III SAB/Gd 28/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2015-08-11

Skład orzekający: Paweł Mierzejewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, powinna zostać przyznana pomoc prawna w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej należy przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. W przypadku, gdy wnioskodawca przedstawi dowody na niskie dochody, wysokie koszty utrzymania oraz brak majątku, a także gdy poniesienie kosztów sądowych spowoduje skutki negatywne dla jego sytuacji materialnej, sąd powinien przyznać prawo pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wymiany dowodu osobistego. Wnioskodawca jest osobą przewlekle chorą, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z wojskowej renty inwalidzkiej w kwocie 2.047,18 zł netto miesięcznie. Jego miesięczne koszty utrzymania wynoszą około 1.900 zł. Nie posiada oszczędności ani wartościowego majątku.
Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wymiany dowodu osobistego postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na podstawie zawartego w formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz na podstawie dokumentów nadesłanych w następstwie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 29 lipca 2015 r. ustalono, że wnioskodawca będący osobą przewlekle chorą prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe utrzymując się z wojskowej renty inwalidzkiej wraz z dodatkiem w łącznej kwocie 2.047,18 zł netto miesięcznie. Z przedstawionych przez wnioskodawcę oświadczeń i dokumentów wynika, że miesięczne koszty utrzymania wnioskodawcy (wraz z kosztami badań lekarskich i rehabilitacji) wynoszą średnio około 1.900 zł miesięcznie. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W tym stanie należało wskazać, co następuje. Instytucja prawa pomocy uregulowana w przepisach dotyczących postępowania przed sądami administracyjnymi stanowi pomoc państwa przeznaczoną wyłącznie dla tych osób, które nie mają wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów prowadzonego postępowania. W świetle art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższa regulacja normatywna determinuje przyjęcie, że to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Z oczywistych względów pozytywne rozstrzygnięcie w ww. zakresie zależy wyłącznie od tego, co zostanie przez podmiot wnioskujący udowodnione. Mając na uwadze powyższe regulacje normatywne oraz okoliczności faktyczne ustalone w toku prowadzonego postępowania uznano, że wnioskodawca wykazał dostatecznie, iż na dzień wydania niniejszego postanowienia poniesienie kosztów sądowych spowodować może skutki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Za powyższą oceną przemawia zestawienie wysokości uzyskiwanych dochodów netto z koniecznymi kosztami utrzymania wnioskodawcy. Wnioskodawca wykazał przy tym w sposób należyty, że nie dysponuje żadnymi oszczędnościami ani też majątkiem, którego ewentualne zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów prowadzonego postępowania. W związku z powyższym, referendarz sądowy działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia, przyznając wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło