III SAB/Gd 14/20
WyrokWSA w Gdańsku2020-04-24
Skład orzekający: Alina Dominiak, Janina Guść, Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Wojewoda dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, ponieważ wniosek wpłynął do organu w dniu 26 sierpnia 2019 r. i nie został załatwiony w przewidzianym prawem terminie, nawet przy uwzględnieniu dwumiesięcznego terminu wydłużonego. Bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa, ponieważ organ przez prawie pięć miesięcy nie podjął żadnej czynności procesowej, a dopiero po złożeniu ponaglenia wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych, ignorując jednocześnie obowiązek zawiadomienia strony o przyczynach zwłoki i wyznaczenia nowego terminu.Stan faktyczny
Skarżący Y. V. wniósł skargę na bezczynność Wojewody w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który złożył w dniu 26 sierpnia 2019 r. Skarżący zarzucił organowi niedopełnienie obowiązków informacyjnych, prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania oraz brak rozstrzygnięcia sprawy w terminie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na niedostosowanie zasobów kadrowych do liczby wpływających wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Wojewoda dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu. 2. Stwierdzono, że bezczynność Wojewody miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zobowiązano organ do załatwienia sprawy w terminie 1 miesiąca od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. 4. Przyznano od Wojewody na rzecz skarżącego sumę pieniężną w kwocie 500 zł. 5. Wymierzono Wojewodzie grzywnę w wysokości 500 zł. 6. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi Y. V. na bezczynność Wojewody w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy 1. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu; 2. stwierdza, że bezczynność Wojewody miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zobowiązuje organ do załatwienia sprawy w terminie 1 miesiąca od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 4. przyznaje od Wojewody na rzecz Y. V. sumę pieniężną w kwocie 500 (pięćset) złotych; 5. wymierza Wojewodzie grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 6. zasądza od Wojewody na rzecz Y. V. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia 21 stycznia 2020 r. Y. V. (zwany dalej także "skarżącym") wniósł skargę na bezczynność Wojewody w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, wnosząc - na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3, § 1a oraz § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") – o: stwierdzenie dopuszczenia się przez organ bezczynności, zobowiązanie organu do podjęcia postępowania, jak i wydania decyzji w określonym terminie, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzucając organowi naruszenie:
- art. 9 w zw. z art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. – dalej jako: "k.p.a.") poprzez niedopełnienie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego w przedmiocie jego wniosku, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- art. 8 w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania skarżącego do organów władzy państwowej, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- art. 35 § 3 w zw. z art. 12 k.p.a. poprzez brak rozstrzygnięcia sprawy w terminie i naruszenie tym samym zasady szybkości postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w dniu 10 lipca 2019 r. zwrócił się do Wojewody z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i od tego czasu organ nie podjął żadnych działań w celu rozpatrzenia jego wniosku. Podkreślił, że on ani jego pełnomocnik nie otrzymali żadnych pism dotyczących toczącego się postępowania, w tym zawiadomień o przedłużeniu postępowania. Do dnia 16 stycznia 2020 r. decyzja w przedmiotowej sprawie nie została wydana, nie jest skarżącemu również znana sygnatura postępowania.
Skarżący poza zarzutem braku aktywności ze strony organu, zarzucił organowi również ignorowanie wszelkich prób uzyskania informacji na temat przyczyn braku działania.
Skarżący podniósł, że organ nie zrealizował przewidzianego w art. 36 § 1 k.p.a. obowiązku zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a., wraz z podaniem przyczyny zwłoki i wyznaczeniem nowego terminu.
Skarżący zaznaczył, że dnia 16 stycznia 2020 r. wniósł do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponaglenie na niezałatwienie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Y.V., na podstawie art. 187 pkt 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2094 ze zm.), z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy zwrócił się w dniu 26 sierpnia 2019 r. Ponaglenie na niezałatwienie przedmiotowej sprawy wpłynęło do organu w dniu 21 stycznia 2020 r. i wraz z odpisem akt sprawy zostało przekazane do organu II instancji - Szefa do Spraw Cudzoziemców.
Pismem z dnia 22 stycznia 2020 r., na podstawie art. 105 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, organ wezwał skarżącego do dopełnienia obowiązku osobistego złożenia wniosku.
W ocenie organu zarzut skarżącego ignorowania wszelkich prób uzyskania informacji dotyczących postępowania jest bezpodstawny, gdyż do Wojewody nie została skierowana żadna prośba o udzielenie informacji o stanie sprawy. Ponadto brak wcześniejszych czynności organu w przedmiotowej sprawie wynikał z niedostosowania zasobów kadrowych do liczby wpływających wniosków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b p.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Stosownie bowiem do art. 37 § 1 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U z 2019 r., poz. 2096 ze zm. – dalej powoływanej jako: "k.p.a."), stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość), które – stosownie do art. 37 § 3 k.p.a. - wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Co istotne, przepisy nie określają terminu w jakim można złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
W niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia 16 stycznia 2020 r. wniósł – za pośrednictwem Wojewody - do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponaglenie w sprawie dotyczącej udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, wobec czego przyjąć należy, że formalne przesłanki do wniesienia skargi na bezczynność Wojewody zostały w niniejszej sprawie spełnione.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazać należy, że stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a: 1/ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2/ zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3/ stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywna może zostać wymierzona do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że do dnia rozprawy Sąd nie otrzymał informacji, czy w sprawie doszło do wydania decyzji. Jednakże zauważyć należy, że nawet załatwienie przez Wojewodę sprawy z wniosku skarżącego, poprzez wydanie decyzji udzielającej skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie, nie zwalnia Sądu z obowiązku badania, czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności.
Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy - w ustalonym przepisami terminie - organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinionym albo też niezawinionym opóźnieniem organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać wydane/dokonane.
Nie można zapominać, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do stwierdzenia, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie ww. zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga podkreślenia, że - zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie powinny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego winno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
W ocenie Sądu - w realiach rozpoznawanej sprawy - mamy do czynienia z tak rozumianą bezczynnością. Mianowicie, z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że skierowany do Wojewody wniosek o udzielenie skarżącemu (cudzoziemcowi) zezwolenia na pobyt czasowy, przesłany pocztą wraz z udzielonym w dniu 5 lipca 2019 r. pełnomocnictwem, wpłynął do organu w dniu 26 sierpnia 2019 r. i nie został załatwiony w przewidzianym przez prawo terminie, nawet przyjmując termin wydłużony dwumiesięczny (art. 35 § 3 k.p.a.).
Mając to na uwadze, Sąd na mocy art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnił skargę stwierdzając, że Wojewoda dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (pkt 1. sentencji wyroku).
Orzekając w zakresie uregulowanym w art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd miał na względzie, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest zatem wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, gdyż wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. m.in. wyroki: WSA w Białymstoku z dnia 11 maja 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 38/17, LEX nr 2293987; WSA w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Łd 13/17, LEX nr 2284515; WSA w Krakowie z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr 35/17, LEX nr 2275265). W orzecznictwie sądowym zwraca się także uwagę, że naruszenie prawa rażące oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Charakter rażący ma bezczynność o znamionach "wyjątkowej" (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2451/14, LEX nr 2036034), natomiast o rażącym naruszeniu prawa w postaci bezczynności może świadczyć zlekceważenie wnioskodawcy i jego żądania (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt I OSK 296/15, LEX nr 2143023 oraz wyrok z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2451/14, LEX nr 2036034). Oceny sposobu prowadzenia postępowania pod kątem bezczynności należy dokonywać mając na uwadze zindywidualizowane okoliczności sprawy (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 652/15, LEX nr 1990907), co każe uwzględniać m.in. stopień zaniedbań ze strony organu i naruszenia terminów załatwienia sprawy, obiektywną sytuację w jakiej działa oraz sposób zachowania strony. Dla uznania, iż bezczynność organu miała miejsce z naruszeniem prawa w stopniu rażącym należy wykazać, że odpowiedzialność za nią ponosi organ administracji i że jest ona niemożliwa do zaakceptowania w państwie prawnym (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 grudnia 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wr 311/17, LEX nr 2428474).
Kierując się przedstawionymi wyżej kryteriami oceny bezczynności Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie doszło do bezczynności, która ma charakter rażący. Analiza akt wskazuje na to, że po ponad czterech miesiącach bierności organu, organ ten w wyniku złożenia przez skarżącego ponaglenia przewidzianego w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., podjął pierwszą czynność w postępowaniu, jaką było wezwanie w dniu 22 stycznia 2020 r. skarżącego do osobistego stawiennictwa w celu złożenia odcisków linii papilarnych. Zauważenia wymaga jednak, że wezwania do usunięcia braków formalnych cechują się powtarzalnością, dlatego nic nie stało na przeszkodzie, by wnioskowi strony nadać bieg niezwłocznie po jego wpłynięciu. Podejmowane przez organ czynności zdają się świadczyć - w ocenie Sądu - o mechanicznym wykonywaniu pewnych czynności bez zapoznania się z materiałem sprawy, podczas gdy czynności te, co już wyżej podkreślono, są typowe i powtarzalne, a także nie wymagają wielkiego nakładu pracy. Uznać zatem należy, że sposób postępowania organu w sprawie zainicjowanej wnioskiem strony skarżącej jest nie do zaakceptowania, a wywołana nim bezczynność organu cechuje rażące naruszenie prawa. Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, w której organ administracji nie podejmuje żadnej czynności w sprawie przez prawie pięć miesięcy i dopiero po tak odległym terminie wzywa stronę do uzupełniania braków złożonego wniosku. Tym bardziej, że - do tego momentu - organ kompletnie ignorował nałożoną na niego w art. 36 k.p.a. powinność i nie zawiadomił strony o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie podał przyczyn tego stanu rzeczy i nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy. Nie sposób nie zauważyć również, że w całym toczącym się postępowaniu administracyjnym pierwszym pismem kierowanym do strony było wezwanie do uzupełnienia braków wniosku z dnia 22 stycznia 2020 r., wystosowane do strony dopiero po złożeniu ponaglenia na bezczynność Wojewody. Powyższe stanowi, że w prowadzonym w sprawie postępowaniu zaistniała oczywista bezczynność organu, stanowiąca naruszenie zasad i terminów określonych w art. 35, art. 36 i art. 37 § 4 oraz w art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 i art. 12 k.p.a. Jednocześnie należy podkreślić, że stwierdzona bezczynność wynikała wyłącznie z postawy (zaniechań) organu oraz, że do zaistniałej sytuacji (tj. niepodejmowania przez organ żadnej wymaganej dla etapu i stanu sprawy czynności procesowej) w żaden sposób nie przyczyniła się strona skarżąca. Podkreślenia wymaga to, że sytuacja, w której strona czeka tak długo, jak w rozpoznawanej sprawie, na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej (wydanie przez ten organ decyzji zezwalającej na pobyt czasowy lub w inny sposób zakończenie zainicjowanego postępowania) nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i jednoznacznie wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i w sposób oczywisty podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej. Organ nie może też w nieskończoność (od dłuższego już czasu) - co Sądowi wiadomo z urzędu – usprawiedliwiać swojej zwłoki powoływaniem się na "niedostosowanie zasobów kadrowych do liczby wpływających wniosków".
Z powyższych względów Sąd – na mocy art. 149 § 1a p.p.s.a. - stwierdził, że bezczynność w prowadzonym postępowaniu przez Wojewodę miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2. sentencji wyroku).
Na podstawie art. 149 § 1 pkt 2 p.p.s.a. zobowiązano organ do rozstrzygnięcia sprawy w terminie 1 miesiąca od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy (pkt 3. sentencji wyroku), mając na uwadze to, że organ do dnia rozpoznania skargi nie poinformował tut. Sądu na jakim aktualnie etapie pozostaje rozpoznanie przedmiotowej sprawy, a w szczególności czy strona – stosownie do wezwania z dnia 22 stycznia 2020 r. – stawiła się osobiście w organie i czy wszystkie braki formalne złożonego wniosku konieczne do rozpoznania sprawy zostały uzupełnione (art. 105 i art. 106 ustawy o cudzoziemcach).
W odniesieniu do wniosku o przyznanie od organu na rzecz skarżącego określonej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., Sąd pragnie wyjaśnić, że zarówno instytucja sumy pieniężnej, jak też instytucja grzywny, o których mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a., mają na celu wzmocnienie instytucji przeciwdziałających bezczynności oraz przewlekłemu prowadzeniu postępowania i pełnią funkcję prewencyjną (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2015, s. 616). Przyjąć zatem należy, że ich podstawowym celem jest zdyscyplinowanie organu i zapobieżenie w przyszłości tego rodzaju naruszeniom przez organ, przy czym w przypadku przyznania na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej zasądzona kwota pełni także funkcję kompensacyjną (zadośćuczynną) za czas nieuzasadnionego oczekiwania na działanie organu i poniesione w związku z tym konsekwencje braku należytego (terminowego) działania organu w sprawie, natomiast wymierzenie organowi grzywny pełni funkcję sankcyjną (represyjną) za ewidentne i kontrpraworządne zachowanie organu w kontrolowanej sprawie.
Mając powyższe na uwadze Sąd przyznał stronie skarżącej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. sumę pieniężną w kwocie 500 zł (pkt 4. sentencji wyroku) uznając, że kwota ta będzie adekwatna w kontekście zaistniałych w sprawie okoliczności. Należy zwrócić uwagę, że co prawda organ niepodejmując we wskazanym okresie jakichkolwiek czynności procesowych związanych z rozpoznaniem złożonego przez skarżącego wniosku, bezsprzecznie doprowadził do bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, to należy jednocześnie zauważyć, że skarżący nie wskazał na jakiekolwiek okoliczności, które wskazywałyby na konieczność szczególnego zadośćuczynienia za okres oczekiwania na rozpoznanie jego wniosku przez Wojewodę . Co więcej, abstrahując od obowiązku osobistego złożenia wniosku przez cudzoziemca, należy zauważyć, że znajdujący się w aktach sprawy, złożony na urzędowym formularzu przez skarżącego wniosek, zawiera jedynie "szczątkowe" informacje w stosunku do tych, które są wymagane w świetle art. 106 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, co zważywszy na osobę działającą w sprawie z pomocą profesjonalnego pełnomocnika nie powinno mieć miejsca.
Jednocześnie Sąd pragnie wyjaśnić, że w ramach przysługujących mu na podstawie art. art. 149 § 2 p.p.s.a. kompetencji ("sąd może"), orzekł także o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości 500 zł (pkt 5. sentencji wyroku), mając na uwadze zdyscyplinowanie organu i zapobieżenie podobnym naruszeniom prawa przez ten organ w przyszłości, a także wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego. Przyjąć należy, że przekroczenie w kontrolowanej sprawie terminu jej załatwienia jest znaczne, a zarazem nie znajduje żadnego usprawiedliwienia w okolicznościach prawnych lub faktycznych sprawy, a w szczególności nie może – jak zostało to zasygnalizowane powyżej – być zasadnie usprawiedliwione przez organ "niedostosowaniem zasobów kadrowych do liczby wpływających wniosków". W tej sytuacji Sąd uznał, że w okolicznościach sprawy grzywna w kwocie określonej w wyroku będzie adekwatna do naruszenia przepisów określających termin załatwienia sprawy, a zarazem spełni wystarczająco swą funkcję prewencyjno-represyjną.
Na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a. zasądzono od organu na rzecz skarżącego, którego skarga została uwzględniona, zwrot kosztów postępowania (pkt 6. sentencji wyroku). Złożyły się na nie wpis w kwocie 100 zł oraz koszty zastępstwa w kwocie 480 zł, których wysokość ustalono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j.: Dz. U. z 2018, poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło