III SA/Gd 912/14

WyrokWSA w Gdańsku2015-01-09

Skład orzekający: Felicja Kajut, Bartłomiej Adamczak, Elżbieta Kowalik-Grzanka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić decyzję przyznającą świadczenie z pomocy społecznej z mocą wsteczną (ex tunc) w przypadku zmiany sytuacji dochodowej strony?
Ratio decidendi
Decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej ma charakter konstytutywny i może wywoływać skutki jedynie na przyszłość (ex nunc). Organ administracji nie może uchylić decyzji przyznającej świadczenie z mocą wsteczną, nawet jeśli nastąpiła zmiana sytuacji dochodowej strony, lecz powinien ustalić sytuację na przyszłość i odmówić przyznania świadczenia od daty wydania nowej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającej decyzję Prezydenta Miasta w przedmiocie zasiłku stałego dla R. M. od dnia 1 lipca 2014 r. z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Skarżący kwestionował tę decyzję, podnosząc, że nadal prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i jego sytuacja się nie zmieniła, a sytuacja rodziców uległa pogorszeniu. Organy uznały, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami, co skutkowało przekroczeniem kryterium dochodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi R. M na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 12 września 2014 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta [...] 10 lipca 2014 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia 10 lipca 2014 r., nr [...], adresowaną do R. M., Prezydent Miasta, na podstawie art. 104, art. 163 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", art. 8 ust. 1 pkt 2, art. 37 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.), art. 66 ust. 1 pkt 26, art. 73 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j.: Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.), uchylił w całości decyzję nr [...] z dnia 3 lipca 2012 r. (z późniejszymi zmianami) dotyczącą zasiłku stałego dla osoby samotnie gospodarującej oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne, z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5 tej ustawy. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody. Na podstawie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego osoby w rodzinie - tj. 456 zł. R. M. (dalej też: "strona", "skarżący") przyznano zasiłek stały oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne. W okresie realizacji świadczenia nastąpiła zmiana w sytuacji dochodowej. Na podstawie posiadanej dokumentacji ustalono, że jest on osobą pozostającą w rodzinie w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej. W trzyosobowej rodzinie (wymieniony i rodzice) uzyskano od miesiąca czerwca 2014 r. dochód, którego łączna wysokość wynosi 3.818,97 zł, co w przeliczeniu na osobę daje 1.272,99 zł. i przekracza ww. kryterium dochodowe. Organ dodał, że jest on osobą pełnoletnią, całkowicie niezdolną do pracy z powodu niepełnosprawności. Dochód uzyskany w jego rodzinie jest wyższy od kryterium dochodowego, z zatem zasiłek stały nie przysługuje od dnia 1 lipca 2014 r. Z uwagi na treść art. 73 pkt 9 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, uchylenie decyzji o przyznaniu zasiłku stałego powoduje konieczność zaprzestania opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne. R. M. złożył odwołanie od powyższej decyzji podnosząc, że zajmuje jeden pokój w mieszkaniu rodziców, ale jest osobą samotnie gospodarującą i z tego powodu musi mieć minimalne środki finansowe na utrzymanie i leki. Choruje na białaczkę i nie rokuje wyleczenia, co uniemożliwia podjęcie pracy. Do dnia 30 czerwca 2017 r. ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Podał, że rodzice są coraz starsi i chorują, co ma wpływ na zwiększenie się wydatków na leki i inne koszty utrzymania. Matka często przebywa w szpitalu. Z tego względu nie są w stanie opiekować się i utrzymywać chorego syna. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 września 2014 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 37 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o uchyleniu decyzji tego organu z dnia 5 października 2012 r., nr [...] zmieniającej decyzję z dnia 13 sierpnia 2012 r., nr [...] oraz decyzję z dnia 3 lipca 2012 r., nr [...] przyznającą R. M. zasiłek stały od dnia 1.06.2012 r. do dnia 30.06.2017 r. wraz ze składką na ubezpieczenie zdrowotne - w części dotyczącej okresu od dnia 1 lipca 2014 r. oraz odmówiło począwszy od tej daty prawa do zasiłku stałego. Organ odwoławczy stwierdził, że decyzją z dnia 3 lipca 2012 r. przyznano stronie zasiłek stały od dnia 1 czerwca 2012 r. do dnia 30 czerwca 2017 r. w wysokości 444 zł miesięcznie wraz ze składką na ubezpieczenie zdrowotne, a decyzją z dnia 13 sierpnia 2012 r. i decyzją z dnia 5 października 2012 r. zmieniono kwotę przyznanego zasiłku stałego. W swoim rozstrzygnięciu organ pierwszej instancji uznał, że zaszła konieczność uchylenia decyzji przyznającej stronie zasiłek stały, gdyż zmianie uległa jej sytuacja dochodowa w związku z nieprowadzeniem aktualnie samodzielnego gospodarstwa domowego. Z akt sprawy, m.in. z przeprowadzonej w dniu 3 lipca 2014 r. aktualizacji wywiadu środowiskowego oraz dołączonego raportu pracownika socjalnego wynika, że strona mieszka z rodzicami w trzypokojowym mieszkaniu będącym ich własnością. Strona zajmuje jeden pokój i bez ograniczeń korzysta z innych pomieszczeń w mieszkaniu. Rodzice strony ponoszą wszelkie opłaty za mieszkanie, dokonują też zakupów żywnościowych i środków czystości. Matka gotuje dla wszystkich posiłki, pierze bieliznę wszystkich domowników, wykonuje prace porządkowe w całym mieszkaniu, a ojciec w razie konieczności zawozi syna do lekarza. W piśmie z dnia 20 lipca 2014 r. rodzice oświadczyli, że syn nadal prowadzi w ramach swoich środków finansowych samodzielne gospodarstwo domowe, jedynie korzysta z mieszkania. W odniesieniu do twierdzeń strony i jej rodziców organ odwoławczy stwierdził, że stosownie do definicji rodziny zawartej w art. 6 pkt 14 ustawy - rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Faktyczny związek, o jakim mowa w powołanym przepisie oznacza codzienne współdziałanie osób zmierzające do lepszego zaspokojenia ich potrzeb bytowych, w tym mieszkaniowych, żywnościowych i polegających na zapewnieniu dochodu stanowiącego źródło utrzymania (zarobkowych). Wspólne zamieszkiwanie jest przesłanką uznania za rodzinę osób zamieszkujących ze sobą, jeżeli równocześnie z tym zamieszkiwaniem występuje element wspólnego gospodarowania. Wspólne zamieszkiwanie dwóch lub więcej osób w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy finansowane z dochodu tylko części tych (pozostawanie na utrzymaniu tych osób), zawsze będzie oznaczać wspólne gospodarowanie (por. wyrok NSA z 11.06.2013 r., I OSK 1947/12; LEX nr 1356282; wyrok NSA z 26.03.2013 r., I OSK 1537/12; LEX nr 1332327; wyrok WSA w Lublinie z 22.01.2013 r., II SA/Lu 889/12; LEX nr 1348654). W ocenie Kolegium taka właśnie sytuacja zaistniała w sprawie, ponieważ jak na chwilę przeprowadzenia aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego okazało się, że strona gospodaruje wspólnie z rodzicami. W konsekwencji tych ustaleń należało przyjąć, że dochód trzyosobowej rodziny ustalony przez organ pierwszej instancji od czerwca 2014 r. wynosił 3.818,97 zł, a na ten dochód złożyły się: zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł, świadczenia z zakładu ubezpieczeń społecznych w wysokości 1.304,69 zł i 2.361,28 zł. Na osobę w rodzinie dochód stanowił więc 1.272,99 zł przekraczając tym samym ustawowe kryterium dochodowe. Organ odwoławczy zauważył, że uchylając decyzję przyznającą zasiłek stały, organ niżej instancji winien ją uchylić w części, tzn. od momentu, od którego zmiana kryterium dochodowego spowodowała brak uprawnień do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej i z tą chwilą odmówić przyznania świadczenia. Z uwagi, że z rozstrzygnięcia decyzji organu pierwszej instancji wynika, iż decyzję przyznającą zasiłek uchylono w całości, organ odwoławczy orzekł jak wyżej. R. M. zaskarżył opisaną wyżej decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Gdańsku. Skarżący twierdził, że od wydania decyzji w 2012 r. przyznającej mu zasiłek stały nie zaszły żadne okoliczności zmieniające jego sytuację na korzyść, zaś sytuacja rodziców znacznie się pogorszyła w związku ze złym stanem zdrowia i koniecznością zakupu lekarstw. Podkreślił, że dotychczas był zawsze uznawany za osobę samotnie gospodarującą. Rodzice nie mogą na niego łożyć, gdyż sami mają wielkie trudności z zapłatą wszystkich zobowiązań i kosztów leczenia. Skarżący uważa, że powinien otrzymywać zasiłek stały stosownie z wcześniejszymi decyzjami do końca czerwca 2017 r.; na taki też okres posiada orzeczenie o niepełnosprawności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W piśmie procesowym z dnia 31 grudnia 2014 r. skarżący podtrzymał zarzuty skargi szerzej opisując sytuację bytowo-zdrowotną swoją i rodziców, a także wskazując na zapisy orzeczenia o niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd, według wskazanych zasad kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 145 § 1 ww. ustawy. W niniejszej sprawie R. M. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 września 2014 r., którą uchylono decyzję Prezydenta Miasta z dnia 10 lipca 2014 r. i orzeczono o uchyleniu decyzji tego organu z dnia 5 października 2012 r., nr [...] zmieniającej decyzję z dnia 13 sierpnia 2012 r., nr [...] oraz decyzję z dnia 3 lipca 2012 r., nr [...] przyznającą R. M. zasiłek stały od dnia 1 czerwca 2012 r. do dnia 30 czerwca 2017 r. wraz ze składką na ubezpieczenie zdrowotne - w części dotyczącej okresu od dnia 1 lipca 2014 r. oraz odmówiło począwszy od tej daty prawa do zasiłku stałego. Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej stanowi przepis art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", zgodnie z którym decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia [...]. Przytoczony przepis w stosunku do unormowania zawartego w kodeksie postępowania administracyjnego stanowi szczególną regulację, obligującą organ administracji publicznej do dokonania zmiany lub uchylenia decyzję w przypadku wystąpienia jednej z okoliczności w nim wymienionych, nawet bez zgody strony. Przedstawiony katalog przesłanek uzasadniających zmianę lub uchylenie decyzji, wynikający z cytowanego przepisu ma charakter zamknięty. W przypadku zatem wystąpienia jednej z powyższych okoliczności, organ pomocy społecznej jest zobowiązany do uruchomienia przewidzianego prawem postępowania i podjęcia stosownej decyzji. Przy czym przesłanki obligatoryjnej weryfikacji decyzji na niekorzyść strony powinny być ściśle interpretowane. W analizowanej sprawie jako uzasadnienie do zastosowania wskazanej obligatoryjnej formy weryfikacji decyzji organy uznały wymienioną w przepisie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej przesłankę zmiany sytuacji dochodowej. Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w szeregu orzeczeń sądów administracyjnych decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej ma charakter konstytutywny. Taki pogląd wyraził m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 18 grudnia 2008 r. (sygn. akt II SA/Kr 928/08; orzeczenia.nsa.gov.pl), wskazując, że ustawodawca w redakcji przywołanego przepisu konsekwentnie posłużył się pojęciami: "zmienia" i "uchyla" decyzję, co oznacza, iż zarówno zmiana decyzji pierwotnie przyznającej świadczenie pomocy społecznej, jak i jej uchylenie ma charakter konstytutywny. Decyzja ta wpływa bezsprzecznie na dotychczasowy zakres przyznanych świadczeń z pomocy społecznej (zmienia ich wysokość, odmiennie je kształtuje lub wręcz je odbiera). Ze względu na konstytutywny charakter decyzji, może ona wywoływać wyłącznie skutki ex nunc. Tym samym brak jest jakichkolwiek podstaw, by uchylać decyzję przyznającą prawo do określonych świadczeń z pomocy społecznej z mocą wsteczną ex tunc, np. z chwilą zaistnienia zmiany sytuacji dochodowej uprawnionego. Stanowisko to potwierdza orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide wyroki NSA z dnia 11 marca 2010 r. sygn. I OSK 1554/09, z dnia 11 sierpnia 2010 r. sygn. I OSK 654/10, z dnia 29 września 2011 r. sygn. I OSK 655/11; orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezspornym jest, że organ winien jest uwzględnić ustalenia dotyczące zmiany sytuacji materialnej podopiecznego, lecz decyzja wydana w ich wyniku powinna ustalać jego sytuację na przyszłość, nie zaś z mocą wsteczną. Wydając zaskarżoną decyzję w dniu 12 września 2014 r. Kolegium uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta w przedmiocie przyznania skarżącemu zasiłku stałego wraz ze składką na ubezpieczenie zdrowotne - w części dotyczącej okresu od dnia 1 lipca 2014 r. oraz odmówiło począwszy od tej daty prawa do zasiłku stałego. Wynika z powyższego, że organ ten nieprawidłowo określił datę uchylenia w części decyzji przyznających świadczenie, orzekł bowiem wstecz. Umknęło uwadze organu odwoławczego, że wobec uchylenia decyzji organu pierwszej instancji z dnia 10 lipca 2014 r., to organ odwoławczy wydał nowe rozstrzygnięcie merytoryczne w sprawie, co za tym idzie, nie mógł orzec o uchyleniu decyzji przyznających zasiłek od dnia 1 lipca 2014 r. Zaskarżona decyzja, jako akt konstytutywny, mogła pozbawić skarżącego prawa do pobierania zasiłku z dniem jej wydania ( decyzja ostateczna ). Nie ma też racji organ odwoławczy twierdząc, że uchylając decyzję przyznającą zasiłek stały, organ winien ją uchylić od momentu, w którym nastąpiła zmiana sytuacji dochodowej strony, co spowodowało brak uprawnień do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej i z tą chwilą odmówić przyznania świadczenia. Jak wynika z wcześniejszych rozważań, art. 106 ust. 5 ustawy nie przewiduje dokonywania zmiany wysokości świadczenia z określonym momentem (dniem lub miesiącem), w którym zaistniało zdarzenie ją uzasadniające. Konsekwencją takiego mylnego stanowiska Kolegium w powyższej kwestii było niezgodne z prawem określenie daty pozbawienia skarżącego prawa do zasiłku. Wskazaną przez organ odwoławczy przyczyną uchylenia decyzji organu pierwszej instancji była wadliwie sformułowana jej sentencja i Sąd taką ocenę organu odwoławczego, co do zasady, podziela. Prawidłowo orzekając w sprawie organ niższej instancji winien był uchylić decyzję przyznającą świadczenie w części tj. określając dzień utraty prawa do świadczenia i z tą chwilą odmówić przyznania świadczenia. Nadto w sentencji decyzji orzekając o uchyleniu decyzji " z dnia 3 lipca 2012 r. ( z późniejszymi zmianami)" organ nie mógł ogólnikowo powoływać się na zmiany decyzji, lecz powinien był wymienić wszystkie decyzje, którymi ww. decyzja została po jej wydaniu zmieniona w części dotyczącej wysokości świadczenia. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że co następuje: Prezydent Miasta przyznając skarżącemu decyzją z dnia 3 lipca 2012 r. świadczenie w formie zasiłku stałego stwierdził, że jest on osobą prowadzącą samodzielne gospodarstwo domowe. W myśl art. 107 ust. 4 zd. 2 ustawy w przypadku osób korzystających ze stałych form pomocy aktualizację wywiadu środowiskowego sporządza się nie rzadziej niż co 6 miesięcy, mimo braku zmiany danych. Takie postępowanie organu może doprowadzić do przeprowadzenia postępowania mającego na celu zweryfikowanie decyzji przyznającej zasiłek stały w ustawowym trybie, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Przesłanką pozbawienia skarżącego prawa do zasiłku stałego było stwierdzenie, że w okresie realizacji świadczenia nastąpiła zmiana jego sytuacji dochodowej. Na podstawie posiadanej dokumentacji ustalono, że jest on osobą pozostającą w rodzinie w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoimi rodzicami. Jednakże mankamentem decyzji organów orzekających w sprawie jest brak wykazania tej zmiany. Wskazano bowiem jakie zostały poczynione ustalenia odnośnie do aktualnej sytuacji dochodowej skarżącego, ale ani jednym zdaniem nie wskazano w uzasadnieniach tych decyzji jaka sytuacja dochodowa strony była poprzednio, tj. w dacie wydania decyzji ostatecznej podlegającej obecnie zmianie. W sprawie nie wykazano zatem, że nastąpiła jakakolwiek zmiana stanu faktycznego względem sytuacji skarżącego, jaka istniała w dacie, gdy przyznawano mu zasiłek stały. Należy przy tym zauważyć, że skarżący podnosi, iż sytuacja ta nie uległa żadnej zmianie. Skoro okolicznością sporną w toku postępowania, co wynika z treści odwołania i skargi, było ustalenie czy skarżący, jak sam konsekwentnie twierdzi, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, to zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej należało tak zebrać materiał dowodowy aby kwestia ta wyjaśniona została wszechstronnie, stosownie do wymogów zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego. Przyjmując, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami, organy oparły się na jego oświadczeniach o stanie rodziny składanych w toku postępowania oraz na okolicznościach opisanych w aktualizacji wywiadu środowiskowego. Zauważyć przy tym należy, że skarżący konsekwentnie podawał w nich, że jakkolwiek mieszka z rodzicami, to prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Również rodzice skarżącego złożyli w dniu 20 lipca 2014 r. oświadczenie, że syn nadal prowadzi w ramach swoich środków finansowych samodzielne gospodarstwo domowe. W odwołaniu jak również w skardze, skarżący powołał się na złożone w dniu 25 września 2012 r. "Wyjaśnienia strony postępowania administracyjnego", gdzie podał, ile wynoszą jego wydatki w gospodarstwie domowym, stwierdzając, że podane tam informacje są nadal aktualne. Do tych twierdzeń skarżącego organ odwoławczy w ogóle się nie odniósł, tymczasem wyjaśnienie powyższej kwestii i jej ocena ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że dokonana przez organy ocena sposobu gospodarowania przez skarżącego została dokonana przedwcześnie, bez dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i w oparciu o zbyt wąski materiał dowodowy. Ustalenia dotyczące prowadzenia gospodarstwa domowego muszą być szczegółowe i precyzyjne, tak aby można udowodnić stronie, czy gospodaruje jednoosobowo, czy też wspólnie z innymi osobami. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, w jakiej znajduje się skarżący. Tak przeprowadzone postępowanie dowodowe naruszało art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji nie pozwalało organowi na przedstawienie w sposób prawidłowy uzasadnienia faktycznego decyzji, co stanowiło z kolei naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Jednocześnie wskazać należy, że ustalenia faktyczne, które nie wynikają z wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego, są ustaleniami dowolnymi i stanowią przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów określonych w art. 80 k.p.a. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art.106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, a także z naruszeniem powołanych wyżej przepisów prawa procesowego, a naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy winny uwzględnić zaprezentowaną w niniejszym uzasadnieniu wykładnię przepisów prawa materialnego oraz usunąć naruszenie przepisów postępowania poprzez właściwe zgromadzenie i ocenę materiału dowodowego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Na mocy art. 152 p.p.s.a. stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło