III SAB/Gd 23/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-11-22
Skład orzekający: Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia dla adwokata z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna, a postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia w sprawie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla adwokata z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna, ustala się na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., ponieważ postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia. Opłata maksymalna za skargę kasacyjną wynosi 50% opłaty maksymalnej za pierwszą instancję (240 zł), a należna opłata to 1/2 tej kwoty (120 zł), powiększona o podatek VAT (23%), co daje łącznie 147,60 zł.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał wniosek adwokata B. F. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek dotyczył sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi W. K. na bezczynność Rady Miejskiej. Skarga kasacyjna została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ustalił wysokość wynagrodzenia adwokata zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi B. F. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 147,60 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata B. F. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. K. na bezczynność Rady Miejskiej w przedmiocie podjęcia uchwały dotyczącej przywrócenia pomnika do stanu właściwego postanawia: przyznać adwokatowi B. F. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.
Skarżącemu W. K. zostało przyznane postanowieniem tut. Sądu z dnia 29 grudnia 2015 r., sygn. akt III SAB/Gd 23/15, prawo pomocy przez ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tym adwokatem – B. F.
Wyznaczony pełnomocnik w dniu 4 kwietnia 2016 r. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia tut. Sądu z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. akt III SAB/Gd 23/15, składając jednocześnie wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, które to koszty nie zostały uiszczone w całości ani w części. Wniosek swój pełnomocnik podtrzymał w piśmie z dnia 14 października 2016 r.
Postanowieniem z dnia 28 września 2016 r., sygn. akt II OSK 2063/16, na posiedzeniu niejawnym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesioną skargę kasacyjną.
Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i od tego dnia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Z powyższych względów do kwestii ustalania wynagrodzenia za pomoc prawną w drugiej instancji (rozpoczętej od momentu wydania postanowienia sądu pierwszej instancji, tj. dnia 18 lutego 2016 r.) w sprawie wszczętej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2015 r., to jest przed dniem 2 listopada 2016 r., należy stosować przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Opłata maksymalna w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 480 zł. Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b) rozporządzenia opłata maksymalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
W niniejszej sprawie opłata maksymalna wynosi zatem w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 50 % tej kwoty – czyli 240 zł, gdyż skarżącego reprezentuje pełnomocnik wyznaczony przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji.
Tak określona opłata maksymalna, stanowi podstawę wyliczenia należnej opłaty, która zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wynosi 1/2 jej wysokości, a więc, w niniejszym przypadku 120 zł. W ocenie referendarza sądowego przedmiotowa kwota jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniu po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowej sprawy (stopnia jej zawiłości).
Wskazaną powyżej opłatę, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %).
W konsekwencji finalne wynagrodzenie należne pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynosi 147,60 zł.
Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło