III SAB/Gd 13/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2014 r. sprawy ze skargi W.D . na bezczynność Dyrektora Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe 1. umarza postępowanie, 2. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. B. D. jako przedstawiciel ustawowy małoletniej córki W. D., pismem z dnia 6 lutego 2014 r., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na odmowę skierowania na leczenie uzdrowiskowe W. D. wyrażoną w piśmie [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 7 listopada 2012 r., podtrzymaną w piśmie z dnia 30 grudnia 2012 r. Skarżąca domagała się stwierdzenia bezskuteczności czynności odmowy potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe córki (ur. 29.10.1996 r.) i przyznania uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, a równocześnie - wskazując na naruszenie przepisów prawa polegające na niewydaniu decyzji odmawiającej potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe - domagała się wydania rozstrzygnięcia jej sprawy decyzją administracyjną. Przedmiotowa skarga została zarządzeniem Sądu rozdzielona i wyłączono z niej do odrębnego rozpoznania skargę na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia. Skarżąca w uzasadnieniu skargi opisała dotychczasowy stan sprawy wskazując, że w dniu 10 października 2013 r. wysłała do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ skierowanie lekarskie na leczenie uzdrowiskowe, wraz z wynikami badań córki. Pismem z dnia 7 listopada 2013 r.(nr [...]) Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ poinformował skarżącą, że odsyła przedmiotowe skierowanie na leczenie uzdrowiskowe do Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] (tj. lekarza wystawiającego skierowanie leczenie uzdrowiskowe), gdyż nie może ono zostać potwierdzone z powodu przeciwskazań. Pismem z dnia 25 listopada 2013 r. skarżąca wezwała Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie odmowy potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe córki i potwierdzenie skierowania. W odpowiedzi z dnia 30 grudnia 2013 r. organ podtrzymał swoje stanowisko w kwestii odmowy potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe. W dniu 27 stycznia 2014 r. skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa i rozstrzygnięcie sprawy podnosząc, że odmowa skierowania na leczenie uzdrowiskowe powinna przybrać formę decyzji administracyjnej. Powołała się w tym zakresie na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2013 r. (sygn. akt II GPS 2/13). Nadto w dniu 3 lutego 2014 r. wniosła zażalenie na bezczynność do Prezesa NFZ. Skarżąca podkreśliła, że leczenie uzdrowiskowe jest świadczeniem zdrowotnym w rozumieniu art. 5 pkt 40 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, do korzystania z którego córka jest uprawniona na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3a ww. ustawy, natomiast potwierdzenie bądź niepotwierdzenie skierowania na leczenie uzdrowiskowe jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnienia wynikającego z przepisów prawa. Leczenie uzdrowiskowe córki jest działaniem służącym poprawie jej zdrowia (córka od urodzenia jest niepełnosprawna z powodu mózgowego porażenie dziecięcego). W ramach ubezpieczenia zdrowotnego dotychczas córka korzystała z leczenia uzdrowiskowego w 2001 r. i 2007 r., a także przebywała odpłatnie na takim leczeniu. Podniosła również, że odmowę potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe podjęto w oparciu o nieobowiązujące przepisy prawa, ponieważ na wniosku umieszczono adnotację w części V. Ocena celowości skierowania na leczenie uzdrowiskowe/rehabilitację uzdrowiskową: podtrzymać p.wskazanie [...] z powodu upośledzenia umysłowego znacznego stopnia. Jest to zapis z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 lutego 2007 r. w sprawie zasad kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego (Dz. U. nr 44 poz. 285), które przestało obowiązywać w dniu 8 stycznia 2012 r. Mające zastosowanie rozporządzenie z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie sposobu kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego nie zawiera przeciwskazań tego rodzaju. Nieprawdziwe zatem są twierdzenia zawarte w ww. piśmie organu z dnia 30 grudnia 2013 r., że odmowy potwierdzenia skierowania dokonano z powodu niezdolności samoobsługi i samodzielnego poruszania się na wózku inwalidzkim (por. § 4 pkt 4 ww. rozporządzenia). Ponadto - zdaniem skarżącej - przesłanka określona w § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 stycznia 2012 r. w sprawie sposobu kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego - niezdolności do samoobsługi i samodzielnego poruszania się na wózku inwalidzkim, jest wyrazem dyskryminacji osób niepełnosprawnych. Jej córka korzystając z leczenia uzdrowiskowego zawsze jechała z opiekunem, i w żadnym z sanatorium nie zakwestionowano jej prawa do leczenia uzdrowiskowego tylko dlatego, że jest pacjentką niezdolną do samoobsługi i samodzielnego poruszania się na wózku inwalidzkim. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wniósł o jej oddalenie. W uzupełnieniu odpowiedzi na skargę pismem z dnia 12 maja 2014 r. pełnomocnik organu poinformował, że decyzją z dnia 8 maja 2014 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ pomroorzekł o odmowie potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe wystawionego przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego dla małoletniej W. D. W tym stanie rzeczy wniesiono o umorzenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Rozpoznaniu w niniejszym postępowaniu podlega skarga na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe W. D. Z tego też powodu na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotem niniejszego postępowania nie jest merytoryczna ocena przez Sąd odmowy potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe małoletniej W. D. Ocenie podlega natomiast to, czy organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu ww. sprawy, a nadto, czy bezczynności organu można przypisać rażące naruszenie prawa. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego ma miejsce wówczas, kiedy w toku postępowania, lecz przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Zgodnie natomiast z przepisem art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze należy przyjąć, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność, nawet wówczas, gdy decyzja podjęta została z naruszeniem terminu przewidzianego do jej wydania. W takiej sytuacji sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania sądowego, gdyż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, ONSA/WSA 2009/4/63). Jednocześnie też wydanie przez organ decyzji po wniesieniu przez stronę do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., że w zakresie rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 pkt 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, ONSA/WSA 2013/1/7). Z akt sprawy wynika, że Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ nie zaaprobował celowości skierowania małoletniej W. D. odmawiając decyzją z dnia 8 maja 2014 r. nr [...] potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe. W zaistniałym stanie faktycznym organ wydał więc decyzję rozpoznającą żądanie skarżącej. Skoro tak, to brak jest podstawy do zastosowania art. 149 § 1 zd. 1 p.p.s.a. i zobowiązać organ do wydania w określonym terminie decyzji w przedmiocie potwierdzenia skierowania skarżącej na leczenie uzdrowiskowe. Z tego powodu postępowanie w przedmiocie bezczynności organu w tym zakresie należy uznać za bezprzedmiotowe, a jako takie podlega ono umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W okolicznościach niniejszej sprawy w ocenie Sądu nie można stwierdzić, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Należy przyjąć, że dopiero na skutek podjęcia przez 7-osobowy skład Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwały w dniu 16 grudnia 2013 r. (sygn. akt II GPS 2/13) zostało przyjęte, że odmowa potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe winna następować w formie decyzji administracyjnej. Skarżąca pismem z dnia 27 stycznia 2014 r. wezwała organ do wydania rozstrzygnięcia w formie wskazanej w ww. uchwale a pismem z dnia 6 lutego 2014 r. wniosła skargę na odmowę skierowania na leczenie uzdrowiskowe, wnosząc jednocześnie o stwierdzenie bezskuteczności tej czynności organu oraz o stwierdzenie bezczynności organu. W tej sytuacji, po rozpoznaniu skargi w zakresie stwierdzenia bezskuteczności ww. czynności tut. Sąd postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2014 r. (sygn. akt III SA/Gd 128/14) orzekł o jej odrzuceniu, wskazując w uzasadnieniu na konieczność załatwienia sprawy skarżącej w formie decyzji. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ niezwłocznie po otrzymaniu tego postanowienia wydał w dniu 8 maja 2014 r. decyzję (nr [...]), którą orzekł o odmowie potwierdzenia skierowania na leczenie uzdrowiskowe wystawionego przez lekarza ubezpieczenia zdrowotnego dla małoletniej W. D. W ocenie Sądu sekwencja powyższych zdarzeń nie daje podstawy do stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji.