III SAB/Gd 1/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi U. R. i W. R. na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przekazania skargi wraz z aktami sprawy oraz niedopełnienia innych obowiązków postanawia: odrzucić skargę. U. i W. R. pismem z dnia 5 grudnia 2018 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przekazania skargi skarżących z dnia 20 listopada 2018 r. (data złożenia w Kolegium – 21.11.2018 r.) do tut. Sądu wraz z aktami postępowania oraz niedopełnienia przez Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego obowiązku: wycofania z Zasobu "zrobionego" wg scenariusza opracowania; poinformowania organów ścigania o fałszowaniu dokumentów oraz wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dopiero w takim stanie dokonywania oceny materiału dowodowego w przedmiocie wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy. W odpowiedzi na złożoną skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie w całości, a jedynie z ostrożności procesowej o oddalenie skargi w całości, jako niezasadnej. Kolegium wyjaśniło, że przedmiotowa skarga ma związek z czynnościami przeprowadzonymi przez Kolegium oraz postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 listopada 2018 r. (nr [...]), wydanym po rozpatrzeniu wniosku Wójta Gminy z dnia 21 września 2018 r. ([...]), o wyznaczeniu do załatwienia sprawy Burmistrza Miasta w postępowaniu mającym dotyczyć wniosku Zarządu Dróg Powiatowych w S. z dnia 12 listopada 2014 r. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości nr [...] z działkami sąsiednimi nr [...], [...], [...], [...] i [...], obręb geod. D. gm. U. Organ wyjaśnił, że wniosek Wójta Gminy o wyznaczenie innego organu do załatwienia sprawy pozostawał w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 czerwca 2017 r. (sygn. akt III SA/Gd 1079/16), w którym Sąd wskazał, że Wójt Gminy - na mocy art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. - podlega wyłączeniu od prowadzenia postępowania, w którym Gmina jako właściciel nieruchomości oznaczonej nr [...], jest stroną postępowania i zalecił przedstawienie akt organowi wyższego stopnia, celem wyznaczenia innego organu do merytorycznego załatwienia sprawy. W konsekwencji, w związku z wnioskiem Wójta Gminy z dnia 21 września 2018 r. o wyznaczenie innego organu, skarżący – W. R. złożył do Kolegium szereg pism zawierających liczne zastrzeżenia dotyczące działania Wójta Gminy, pracy Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz jego Prezesa, kwestionując w nich dopuszczalność wyznaczenia innego organu i domagając się m.in. zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa mającego dotyczyć wniosku o rozgraniczenie ww. nieruchomości i działań Wójta Gminy (pismo datowane na dzień 27 września 2017 r. z datą wpływu do organu - 28 września 2018 r.; pismo z dnia 1 października 2018 r. oraz pismo opatrzone datą 9 października 2018 r., złożone w dniu 8 października 2018 r.). Na powyższe pisma Kolegium udzieliło odpowiedzi pismem wyjaśniającym z dnia 10 października 2018 r. (nr [...]). Następnie pismem z dnia 30 października 2018 r. adresowanym do Prezesa SKO w S. skarżący – W. R., wniósł o oddalenie wniosku Wójta Gminy z dnia 21 września 2018 r. (nr [...]) o wyznaczenie innego organu do załatwienia opisanej wyżej sprawy rozgraniczenia nieruchomości nr [...], żądając ponownie zawiadomienia organów ścigania o bezprawnym działaniu Wójta Gminy w przedmiotowej sprawie. Ostatecznie pismem z dnia 7 listopada 2018 r. (nr [...]) Kolegium poinformowało skarżących o stanowisku w kwestii zarzutów wynikających z ww. pism, wskazując na wyznaczenie w sprawie innego organu – tj. Burmistrza Miasta. Pismo to nie miało charakteru rozstrzygającego o sprawie. W reakcji na to pismo strona złożyła skargę (data wpływu - 21 listopada 2018 r.), co do której organ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 7 grudnia 2018 r. (nr [...]) i która została przesłana do tut. Sądu, a która następnie została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 grudnia 2018 r. (sygn. akt III SA/Gd 943/18). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie natomiast z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Wniesiona przez skarżących skarga do sądu administracyjnego inicjująca postępowanie w niniejszej sprawie dotyczyła bezczynności Prezesa Samorządowego Kolegium w sprawie przekazania do tut. Sądu skargi wraz z wnioskami z dnia 20 listopada 2018 r. (data wpływu do Kolegium – 21.11.2018 r.) na pismo Kolegium z dnia 7 listopada 2018 r. (nr [...]) oraz niedopełnienia przez Prezesa Samorządowego Kolegium obowiązku polegającego na: wycofaniu z Zasobu "zrobionego" wg scenariusza opracowania; poinformowania organów ścigania o fałszowaniu dokumentów oraz zignorowaniu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dopiero w takim stanie dokonywania oceny materiału dowodowego w przedmiocie dotyczącym wyznaczenia innego organu o załatwienia sprawy. Skarga ta podlega odrzuceniu. Wyjaśnienia na wstępie wymaga, że skarga wniesiona do sądu - zanim zostanie poddana merytorycznej ocenie - podlega wstępnej kontroli pod kątem spełnienia wymogów kwalifikujących ją do rozpoznania. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn aniżeli wymienione w pkt 1-5a tego przepisu (tj. jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia; gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego). Katalog podstaw uzasadniających odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. nie jest zamknięty. W ocenie Sądu mieści się w nim sytuacja, gdy organ – postępując zgodnie z dyspozycją art. 54 § 2 p.p.s.a. - przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania, a skarżący przed upływem wskazanego w ww. przepisie terminu składa skargę na bezczynność organu w przekazaniu skargi. Taka sytuacja – co wynika z akt sprawy – miała miejsce w niniejszej sprawie. Mianowicie, pismem z dnia 20 listopada 2018 r., które zostało złożone osobiście w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w dniu 21 listopada 2018 r., skarżący wnieśli skargę (wraz z wnioskiem) na pismo Kolegium z dnia 7 listopada 2018 r. (nr [...]). Oznacza to, że bieg 30-dniowego terminu do przekazania przez Kolegium przedmiotowej skargi wraz z odpowiedzią na tę skargę i aktami sprawy do sądu administracyjnego upływał w dniu 21 grudnia 2018 r. Przedmiotowa skarga (wraz z odpowiedzią i załączonymi aktami) została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku dnia 7 grudnia 2018 r. (wg daty stempla pocztowego), a wpłynęła do tut. Sądu w dniu 12 grudnia 2018 r. Oznacza to, że skarga z dnia 20 listopada 2018 r. została przekazana do tut. Sądu przed upływem 30-dniowego terminu na jej przekazanie, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., co w oczywisty sposób czyni bezzasadną złożoną przez skarżących skargę na bezczynność organu w przekazaniu skargi z dnia 20 listopada 2018 r. tut. Sądowi, a w konsekwencji prowadzi do wniosku o jej niedopuszczalności, jako złożonej przed upływem ustawowego terminu, w którym organ był zobowiązany do przekazania wniesionej skargi do sądu administracyjnego. Jeżeli chodzi o wskazane w skardze zarzuty dotyczące braku realizacji i wypełnienia przez Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazanych tam obowiązków, uznać należy je również za bezzasadne. Brak jest bowiem podstawy prawnej w domaganiu się przez skarżących czynności mających dotyczyć wystąpienia przez Prezesa Kolegium do zasobu geodezyjnego z wnioskiem o podjęcie działań związanych z wycofaniem opracowania geodezyjnego dotyczącego wydania decyzji Wójta Gminy z dnia 17 maja 2016 r. (nr [...]). Podkreślić należy, że wskazana decyzja Wójta Gminy została utrzymana w mocy decyzją Kolegium z dnia 14 września 2016 r. (nr [...]), która to następnie została uchylona wyrokiem tut. Sadu z dnia 12 czerwca 2017 r. (sygn. akt III SA/Gd 1079/16) wskazującym na konieczność wyłączenia się Wójta Gminy od prowadzenia postępowania, w którym Gmina występowała jako właściciel nieruchomości nr [...], dlatego też brak jest jakiejkolwiek podstawy do kwestionowania przez Prezesa Kolegium opracowania geodezyjnego przygotowanego na poczet wydania ww. decyzji Wójta Gminy. Wskazać ponadto należy, że stosownie do art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm.) rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądy. Natomiast organami wyższego stopnia w stosunku nich są samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej (art. 17 pkt 1 k.p.a.). Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych samorządowe kolegia odwoławcze, zwane dalej "kolegiami", są organami wyższego stopnia, w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2017 r. poz. 201, ze zm.), w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W sprawach, o których mowa w art. 1 ust. 1, kolegia są organami właściwymi w szczególności do rozpatrywania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, ponagleń, żądań wznowienia postępowania lub stwierdzania nieważności decyzji (art. 2 wyżej cyt. ustawy). Mając to na uwadze należy wskazać, że w indywidualnej sprawie z zakresu rozgraniczenia nieruchomości uprawnienie do rozstrzygnięcia wniosku o rozgraniczenie nieruchomości, poczynając od kwestii formalnych (m.in. zbadania umocowania do wystąpienia z takim wnioskiem) a kończąc na jego merytorycznej ocenie, należy do organu administracji państwowej. W przypadku samorządowego kolegium odwoławczego organem takim jest kolegium orzekające w składzie trzyosobowym (art. 17 i art. 18 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych), a nie prezes kolegium, który - zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych - jest organem kolegium, do którego zadań należy kierowanie przede wszystkim pracami kolegium. W świetle powyższych wyjaśnień brak jest podstaw do żądania wobec Prezesa Kolegium podjęcia działań mających dotyczyć podejmowania czynności odnośnie porządkowania zasobu geodezyjnego w związku z ww. sprawą rozgraniczeniową, a skoro tak, to jako niedopuszczalną należy uznać przedmiotową skargę w zakresie w jakim zarzuca Prezesowi Kolegium zaniechania podjęcia działań we wskazanym zakresie. Za niedopuszczalną należy uznać niniejszą skargę także w zakresie, w jakim zarzuca Prezesowi Kolegium brak zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, czy też przestępstw dotyczących fałszowania dokumentów, gdyż zawiadomienie takie nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej i nie wymaga wydania żadnego rozstrzygnięcia, a tym bardziej rozstrzygnięcia wydanego w ramach przysługujących Prezesowi Kolegium władczych i dyskrecjonalnych kompetencji, dlatego zarzucane Prezesowi Kolegium zaniechanie podjęcia tych działań nie może być przedmiotem skutecznej skargi wniesionej do sądu administracyjnego. Także zarzut skargi obejmujący brak podjęcia przez Prezesa Kolegium wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (i dopiero w takim stanie dokonywania oceny materiału dowodowego w sprawie wyznaczenia innego organu do załatwienia opisanej sprawy) wskazuje na bezprzedmiotowość niniejszej skargi, a w konsekwencji na jej niedopuszczalność w świetle przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak wskazano powyżej, to samorządowe kolegium odwoławcze orzekające w składzie trzyosobowym, a nie prezes tego kolegium, jest organem administracji publicznej prowadzącym postępowanie i rozstrzygającym w sprawie wyznaczenia innego (podległego mu) organu do załatwienia sprawy (art. 26 § 2 k.p.a.). Za niedopuszczalną zatem należy więc uznać niniejszą skargę także w zakresie, w jakim zarzuca Prezesowi Kolegium niedopełnienie obowiązku przeprowadzenia w sposób wszechstronny postępowania, którego prowadzenie nie należy do kompetencji Prezesa Kolegium. Mając powyższe na uwadze należało przyjąć, że formułowane w skardze zarzuty bezczynności i niedopełnienia przez Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazanych w niej obowiązków, okazały się bezzasadne (przedwczesne bądź nie znajdujące podstawy prawnej nakładającej na Prezesa Kolegium oczekiwanego przez skarżących działania), dlatego Sąd – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. – odrzucił skargę jako niedopuszczalną.