III SA/Gd 948/17
WyrokWSA w Gdańsku2018-03-01
Skład orzekający: Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak, Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie prokuratora o zwrocie dowodu rzeczowego (pojazdu) może być uznane za równoznaczne z prawomocnym orzeczeniem sądu cywilnego ustalającym prawo własności pojazdu, w kontekście ubiegania się o nadanie cech identyfikacyjnych pojazdu na podstawie art. 66a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie prokuratora o zwrocie dowodu rzeczowego nie jest tożsame z prawomocnym orzeczeniem sądu cywilnego ustalającym prawo własności pojazdu. Zgodnie z art. 66a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wydanie decyzji o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdu w przypadku zatarcia lub sfałszowania cechy identyfikacyjnej wymaga, oprócz tych przesłanek, istnienia prawomocnego orzeczenia sądu ustalającego prawo własności pojazdu. Brak takiego orzeczenia uniemożliwia wydanie pozytywnej decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Skarżący M. K. wnioskował o nadanie numeru identyfikacyjnego pojazdu i wyrażenie zgody na wykonanie tabliczki znamionowej, ponieważ numer VIN w jego samochodzie został sfałszowany. Pojazd został mu zwrócony przez prokuraturę jako dowód rzeczowy po umorzeniu śledztwa. Organy administracji odmówiły nadania cech identyfikacyjnych, wskazując na brak przesłanek z art. 66a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w szczególności brak prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego ustalającego prawo własności pojazdu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędzia WSA Paweł Mierzejewski, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 27 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie nadania numeru identyfikacyjnego pojazdu oddala skargę.
Decyzją z dnia 12 czerwca 2017 r. Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 66a ust. 1, 2, 3a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 128) odmówił M. K. nadania numeru identyfikacyjnego ramy oraz wyrażenia zgody na wykonanie tabliczki znamionowej w samochodzie ciężarowym marki Volkswagen T5 1,9 TDI o nr rej. [...], nr identyfikacyjny VIN/nr nadwozia (podwozia) [...], rok produkcji 2006 oraz skierowania przedmiotowego pojazdu do okręgowej stacji kontroli pojazdów, celem nabicia tego numeru na ramie pojazdu.
We wniosku z dnia 23 marca 2017 r. o nadanie i nabicie numeru identyfikacyjnego pojazdu M. K. podał, że pojazd posiada nieprawidłowy numer VIN, bowiem prawidłowy nr VIN to [...]. Pojazd - po umorzeniu śledztwa na mocy postanowienia Prokuratury Rejonowej w G. z dnia 16.06.2016 r. w przedmiocie dowodów rzeczowych, został mu zwrócony jako osobie uprawnionej. Z zaświadczenia nr [...] Komisariatu Policji w G. wynika, że pojazd nie widnieje w systemach policyjnych jako utracony. W tej sytuacji należy uznać, iż pojazd o nr VIN [...] jest tym samym pojazdem, co samochód o nr VIN [...], który został skutecznie przez niego nabyty. Obecnie sprostowaniu podlega jedynie numer nadwozia. Skarżący podał, że w pojeździe został sfałszowany numer nadwozia, a pojazd nie został odzyskany po kradzieży.
Organ stwierdził, że w oparciu o pisemną opinię biegłego z zakresu badań mechanoskopijnych z dnia 13.04.2015 r. ustalono, że oznaczenie identyfikacyjne VIN pojazdu zostało naniesione niefabrycznie w miejscu wcześniej zeszlifowanego oznaczenia pierwotnego oraz że pierwotna tabliczka znamionowa została usunięta, a w jej miejsce zamocowano niefabryczną tabliczkę zawierającą m.in. oznaczenie VIN o nr [...].
Przepis art. 66 a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym wskazuje, w jakich przypadkach wydaje się decyzję o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdu. Wskazana przez stronę podstawa nadania cech identyfikacyjnych nie znajduje umocowania w przywołanym przepisie, a ponadto decyzja o rejestracji pojazdu na wnioskodawcę została uchylona.
W odwołaniu M. K. wskazał, że bezspornie w przedmiotowym pojeździe doszło do zatarcia pierwotnej cechy identyfikacyjnej. Prawomocne postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Gd. z dnia 16.06.2016 r. o zwrocie pojazdu stanowi natomiast potwierdzenie, że jest on właścicielem pojazdu.
Decyzją z dnia 27 września 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 66a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ wyjaśnił, że uprawnienie starosty do wydania decyzji o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdu w przypadkach opisanych w art. 66a ust. 2 ustawy stanowi odstępstwo od zasady określonej art. 66a ust. 1. Katalog przypadków, w których możliwe jest wydanie decyzji o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdu jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, iż wydanie decyzji w innych przypadkach niż w nim określonych, jest niedopuszczalne. W sprawie nie występuje żadna z przesłanek określonych w art. 66a ust. 2 pkt 1-7 ustawy, zatem nie było możliwe wydanie decyzji o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdu.
Bezsprzecznie w pojeździe fabryczne oznaczenie identyfikacyjne pojazdu zostało zeszlifowane, a w jego miejsce wybito niefabryczne oznaczenie o treści [...]. Należało zatem przyjąć, że doszło do sfałszowania cech identyfikacyjnych pojazdu, jednak w sprawie nie wystąpił żaden z przypadków wskazany w art. 66a ust. 2 pkt 3-5 ustawy, bowiem przedmiotowy pojazd nie został odzyskany po kradzieży, nie został on nabyty na licytacji publicznej lub od podmiotu wykonującego orzeczenie o przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa oraz w stosunku do niego nie zostało wydane prawomocne orzeczenie sądu ustalające prawo własności pojazdu.
Postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w G. z dnia 16.06.2016 r. sygn. akt [...], w którym postanowiono o zwrocie dowodów rzeczowych - w tym pojazdu marki Volkswagen - stronie jako osobie uprawnionej, nie jest tożsame z prawomocnym orzeczeniem sądu rozstrzygającym o prawie własności spornego pojazdu, który to jest wyłącznie właściwy do rozstrzygania tych kwestii. Decyzje o nadaniu cech identyfikacyjnych pojazdom nie mają charakteru uznaniowego. Nie zależą od tzw. uznania administracyjnego, ale od wykazania spełnienia warunków wskazanych w przepisie prawnym. W tej sytuacji bez prawomocnego orzeczenia sądu cywilnego nie można było nadać pojazdowi żądanej cechy identyfikacyjnej.
M. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję, zarzucając naruszenie:
̶ art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez zaniechanie przez organ uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji i nadania numeru identyfikacyjnego oraz wyrażenie zgody na wykonanie tabliczki znamionowej w samochodzie ciężarowym marki Volkswagen T5 1,9 TDI o nr rej. [...] oraz skierowanie go do okręgowej stacji kontroli pojazdów celem nabicia tego numeru na ramę pojazdu, w sytuacji gdy z okoliczności faktycznych sprawy jednoznacznie wynikało, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa;
̶ art. 66a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez błędną jego wykładnię i niezastosowanie, polegające na odmowie nadania numeru identyfikacyjnego ramy oraz wyrażenia zgody na wykonanie tabliczki znamionowej, w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne sprawy zezwalały na taką możliwość.
Skarżący zarzucił, że organy obu instancji nieprawidłowo przyjęły, że skarżący nie wykazał przesłanek do zastosowania art. 66a ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skoro Komisariat Policji w G. prowadził postępowanie karne to nie ulega wątpliwości, iż doszło do zatarcia pierwotnej cechy identyfikacyjnej. Ponadto w związku z prawomocnym postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w G. z dnia 16 czerwca 2016 r. w/w pojazd został zwrócony skarżącemu, co stanowiło przyznanie, iż jest on uprawnionym właścicielem pojazdu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.). W myśl art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z art. 66 a ust. 3 a pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U. z 2017 r. , poz. 1260 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", pojazd uczestniczący w ruchu powinien posiadać nadane przez producenta, z zastrzeżeniem art. 66a, cechy identyfikacyjne - numer VIN albo numer nadwozia, podwozia lub ramy.
Cechy identyfikacyjne, o których mowa w art. 66 ust. 3a ustawy nadaje i umieszcza producent ( art. 66a ust. 1).
Zgodnie natomiast z art. 66 a ust. 2 ustawy, starosta właściwy w sprawach rejestracji pojazdu wydaje decyzję o nadaniu cech identyfikacyjnych w przypadku pojazdu:
1) zbudowanego przy wykorzystaniu nadwozia, podwozia lub ramy konstrukcji własnej, którego markę określa się jako "SAM";
2) w którym dokonano wymiany ramy lub podwozia na odpowiednio ramę lub podwozie bez numeru fabrycznego;
3) odzyskanego po kradzieży, w którym cecha identyfikacyjna uległa zatarciu lub sfałszowaniu;
4) nabytego na licytacji publicznej lub od podmiotu wykonującego orzeczenie o przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, w którym cecha identyfikacyjna uległa zatarciu lub sfałszowaniu;
5) w którym cecha identyfikacyjna uległa zatarciu lub sfałszowaniu, a prawomocnym orzeczeniem sądu zostało ustalone prawo własności pojazdu;
6) w którym cecha identyfikacyjna uległa skorodowaniu lub została zniszczona podczas wypadku drogowego albo podczas naprawy;
7) zabytkowego, w którym cecha identyfikacyjna nie została umieszczona.
Z kolei w myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 października 2011 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz trybu nadawania i umieszczania w pojazdach cech identyfikacyjnych (Dz.U. z 2011 r. , nr.236, poz.1401 ), numer nadwozia, podwozia lub ramy umieszcza, na nadwoziu, podwoziu lub ramie oraz tabliczce znamionowej zastępczej, stacja kontroli pojazdów wskazana w decyzji starosty właściwego w sprawach rejestracji pojazdu (...).
Przywołany przepis art. 66 a ust. 2 ustawy wskazuje siedem konkretnych przypadków, w których możliwe jest wydanie decyzji o nadaniu cech identyfikacyjnych. Decyzje takie nie mają charakteru uznaniowego - nie zależą od tzw. uznania administracyjnego, ale od wykazania spełnienia warunków wskazanych w przepisie prawnym.
W niniejszej sprawie poza sporem było, że oznaczenie identyfikacyjne VIN przedmiotowego pojazdu zostało naniesione niefabrycznie w miejscu wcześniej zeszlifowanego oznaczenia pierwotnego. Pierwotna tabliczka znamionowa została usunięta, a w jej miejsce zamocowano niefabryczną tabliczkę zawierającą VIN "[...]".
W sposób niewątpliwy zastosowania w niniejszej sprawie nie mógł mieć art. 66 a ust. 2 pkt 1, 2 4, 6 i 7 ustawy. Pojazd nie został też odzyskany po kradzieży, wobec czego decyzja nie mogła być wydana w oparciu o art. 66 a ust. 2 pkt 3 ustawy. Ostatnia z możliwości wydania pozytywnej dla skarżącego decyzji, określona w przepisie art. 66 a ust. 2 pkt 5 ustawy wymaga – poza zatarciem lub sfałszowaniem cechy identyfikacyjnej – istnienia prawomocnego orzeczenia sądu, ustalającego prawo własności pojazdu.
Skarżący nie dysponuje prawomocnym orzeczeniem sądu, którym zostało ustalone prawo własności pojazdu. Twierdzi, że skoro pojazd został mu zwrócony przez Prokuraturę , to stanowi to przyznanie, że jest on jego uprawnionym właścicielem.
Zauważyć wobec tego należy, że przepisy ustawy wyraźnie wskazują , jakie warunki trzeba spełnić, by mogła być wydana decyzja pozytywna, dotycząca nadania cech identyfikacyjnych. Organy nie mogą dokonać wykładni art. 66 a ust. 2 pkt 5 ustawy w taki sposób, że nie będą stosować jakiejś jego części ( por. też wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 czerwca 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 251/17 , publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Bez prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego ustalającego prawo własności pojazdu organy nie mogły wydać decyzji o treści oczekiwanej przez skarżącego. W sposób oczywisty prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, że postanowienie w przedmiocie zwrotu dowodów rzeczowych nie jest tożsame z prawomocnym orzeczeniem sądu ustalającym prawo własności pojazdu.
Nie można wobec tego podzielić zarzutów skargi, że okoliczności faktyczne sprawy pozwalały na uwzględnienie wniosku skarżącego.
Mając na uwadze powyższe Sąd, nie stwierdzając naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło