III SA/Gd 886/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 11 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia 11 sierpnia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając w oparciu o treść art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 102 ust. 1 pkt 4 i art. 102 ust. 1 lit. e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2016 r. poz. 627 z późn. zm.) utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 11 kwietnia 2016 r., nr [...] o zatrzymaniu W. C. na okres 3 miesięcy w terminie od dnia 28 sierpnia 2015 r. do dnia 28 listopada 2015 r. prawa jazdy kat. A,B, nr [...] seria [...] wydanego w dniu 15 maja 2003 r. Jak wynika z uzasadnień do decyzji, powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. W dniu 7 września 2015 r. Komenda Miejska Policji poinformowała Starostę [...] o zatrzymaniu opisanego prawa jazdy należącego do W. C. w związku z przekroczeniem przez kierującego w dniu 28 sierpnia 2015 r. dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zawiadomieniem z dnia 7 września 2015 r. Starosta [...] poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego decyzja organu I instancji o umorzeniu postępowania została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia z dnia 8 marca 2016 r., a po ponownym postępowaniu - Starosta [...] w dniu 11 kwietnia 2016 r. wydał decyzję o zatrzymaniu W. C. prawa jazdy. Od powyższej decyzji W. C. ponownie złożył odwołanie, w którym wskazał na naruszenie: - art. 7, art. 77 § 1 , 84 i 107 § 3 kpa oraz - art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, iż organ administracyjny nie ma uprawnień do badania, czy kierujący pojazdem istotnie przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/godz. na obszarze zabudowanym i że jest on związany informacją otrzymaną z Policji, co skutkowało brakiem przeprowadzenia postępowania dowodowego celem weryfikacji twierdzeń skarżącego, w szczególności – nie powołaniem biegłego z zakresu ruchu drogowego na okoliczność ustalenia rzeczywiście obowiązującego ograniczenia prędkości na odcinku, na którym skarżący został zatrzymany. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazało, że zgodnie z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, policjant zatrzyma prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Stosowanie zaś do treści art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Kolegium podkreśliło, że w przedmiotowej sprawie wszystkie wskazane powyżej przesłanki warunkujące zatrzymanie prawa jazdy na okres 3 miesięcy zostały spełnione. W. C. w dniu 28 sierpnia 2015 r. przekroczył bowiem dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym, o czym świadczy pismo Komendy Miejskiej Policji, a jego prawo jazdy zostało zatrzymane przez organ kontroli ruchu drogowego oraz przekazane do Starosty [...]. Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, jak i pozostałe przepisy tejże ustawy nie przewidują prowadzenia przez organy ani pierwszej ani drugiej instancji postępowania dowodowego na okoliczność samego faktu, okoliczności i sposobu stwierdzenia przez policję przekroczenia przez kierującego dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Zatem ani starosta, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie mają uprawnień do badania okoliczności zdarzenia drogowego i prawidłowości postępowania organów kontroli ruchu drogowego, ponieważ w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami organy administracyjne nie ustalają winy kierowcy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku W. C. podtrzymał zarzuty naruszenia przez organy: - art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że organ administracji nie ma uprawnień do badania, czy kierujący pojazdem istotnie przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanymi i że jest on związany informacją otrzymaną z Policji, co skutkowało brakiem przeprowadzenia postępowania dowodowego celem weryfikacji twierdzeń skarżącego, w szczególności – nie powołaniem biegłego z zakresu ruchu drogowego na okoliczność ustalenia rzeczywiście obowiązującego ograniczenia prędkości na odcinku, na którym skarżący został zatrzymany; - art. 7, art. 77 § 1, 84 § 1 i 107 § 3 oraz 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia 11 kwietnia 2016 r. oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Po rozpoznaniu sprawy z uwzględnieniem powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone decyzje organów obu instancji są zgodne z prawem. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 sierpnia 2016 r., sygn. akt [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 11 kwietnia 2016 r., nr [...] o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy na okres na okres 3 miesięcy w terminie od dnia 28 sierpnia 2015 r. do dnia 28 listopada 2015 r. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 102 ust. 1 punkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Z art. 102 ust. 1c tej ustawy wynika natomiast, że starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym policjant zatrzymuje prawo jazdy za pokwitowaniem m.in. w przypadku ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczająca dopuszczalną o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Jak ustalono w przedmiotowej sprawie, w wyniku kontroli drogowej, która miała miejsce w dniu 28 sierpnia 2015 r., funkcjonariusz Policji wystawił wobec skarżącego mandat karny, stwierdzając popełnienie przez skarżącego wykroczenia polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością 110 km/h w terenie zabudowanym, gdzie dozwolona prędkość wynosiła 50 km/h. Mandat karny został przyjęty przez skarżącego, który zgodził się zapłacić 500 zł i otrzymał za popełnione wykroczenie 10 punktów karnych. Skarżący został pouczony o prawie odmowy przyjęcia mandatu karnego. Potwierdził odbiór mandatu własnoręcznym podpisem oraz zgodził się uiścić grzywnę w wyznaczonym terminie. (dowód kserokopia mandatu karnego w aktach administracyjnych sprawy). Ponieważ skarżący przekroczył dozwoloną prędkość w terenie zabudowanym o 60 km/h przeprowadzający kontrolę drogową funkcjonariusz Policji zatrzymał dokument prawa jazdy skarżącego w trybie art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym w związku z popełnieniem wykroczenia polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczająca dopuszczalną o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Następnie w dniu 9 września 2015 r. czerwca 2015 r. Komenda Miejska Policji przekazała Wydziałowi Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. zawiadomienie o zaistnieniu ww. zdarzenia. Wraz z zawiadomieniem do organu przesłano także dokument zatrzymanego prawa jazdy. Na skutek powyższego działania Policji, Starosta [...] orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy na okres trzech miesięcy, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Jak wskazano wyżej, opisaną decyzję organ pierwszej instancji oparł na art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, starosta jest zobowiązany do zatrzymania prawa jazdy, jeżeli kierujący przekroczy dozwoloną prędkość w terenie zabudowanym o 50 km/h. Tym samym wydana na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy decyzja w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy nie ma charakteru uznaniowego, a jest obligatoryjnym zachowaniem, wynikającym wprost z przepisów prawa. Starosta [...] nie miał zatem podstaw prawnych, aby wydać decyzję innej treści, a Kolegium trafnie utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, ponieważ o zatrzymaniu prawa jazdy W. C. orzeczono zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Podkreślenia wymaga, że skarżący nie ma racji twierdząc, iż organy administracji winny były przeprowadzić samodzielne postępowanie w celu jednoznacznego ustalenia, czy skarżący istotnie przekroczył dozwoloną prędkość o 60 km/h. Co znamienne, w chwili zdarzenia skarżący nie zakwestionował przyznanego mu w związku z popełnionym wykroczeniem mandatu karnego. Aktualnie skarżący podnosi w skardze, że teren, po którym poruszał się samochodem z prędkością 110 km/h nie był terenem zabudowanym, w którym obowiązuje ograniczenie prędkości do 50 km/h. Sąd w tym składzie wskazuje, że ustawodawca jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 50 km/h. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 punkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541) podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 punkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 punkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 punkt 1a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten jednoznacznie przesądza, że środkiem dowodowym, w oparciu o który organ wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, jest wymieniona informacja i jest to dowód wystarczający. Nie jest także konieczne, by kierowca – sprawca wykroczenia, został ukarany za swój czyn orzeczeniem sądowym. Szczególnie, że tak jak w przedmiotowej sprawie, popełniający wykroczenie nie zawsze decyduje się na skorzystanie z prawa odmowy przyjęcia mandatu karnego. W konsekwencji organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy (zob. w tej materii m.in.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1052/15; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym świetle za bezzasadne uznać należy podniesione w skardze zarzuty, że organy administracji nie ustaliły, jakie ograniczenie prędkości obowiązywało na trasie [...] w G., na odcinku, na którym dokonano pomiaru prędkości w dniu 28 sierpnia 2015 r. Należy mieć w tym miejscu na uwadze, że ani kwestia prawidłowości pomiaru, ani też okoliczności popełnienia wykroczenia drogowego, o którym Policja powiadomiła starostę, nie podlegają analizie organów administracji publicznej w trakcie postępowania prowadzonego w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Okoliczności te mogą i mogły być podniesione przez skarżącego w postępowaniu w sprawie o wykroczenie. Postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy nie może zastępować postępowania w sprawie o wykroczenie. Do obowiązku organów administracji w ramach niniejszego postępowania nie należało bowiem ustalenie, czy skarżący faktycznie popełnił wykroczenie, o którym organy zostały zawiadomione przez Policję i którego popełnienia skarżący nie zakwestionował w postępowaniu właściwym dla podniesienia tego rodzaju zarzutów. Jak wynika z akt sprawy, skarżący nie zakwestionował bowiem w postępowaniu mandatowym przyjętego przez Policję ograniczenia prędkości na ul. [...] w G. W związku z czym organ administracyjny nie miał obowiązku, a nawet nie mógł weryfikować zasadności zatrzymania prawa jazdy skarżącego przez Policję. Sąd w tym miejscu wskazuje, że pomimo braku takiego obowiązku, w związku z kolejnymi, licznymi pismami strony skarżącej, wskazującej, że w jej ocenie Policja błędnie przyjęła, aby skarżącego obowiązywało ograniczenie prędkości do 50 km/h, organy w przedmiotowej sprawie przeprowadziły jednak szereg czynności dowodowych dla wykazania stronie, że stanowisko jej jest błędne. Czynności objęły m.in. przesłuchanie w charakterze świadków funkcjonariuszy Policji. Czynności, których domagała się strona skarżąca, w znacznym stopniu przedłużyły w konsekwencji czas trwania postępowania w sprawie, dotyczącej zatrzymania prawa jazdy tylko na czas od 28 sierpnia 2015 r. do 28 listopada 2015 r. Z tych względów, w ocenie Sądu, czynności te należy potraktować jako czynności dodatkowe, pozostające bez wpływu na wynik przedmiotowej sprawy, w której, dla wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, wystarczające było otrzymanie stosowanego zawiadomienia od organów Policji. Zawiadomienie takie niewątpliwie zostało skierowane do organu administracji i zawierało informacje o wykroczeniu drogowym, którego popełnienie potwierdza wystawiony i - co istotne - przyjęty przez skarżącego mandat karny z dnia 28 sierpnia 2015 r. Z tych względów pomimo przeprowadzenia przez organy wskazanych, dodatkowych czynności dowodowych, nie można stwierdzić, aby zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja naruszały prawo w stopniu, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd nie uznał zasadności zarzutu o naruszeniu przez organy administracji art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. Przytoczone przepisy określają zarówno zasady, jakimi organ administracji powinien kierować się prowadząc postępowanie, a mianowicie zasadę prawdy obiektywnej, zasadę oficjalności postępowania dowodowego, jak i treści, które organ powinien zawrzeć w uzasadnieniu faktycznym swojej decyzji. Orzekające w niniejszej sprawie organy miały obowiązek wydania skarżonych decyzji, skoro zdarzenie je kreujące wystąpiło. W związku z powyższym Sąd uznał, że zarówno Starosta [...], jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie naruszyły wskazanych przez skarżącego przepisów, a ponadto prawidłowo uzasadniły wydane przez siebie decyzje. Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.