowisko organów malezyjskich co do świadectwa pochodzenia wskazuje na błąd samych organów celnych , który nie mógł zostać w sposób racjonalny wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności, działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów. Z treści zarzutu wynika, że skarżąca zarzuca naruszenie art. 220 ust. 2 lit. b WKC, który stanowi, że: "z wyjątkiem przypadków określonych w art. 217 ust. 1 akapit drugi i trzeci zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy kwota należności prawnie należnych zgodnie z przepisami prawa nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Jeżeli preferencyjny status towaru potwierdzony został w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego, wydanie przez te organy świadectwa, o ile stwierdzono jego nieprawidłowość, stanowi błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w rozumieniu pierwszego akapitu. Jednakże wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu, jeżeli świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, z wyjątkiem przypadku, gdy w szczególności jest oczywiste, że organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji. Osoba odpowiedzialna za uiszczenie należności może powołać się na dobrą wiarę, jeżeli może udowodnić, że w okresie przedmiotowych operacji handlowych zachowała należytą staranność, aby upewnić się czy spełnione zostały wszystkie warunki korzystania z preferencji. Jednakże osoba odpowiedzialna za uiszczenie należności nie może powoływać się na dobrą wiarę, jeżeli Komisja opublikowała w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich opinię wyrażającą uzasadnione wątpliwości w odniesieniu do prawidłowego stosowania uzgodnień preferencyjnych przez kraj korzystający". Z powyższego przepisu wynika, że wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu samych organów celnych, jeżeli zostało ono wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera z wyjątkiem przypadku, gdy organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że organy celne Malezji wystawiając przedmiotowe świadectwo zostały wprowadzone w błąd przez eksportera, który we wniosku o wydanie świadectwa wskazał inny produkt. W tej sytuacji wydanie świadectwa pochodzenia FORM A, potwierdzającego malezyjskie pochodzenie towaru nie stanowi błędu organu w rozumieniu przepisu art. 220 ust. 2 lit. b WKC. Działanie w dobrej wierze, które, jak wynika z zarzutów skargi, skarżąca chciałaby wykazać, łączy się ściśle z istnieniem błędu organu celnego i możliwością jego wykrycia przez importera (por. Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz pod red. Wojciecha Morawskiego, Warszawa 2007, s. 941). W sprawie niniejszej ustalono, że wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowiło błędu organów celnych z uwagi na niewłaściwe działanie eksportera, wobec czego wykazanie okoliczności przywołanych przez skarżącą w skardze, a dotyczących jej przeświadczenia o preferencyjnym, malezyjskim pochodzeniu towaru nie mogłoby jej zwolnić z retrospektywnego księgowania należności. W ocenie Sądu brak było zatem podstaw do uwzględnienia skargi. Organy celne słusznie uznały bowiem, że nie można przyjąć chińskiego pochodzenia importowanego towaru ale brak było również podstaw do przyjęcia, że spełnia on warunki do zastosowania stawki celnej preferencyjnej, w sytuacji gdy produkcja importowanego towaru nie miała miejsca w Malezji. W tym zakresie również władze malezyjskie przy weryfikacji wydanego świadectwa pochodzenia uznały, że ostateczne wyjaśnienie tej okoliczności należy do OLAF-u, co nastąpiło w wyżej powołanym Raporcie. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło