III SA/Gd 887/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi T. W. na uchwałę Zarządu Powiatu [...] z dnia 31 sierpnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odwołania dyrektora zespołu szkół ponadgimnazjalnych oddala skargę. Uchwałą nr [...] z dnia 31 sierpnia 2015r. Zarząd Powiatu, powołując się na treść art. 32 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 595 ze zm.) oraz art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.), odwołał z dniem 31 sierpnia 2015 r. T. W. ze stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w M.. W uzasadnieniu wskazano, że w okresie od 27 lipca 2015 r. do 9 sierpnia 2015 r. na zlecenie Starosty Powiatu został przeprowadzony audyt w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych Nr [...] w M., w trakcie którego stwierdzono szereg nieprawidłowości, dotyczących naruszenia przepisów ustawy o finansach publicznych, ustawy o zamówieniach publicznych, ustawy Prawo budowlane. Naruszenia zostały opisane w arkuszu ustaleń audytowych. Odpowiedzialność za zaistniały stan rzeczy ponosi osobiście dyrektor szkoły T. W., zatem odwołanie go ze stanowiska było zasadne. Pismem z dnia 9 września 2015 r. T. W. wezwał Zarząd Powiatu do usunięcia naruszenia prawa, poprzez uchylenie w/w uchwały. Zarząd Powiatu uchwałą nr [...] z dnia 28 września 2015 r. nie uwzględnił wezwania do usunięcia naruszenia prawa. T. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na uchwałę Zarządu Powiatu z dnia 31 sierpnia 2015r., wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. Zarzucił naruszenie art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wykryte przez organ nieprawidłowości w zakresie gospodarki finansowej stanowiły szczególnie uzasadniony przypadek umożliwiający odwołanie skarżącego z funkcji dyrektora szkoły. Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania - art. 107 ust. 1 k.p.a. - poprzez brak pouczenia o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu, art. 107 ust. 3 k.p.a. - poprzez brak starannego i szczegółowego uzasadnienia zaskarżonego aktu, art. 7 i art. 80 k.p.a. – poprzez brak wszechstronnej oceny okoliczności sprawy. Skarżący podniósł, że w uzasadnieniu uchwały nie wyjaśniono zastosowania art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy. Nie przytoczono ani nie wyjaśniono przesłanek odwołania dyrektora wynikających z w/w przepisu. Ogólnikowo wskazano jedynie na rzekome nieprawidłowości, jednak nie wyjaśniono na czym miałyby one polegać. Organ odsyła do audytu wewnętrznego, który jest niejawny. W ocenie skarżącego nie zostały spełnione przesłanki odwołania dyrektora wskazane w art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty. Ustawodawca zawęził zastosowanie tej regulacji do sytuacji wyjątkowych, nadzwyczajnych i nagłych. Dopiero ich wystąpienie uzasadniałoby konieczność niezwłocznego przerwania czynności dyrektora. Natomiast z uzasadnienia uchwały nie wynika, na czym polegały uchybienia skarżącego i w jaki sposób spowodowały dezorganizację pracy szkoły. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.Dz. U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( tj. Dz.U. z 2004, nr 256, poz.2572 ze zm.), organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce, w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. W niniejszej sprawie organ, który powierzył skarżącemu stanowisko w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych , po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, odwołał skarżącego ze stanowiska dyrektora szkoły w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. W uzasadnieniu uchwały wskazano na szereg naruszeń prawa – ustawy o finansach publicznych, ustawy o zamówieniach publicznych, ustawy Prawo budowlane i odwołano się do treści arkusza ustaleń audytowych. Wskazano również, że za taki stan rzeczy winę ponosi dyrektor szkoły. Skarżący w skardze podnosi przede wszystkim zarzuty dotyczące niewłaściwego uzasadnienia zaskarżonej uchwały, co skutkuje – w jego ocenie - brakiem wykazania zaistnienia przypadku szczególnie uzasadnionego i wadliwością zastosowania art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty. W ocenie Sądu, mimo lakoniczności uzasadnienia zaskarżonej uchwały, nie można, w okolicznościach niniejszej sprawy, uznać, że uzasadnienie to nie wyjaśnia przyczyn i powodów podjęcia zaskarżonej uchwały oraz że nie można na jego podstawie stwierdzić, że zaistniał przypadek szczególnie uzasadniony, o jakim mowa w art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty. Odnosząc się do zarzutów skargi zauważyć należy, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały powołuje się na treść arkusza ustaleń audytu. W przedłożonych aktach administracyjnych znajduje się sprawozdanie wstępne , zawierające ustalenia tego dokumentu. Sprawozdanie wstępne zostało doręczone skarżącemu w dniu 17 sierpnia 2015 r., co poświadczył on własnoręcznym podpisem. Trudno w tej sytuacji uznać audyt za "niejawny" , jak zarzuca skarżący. Trudno też mówić o "rzekomych" nieprawidłowościach, skoro w treści sprawozdania wstępnego przytoczono je konkretnie. Podano, że przy udzieleniu zamówienia na dokumentację projektowo- kosztorysową zaproszenie skierowano tylko do firm z jednego miasta; przy prowadzeniu postępowania na udzielenie zamówienia na remont instalacji wodno- kanalizacyjnej na kwotę 122 824,11 zł brutto umowa została podpisana przed parafowaniem przez radcę prawnego , brakuje decyzji konserwatora zabytków oraz Starostwa Powiatowego na przeprowadzenie remontu, wartość zamówienia ustalono na podstawie dokumentacji sporządzonej wcześniej , aniżeli 6 miesięcy, umowa wymaga aneksu; przy umowie o nadzór inwestorski na kwotę 8610,00 zł wynagrodzenie dla inspektora nadzoru odbiega wysokością w sposób istotny od ogólnych standardów; przy udzielaniu zamówienia na wykonanie ogrodzenia – na kwotę 15000 zł brutto - brakuje zabezpieczenia środków w budżecie i decyzji konserwatora zabytków, przy udzielaniu zamówienia na malowanie sali gimnastycznej na kwotę 69 997,93 zł brutto brakuje zabezpieczenia środków w budżecie. Podkreślenia wymaga, że skarżący w istocie nie kwestionuje, że do opisanych nieprawidłowości doszło , jak też nie kwestionuje , że za taki stan rzeczy ponosi odpowiedzialność. Określenia "rzekome nieprawidłowości" użyto w skardze w kontekście braku wyszczególnienia nieprawidłowości w treści uzasadnienia uchwały i odesłania w niej do treści audytu. Skoro więc z treści uchwały i dokumentu, znanego i doręczonego skarżącemu wyraźnie wynika, jakie nieprawidłowości i uchybienia stwierdzono oraz że skarżący ponosi odpowiedzialność za taki stan rzeczy, nie można, zdaniem Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy uznać, by nieznane były przesłanki odwołania skarżącego z funkcji dyrektora szkoły. Zauważyć też należy, że charakter stwierdzonych nieprawidłowości nie dotyczy dysponowania przyznanymi środkami budżetowymi czy gospodarowania mieniem, a dyscypliny finansów publicznych, naruszania procedury udzielania zamówień publicznych i nieuzyskiwania koniecznych decyzji właściwych organów. Odwołanie ze stanowiska dyrektora szkoły należy do władczych kompetencji organu , który powierzył stanowisko kierownicze i który ma prawo do oceny, czy w konkretnym przypadku wystąpił szczególny przypadek uzasadniający odwołanie ze stanowiska w trybie natychmiastowym. Ilość i waga naruszeń, stwierdzonych z związku z przeprowadzeniem zleconego audytu uprawniała, w ocenie Sądu, Zarząd Powiatu do uznania, że doszło do tak poważnych naruszeń prawa , że można je zakwalifikować jako przypadek "szczególnie uzasadniony". Stwierdzone naruszenia i ich ilość organ prawidłowo w okolicznościach niniejszej sprawy potraktował jako sytuację wyjątkową, wymagającą niezwłocznej interwencji ze względu na zagrożenie interesu publicznego, która skutkowała podjęciem uchwały w oparciu o art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty. Obowiązkiem organu, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze jest dbałość o to, by nie dochodziło do zagrożenia interesu publicznego i takie działanie, które sytuację taką przerwą i uniemożliwią. W niniejszej sprawie zasadna była ocena, że organ nie może czekać z odwołaniem dyrektora szkoły i że uchwała o jego odwołaniu powinna zapaść jak najszybciej, by nie dopuścić do dalszych rażących naruszeń prawa. W tym stanie rzeczy , w ocenie Sądu , zarzuty skargi dotyczące wadliwości zastosowania art. 138 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty należy uznać za bezzasadne. W ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 107 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. ( w skardze wadliwie wskazano art. 107 ust. 1 i ust. 3 k.p.a.) oraz art. 7 i 80 k.p.a. są chybione, bowiem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do zarządzeń wójta, burmistrza , prezydenta miasta czy uchwał zarządu powiatu bądź województwa w sprawie odwołania dyrektora szkoły za stanowiska. Wobec powyższego Sąd , na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako bezzasadną.