III SA/Gd 882/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 4 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. o wyłączenie starszego referendarza sądowego Agnieszki Duszy-Kasprzyk od udziału w sprawie o sygnaturze akt III SA/Gd 882/16 ze skargi P. S. na zarządzenie zastępcze Wojewody z dnia 9 sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego postanawia oddalić wniosek skarżącego P. S. o wyłączenie starszego referendarza sądowego Agnieszki Duszy - Kasprzyk od orzekania w sprawie o sygnaturze akt III SA/Gd 882/16. Zarządzeniem z dnia 4 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Gd 882/16 starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pozostawił wniosek P. S. z dnia 13 kwietnia 2017 r. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W dniu 22 sierpnia 2017 r. P. S. złożył wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy starszego referendarza sądowego Agnieszki Duszy-Kasprzyk z uwagi na okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że pani Agnieszka Dusza Kasprzyk jest negatywnie i stronniczo nastawiona do jego osoby. Pozostawiając jego wniosek o przyznanie pełnomocnika z urzędu bez rozpoznania nie wzięła ona pod uwagę, że przeoczenie terminu było związane z jego dramatyczną sytuacją życiową. W dniu 30 sierpnia 2017 r. wskazany we wniosku starszy referendarz sądowy złożył do akt pisemne oświadczenie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności mogące budzić wątpliwości co do jej bezstronności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wyłączenie starszego referendarza sądowego nie może zostać uwzględniony. Instytucja wyłączenia referendarza ukształtowana jest poprzez odesłanie do przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 24 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.) i ma na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, tzn. ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia referendarza, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy też na żądanie referendarza). W myśl art. 18 § 1 p.p.s.a. sędzia (odpowiednio referendarz) jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1. w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2. swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3. osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4. w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5. w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6. w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a. dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7. w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie zaś do treści art. 18 § 3 p.p.s.a. sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi. Art. 19 p.p.s.a. stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. P. S., wnosząc o wyłączenie starszego referendarza sądowego Agnieszki Duszy - Kasprzyk od udziału w przedmiotowej sprawie, nie wskazał na ustawowe przyczyny wyłączenia referendarza sądowego, czyli przesłanki określone w art. 18 p.p.s.a. Zarzucił on natomiast, że istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tego referendarza. Okolicznością tą - w jego ocenie - jest fakt, iż referendarz sądowy pozostawiając jego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, będąc negatywnie nastawiony do jego osoby, nie wziął pod uwagę jego dramatycznej sytuacji życiowej. Zatem w zaistniałym stanie faktycznym oraz w świetle przywołanych wyżej przepisów wniosek skarżącego nie mógł odnieść skutku. Nie może stanowić przesłanki wyłączenia referendarza od udziału w sprawie samo stwierdzenie wnioskodawcy, że – w jego ocenie referendarz sądowy jest osobą stronniczą, bez wskazania przez skarżącego na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie. Okolicznością taką na pewno nie jest fakt, iż zarządzeniem z dnia 4 lipca 2017 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, z uwagi na nie nadesłanie przez skarżącego w zakreślonym terminie wypełnionego formularza PPF. Należy wyjaśnić, że wniosek o wyłączenie referendarza mogą uzasadniać jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie. Nadto z oświadczenia starszego referendarza sądowego – Agnieszki Duszy-Kasprzyk, której wniosek dotyczy, złożonego w dniu 30 sierpnia 2017 r. wynika, że między nią, a stroną skarżącą w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności. Sąd stwierdził, że nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie referendarza z mocy ustawy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie na podstawie art. 19 p.p.s.a. w związku z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.