III SA/Gd 961/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 3 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskiem zawartym w skardze, uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF w dniu 10 grudnia 2013 r., skarżący J. M. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na podstawie złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym i dochodach, dokumentów dołączonych do wniosku oraz oświadczenia nadesłanego w następstwie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 23 grudnia 2013 r. ustalono, że wnioskodawca jest osobą samotną, uzyskującą dochód w wysokości 542 zł miesięcznie (389 zł zasiłku stałego oraz 153 zł zasiłku pielęgnacyjnego). Zgodnie ze złożonym oświadczeniem o stanie majątkowym wnioskodawca nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W tym stanie należało uznać, co następuje: W myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z uwagi na wyżej wskazaną regulację normatywną to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy wyłącznie od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Generalnie jednak przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu) ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach podmiotów charakteryzujących się wyjątkowo trudną sytuacją materialną (por. w tej materii: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 179/12; orzeczenia.nsa.gov.pl). Dając wiarę oświadczeniom wnioskodawcy składanym pod groźbą odpowiedzialności karnej (vide: rubryka nr 13 formularza PPF) co do swojej obecnej sytuacji majątkowej oraz biorąc pod uwagę ww. okoliczności faktyczne, w tym korzystanie ze świadczeń pomocy społecznej (której organy musiały z oczywistych względów zweryfikować sytuację materialną wnioskodawcy) uznano, iż wnioskodawca nie mając obecnie realnych możliwości poniesienia kosztów postępowania oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wnioskodawca wykazał bowiem dostatecznie, że nie dysponuje żadnymi oszczędnościami ani też majątkiem, którego ewentualne zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów niniejszego postępowania. W powyższej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie wnioskodawcy prawa do sądu gwarantowanego w świetle art. 45 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia przyznając prawo pomocy w żądanym przez wnioskodawcę zakresie.