III SAB/Gd 12/08

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-12-04

Skład orzekający: Marek Gorski, Alina Dominiak, Elżbieta Kowalik-Grzanka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Miejska pozostaje w bezczynności w sytuacji, gdy skarżący domaga się od niej zapewnienia dojazdu do drogi publicznej, a gmina wskazuje na brak środków w budżecie oraz istnienie ustaleń w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczących obsługi komunikacyjnej terenu?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w zakresie, w jakim służy skarga na decyzje, postanowienia lub inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W sytuacji, gdy skarżący nie ma prawnego obowiązku żądania od organu podjęcia konkretnej czynności (budowy drogi), brak działania organu w tym zakresie nie stanowi bezczynności w rozumieniu PPSA, a skarga jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do organu gminy z prośbą o wyznaczenie sposobu dojazdu do swoich działek. Organ odpowiedział, że dla terenu obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a zmiana planu będzie możliwa po podjęciu odpowiedniej uchwały i uzyskaniu decyzji Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, gmina podtrzymała stanowisko, wskazując na brak środków w budżecie i ustalenia planu miejscowego. Skarżący złożył skargę na bezczynność Rady Miejskiej, zarzucając brak działań i ponoszenie szkód. Organ w odpowiedzi wskazał, że nie pozostaje w bezczynności, a żądania skarżącego wykraczają poza zakres skargi na bezczynność.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan, po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi M.S. na bezczynność Rady Miejskiej w przedmiocie zapewnienia dojazdu do drogi publicznej p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Uzasadnienia Wnioskiem z dnia 12 lipca 2007 r. M. S. powołując się na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad zwrócił się do Referatu Budownictwa Urzędu Gminy w Ż. z prośbą o wyznaczenie sposobu dojazdu z drogi publicznej do należących do niego działek o numerach [...] i [...]. W odpowiedzi z dnia 6 września 2007 r. Zastępca Burmistrza Ż. wskazał, że dla w/w działek obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru części wsi C. w rejonie [...] między drogą stanowiącą działki nr [...] i [...], projektowaną obwodnicą, ul. [...] oraz ul. [...]. Z kolei opracowanie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego będzie możliwe po podjęciu przez Radę Miejską w Ż. uchwały o przystąpieniu do sporządzenia zmiany w/w planu oraz po otrzymaniu decyzji z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w G. zatwierdzającej jeden z wariantów przebudowy drogi krajowej nr [...]. Podobne stanowisko zostało zawarte w piśmie z dnia 10 grudnia 2007 r. Pismem z dnia 12 maja 2008 r. M. S. działając przez pełnomocnika wezwał Radę Gminy [...] do usunięcia naruszenia prawa i zapewnienia dojazdu do drogi publicznej do w/w działek. Uzasadniając wezwanie M. S. wskazał, że gmina bezpodstawnie odmawia wyznaczenia drogi dojazdowej do wskazanych działek. W świetle przepisów ustawy o samorządzie gminnym zapewnienie przedmiotowego dojazdu jest bowiem obowiązkiem gminy a jego niewykonywanie stanowi naruszenie prawa. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie Rada Miejska w Ż. podtrzymała dotychczasowe stanowisko wskazując dodatkowo, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ustala obsługę komunikacyjną dla spornego terenu, natomiast nie ustala okresu realizacji projektu układu komunikacyjnego. Z kolei w celu zrealizowania celu o który wnosi M. S. muszą być zabezpieczone środki w budżecie gminy. W skardze na bezczynność Rady Gminy [...] skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. S. powtórzył argumentację zawartą w pismach wnoszonych do Rady Gminy w Ż. Wskazał m.in., że gmina nie podjęła w kwestii wyjaśnienia problemu jakichkolwiek działań. Skarżący planujący od roku określone przedsięwzięcia gospodarcze wobec braku działań ze strony organu ponosi z kolei znaczne i wymierne szkody. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w chwili obecnej gmina nie posiada środków na realizację dojazdu ustalonego w planie miejscowym - układem dróg wewnętrznych. Z kolei władze gminy popierają wszelkie inicjatywy społeczne do których gmina przystępuje na zasadach częściowej refundacji. W piśmie procesowym z dnia 2 grudnia 2008 r. stanowiącym jej uzupełnienie organ podniósł, że w sprawie Rada Gminy nie pozostaje w bezczynności. Skarżący i jego pełnomocnik domagali się bowiem podjęcia działań faktycznych, które to działania nie mieszczą się w zakresie objętym skargą na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 3 § 2 w/w aktu normatywnego kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. W orzecznictwie sądowoadmnistracyjnym przyjmuje się, że o bezczynności organu możemy mówić, gdy dotyczy ona aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego zaś taki akt lub czynność charakteryzuje się tym, że jest podejmowany w sprawie indywidualnej i skierowany do oznaczonego podmiotu, dotyczy uprawnień lub obowiązku tego podmiotu, samo natomiast uprawnienie lub obowiązek, którego akt ( czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz.U z 2001 r.,nr 142 poz. 1591 z późn.zm) zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie dróg gminnych należy do zadań własnych gminy. Gmina realizując swe ustawowe obowiązki dotyczące budowy dróg gminnych, podejmuje najpierw uchwały przeznaczające określone tereny na ich budowę w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, a następnie pozyskuje tereny te dla takiego zamierzenia i podejmuje działania dla ich budowy. Zgodnie z ustawą o samorządzie terytorialnym gmina, co warte podkreślenia, samodzielnie decyduje o zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym o konieczności budowy określonych dróg gminnych. Z faktu, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty – w zakresie dróg gminnych – należy do obowiązkowych zadań własnych gminy oraz, że skarżący kupił grunt na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w którym między innymi ustalono obsługę komunikacyjną i powiązanie z istniejącym i projektowanym układem komunikacyjnym, nie wynika obowiązek gminy budowy drogi w terminie i miejscu preferowanym przez skarżącego. Innymi słowy, należy stwierdzić, że nałożenie przez powołane przepisy na gminę obowiązku budowy drogi nie prowadzi do powstania po stronie mieszkańca gminy ani żadnego innego podmiotu np. inwestora budującego osiedle mieszkaniowe uprawnienia na podstawie, którego przysługiwałoby mu żądanie o budowę przez gminę drogi. Taka wykładnia omawianej regulacji nie budzi zastrzeżeń skoro dojazd do drogi publicznej może być rozwiązany układem dróg wewnętrznych. W omawianej sprawie taki sposób przewidują również ustalenia planu miejscowego. Dodatkowo podkreślić trzeba, że plan zagospodarowania przestrzennego rozstrzyga ale nie określa czasu realizacji inwestycji w nim ustalonych. Te okoliczności prowadzą do wniosku, iż w przedmiotowym stanie faktycznym nie można mówić o bezczynności organów administracji publicznej polegającej na niewybudowaniu drogi zapewniającej dojazd do drogi publicznej z działek będących własnością skarżącego. Nie jest to bowiem czynność o jakiej mowa w pkt 4 § 2 art. 3 w/w ustawy. Skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W sytuacji gdy skarga dotyczy braku działania organu w sprawie w której podmiot indywidualny nie ma podstaw prawnych do żądania od organu podjęcia czynności uznać należy, że jest ona niedopuszczalna albowiem nie mamy do czynienia z bezczynnością organu w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego mając na uwadze dyspozycję art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło