III SAB/Gd 25/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi K. D. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w G. w przedmiocie jednorazowego odszkodowania z tytułu uszczerbku na zdrowiu postanawia: odrzucić skargę. K. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w sprawie ustalenia wysokości i wypłaty jednorazowego odszkodowania z tytułu uszczerbku na zdrowiu, wskutek choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami służby. Skarżący domagał się wyznaczenia organowi terminu do załatwienia sprawy. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA orzeczeniem z dnia 15 grudnia 2010 r. stwierdziła całkowitą niezdolność skarżącego do służby, związaną bezpośrednio ze szczególnymi właściwościami służby. W orzeczeniu podano, że z uwagi na brak przepisów wykonawczych do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 sierpnia 2010 r. w sprawie wykazu chorób, z tytułu których funkcjonariuszom SW przysługuje jednorazowe odszkodowanie, wysokość uszczerbku na zdrowiu zostanie ustalona w terminie późniejszym. W dniu 4 stycznia 2011 r. skarżący został zwolniony ze służby. Sekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości poinformował skarżącego, że wydawanie orzeczeń o uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy przez komisje lekarskie jest uregulowane przepisami. Skarżący złożył do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej zażalenie na bezczynność organu oraz przewlekłość postępowania. W ocenie skarżącego organ nie ustalając wysokości i nie wypłacając mu odszkodowania pozostaje w bezczynności, bowiem to on jest właściwy do przyznawania odszkodowania. Komisje lekarskie jedynie rozpoznają chorobę, jej związek ze służbą oraz ustalają procentowy uszczerbku na zdrowiu. Skarżący wskazał, że nie otrzymał informacji o działaniach w sprawie i możliwym terminie jej załatwienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zakładu Karnego podał, że jednorazowe odszkodowanie nie zostało wypłacone, ponieważ Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w G. nie określiła wobec skarżącego uszczerbku na zdrowiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarżący oczekuje wypłaty jednorazowego odszkodowania określonego w art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej( Dz. U. nr 79, poz.523 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", czyli odszkodowania przysługującego z uwagi na uszczerbek na zdrowiu spowodowany wypadkiem lub chorobą powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Zgodnie z art. 217 ust. 2 ustawy przez sprawy ze stosunku służbowego należy rozumieć: nawiązanie stosunku służbowego, powoływanie oraz mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska służbowe, przenoszenie, odwoływanie i zwalnianie ze stanowisk służbowych, nadawanie stopni Służby Więziennej, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, stwierdzanie wygaśnięcia stosunku służbowego, ustalanie uposażenia, przyznawanie świadczeń pieniężnych oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, ustaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. Prawo do jednorazowego odszkodowania , przysługujące na podstawie art. 118 ust. 1 ustawy, zaliczyć należy do spraw ze stosunku służbowego , o jakich mowa w art. 217 ust. 2 ustawy- przyznawania świadczeń pieniężnych oraz innych koniecznych czynności związanych z ustaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. W ustawie wskazano wyraźnie zakres kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących stosunku służbowego funkcjonariuszy- art. 218 ust. 5 ustawy stanowi, że od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego , przy czym chodzi o decyzje w sprawach wymienionych w art. 218 ust. 1 ustawy, czyli w sprawach dotyczących 1) zwolnienia ze służby, 2) przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, 3) przeniesienia na niższe stanowisko służbowe, 4) zawieszenia w czynnościach służbowych. W sprawach innych, niż wymienione w art. 218 ust. 1 oraz w art. 219 ust. 1 i 2 ( które są sprawami wynikającymi z podległości służbowej), zgodnie z art. 220 ustawy spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Zwrócić też należy uwagę na to, że także z treści § 13 pkt 4 w zw. z § 12 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 lipca 2010 r. w sprawie postępowania dotyczącego przyznawania odszkodowań i zwrotu kosztów zaopatrzenia w wyroby medyczne funkcjonariuszom Służby Więziennej ( Dz. U. Nr 142, poz.957) , wydanego na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 118 ust. 15 ustawy wynika, że od decyzji organu odwoławczego dotyczącej odszkodowania przysługuje odwołanie do sądu właściwego w sprawach pracy i ubezpieczeń społecznych. Z powyższego wynika, że w przypadku wydania przez właściwe organy decyzji w sprawie jednorazowego odszkodowania w oparciu o art. 118 ust. 1 ustawy właściwym do rozpoznania odwołania jest sąd powszechny, a nie sąd administracyjny. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, czyli w sprawach dotyczących skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z powyższego należy wywieść wniosek, że skarga na bezczynność ( czy przewlekłe prowadzenie postępowania ) do sądu administracyjnego przysługuje wówczas, gdy sąd ten jest właściwy do rozpoznania skargi na decyzję ( czy inny akt lub czynność) w sprawie. Skoro do rozpoznania odwołania od decyzji dotyczącej jednorazowego odszkodowania wydanej na podstawie art. 118 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej nie jest właściwy sąd administracyjny, nie jest on też właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność (przewlekłość postępowania) w takiej sprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd na mocy art. 58 § 1 ust. 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę , jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, orzekł jak w sentencji.