III SA/Gd 948/14
WyrokWSA w Gdańsku2015-01-15
Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Alina Dominiak, Jolanta Sudoł
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo odmówiły przyznania zasiłku stałego, uznając, że wniosek skarżącego dotyczył tego świadczenia, podczas gdy skarżący mógł domagać się świadczeń z ustawy o świadczeniach rodzinnych związanych z uzyskaniem orzeczenia o niepełnosprawności?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły zasady postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 9 k.p.a.), arbitralnie uznając, że wniosek skarżącego dotyczył zasiłku stałego z ustawy o pomocy społecznej, podczas gdy treść wniosku i okoliczności sprawy (uzyskanie orzeczenia o niepełnosprawności) wskazywały na możliwość domagania się świadczeń z ustawy o świadczeniach rodzinnych. Niewłaściwe ustalenie przedmiotu wniosku i brak należytego wyjaśnienia wątpliwości skarżącego miały wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący R. W. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego, powołując się na uzyskanie orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Organy obu instancji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżący przebywa tymczasowo aresztowany i nie ma podstaw do przyznania zasiłku stałego. Skarżący wniósł skargę, wskazując, że chodziło mu o wyrównanie za okres, gdy przebywał na wolności, przed aresztowaniem. Sąd administracyjny uznał, że organy nieprawidłowo zinterpretowały wniosek skarżącego, który mógł dotyczyć świadczeń z ustawy o świadczeniach rodzinnych, a nie z ustawy o pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 października 2014 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia 17 września 2014 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy z dnia 17 września 2014 r. nr [...]
Decyzją z dnia 17 września 2014r. Wójt Gminy, na podstawie art. 37 ust. 1 w zw. z art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U z 2013r., poz. 182), odmówił przyznania R. W. "zasiłku stałego z powodu tymczasowego aresztowania". W uzasadnieniu organ podał, że wnioskodawca od dnia 31 maja 2014 r. jest tymczasowo aresztowany, wobec czego brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku z dnia 7 sierpnia 2014 r. Poprzednio przyznane świadczenie w formie zasiłku stałego upłynęło w dniu 30 czerwca 2011 r., wobec czego obecnie uzyskanego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności nie można uznać za kontynuację świadczenia i przyznać świadczenie za czas pozostawania na wolności.
Po rozpatrzeniu odwołania R. W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 13 października 2014r., na podstawie m.in. art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wskazał, że R. W. wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2014r. wniósł o przyznanie zasiłku stałego z tytułu uzyskania umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Do wniosku dołączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 24 czerwca 2014 r. Nie pobiera świadczeń emerytalno-rentowych ani nie ma własnego dochodu. Ostatni przyznany stronie zasiłek stały przysługiwał do dnia 30 czerwca 2011r. Od dnia 31 maja 2014r. R. W. przebywa w Areszcie Śledczym w S. jako tymczasowo aresztowany. W związku z pobytem strony w areszcie śledczym należało odmówić jej przyznania pomocy społecznej. Nie było też podstaw do uznania, że uzyskane orzeczenie o stopniu niepełnosprawności jest kontynuacją poprzednio przyznanego stronie zasiłku stałego do dnia 30.06.2011r. na mocy decyzji z dnia 16.06.2010r. nr [...]. Tym samym zasadne było stanowisko o braku podstaw do przyznania świadczenia za czas pozostawania na wolności.
R. W. wniósł skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wskazał, że nie zgadza się z tą decyzją, bowiem chodziło mu o jedynie o należne mu wyrównanie od 18 kwietnia 2014r. do 31 maja 2014 r., z uwagi na złożony wniosek " o przyznanie grupy".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. , poz. 270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga podlegała uwzględnieniu.
Wniosek skarżącego z dnia 7 sierpnia 2014 r.( data wpływu do organu), na który powołują się organy obu instancji, nie precyzował rodzaju zasiłku, którego wypłaty skarżący się domagał. We wniosku tym skarżący podał, że w dniu 18 kwietnia 2014 r. złożył dokumenty do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o niepełnosprawności, wobec czego do dnia 1 czerwca 2014 r. przysługuje mu "wyrównanie".
Mimo niejasnej treści wniosku organy arbitralnie uznały, że wniosek skarżącego dotyczy przyznania zasiłku stałego i odmówiły na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( tj. Dz.U. z 2013 r. poz.182 ze zm.) jego uwzględnienia , bowiem skarżący w tym czasie był tymczasowo aresztowany.
Zauważyć należy, że w aktach administracyjnych znajduje się pismo skarżącego z dnia 23 lipca 2014 r. , skierowane do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, przesłane przez ten Sąd do organu pierwszej instancji wg właściwości, które wpłynęło do organu w dniu 8 sierpnia 2014 r. W piśmie tym skarżący stwierdza, że mimo uzyskania przez niego stopnia niepełnosprawności nie wypłacono mu wyrównania za dwa miesiące, kiedy przebywał na wolności, czyli do 31 maja 2014 r.
Skarżący w obu pismach wiąże przyznanie mu zasiłku z faktem uzyskania stopnia niepełnosprawności.
Stwierdzić też trzeba, że ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( tj. Dz. U. z 2013 r., poz.1456 ze zm.) w art. 24 § 2a stanowi, że jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
Jednym z takich świadczeń jest zasiłek pielęgnacyjny (art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych), czyli świadczenie również nazywane "zasiłkiem".
Skarżący uzyskał orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w dniu 24 czerwca 2014 r. , a wniosek o "zasiłek" złożył w okresie trzech miesięcy od jego wydania. W tej sytuacji wniosek skarżącego mógł dotyczyć świadczeń przewidzianych ustawą o świadczeniach rodzinnych, nie zaś ustawą o pomocy społecznej.
Organy, nie wyjaśniając tej kwestii , naruszyły art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć też na marginesie należy, że w aktach administracyjnych sprawy brak decyzji z dnia 16 czerwca 2010 r. nr [...], mimo że organy obu instancji na nią się powołują. Ponadto twierdzenie organów , że zasiłek stały przysługiwał skarżącemu do 30 czerwca 2011 r. jest sprzeczne z zapisami w wywiadzie środowiskowym, że skarżący pobierał zasiłek stały do momentu aresztowania. Niezrozumiały jest też wywód organu odwoławczego, że "uzyskane orzeczenie o stopniu niepełnosprawności (...) jest kontynuacją poprzednio przyznanego skarżącemu zasiłku stałego (...)". Przypomnieć organom należy, że uzasadnienie decyzji musi być jasne, logiczne i spójne oraz opierać się musi na zgromadzonych w sprawie i znajdujących się w aktach administracyjnych dowodach.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji.
Rzeczą organów będzie, po udzieleniu skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek ustalenie, jakiego świadczenia się domagał. W zależności od dokonanych ustaleń organy podejmą dalsze działania w celu załatwienia sprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło