III SAB/Gd 430/25
WyrokWSA w Gdańsku2025-12-04
Skład orzekający: Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Asesor WSA Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosków o udostępnienie informacji publicznej, błędnie uznając, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej, a jedynie akta sprawy dostępne w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosków o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ błędnie uznał, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej, a jedynie akta sprawy dostępne w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego. Wnioskowane informacje dotyczyły działań Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i organu, co kwalifikuje je jako informację publiczną. Organ nie prowadził postępowania administracyjnego, w którym skarżąca byłaby stroną, co uniemożliwiało udostępnienie dokumentów na podstawie art. 73 § 1 k.p.a. Bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ udzielił odpowiedzi skarżącej, choć błędnie w trybie k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła dwa wnioski o udostępnienie informacji publicznej dotyczące działań Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kwidzynie oraz korespondencji między organami. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie uznał, że żądane dokumenty nie są informacją publiczną, lecz aktami sprawy dostępnymi w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP, Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ ostatecznie przesłał żądane dokumenty skarżącej.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosków skarżącej z dnia 28 lipca 2025 r. i 29 lipca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 2. Zasądzono od Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie na rzecz skarżącej I. Ś. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi I. Ś. na bezczynność Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosków skarżącej I. Ś. z 28 lipca 2025 r. i 29 lipca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. zasądza od Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie na rzecz skarżącej I. Ś. kwotę 100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I. Ś. (dalej: "skarżąca"), w dniu 16 września 2025 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kwidzynie (dalej: "Kierownika MOPS", "organ") w sprawie udostępnienia informacji publicznej.
Z przedłożonych sądowi dokumentów wynika, że wnioskiem z dnia 28 lipca 2025 r., który wpłynął do organu w dniu 29 lipca 2025 r. , skarżąca wystąpiła, w trybie informacji publicznej, o szczegółowe wskazanie zakresu działań i informacji, jakich oczekiwał od Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Kwidzynie w związku z przekazaną informacją o uchylaniu się od obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym, a także o wskazanie podstawy prawnej, na podstawie której wystąpił o podanie takich informacji. Wniosek został złożony w związku z wezwaniem z dnia 3 lipca 2025 r. nr [...].
Dnia 30 lipca 2025 r. wpłynął do organu kolejny wniosek skarżącej (datowany na dzień 29 lipca 2025 r.) o udostępnienie informacji publicznej – wydanie kserokopii pisma otrzymanego przez MOPS od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kwidzynie, notatki służbowej z czynności przeprowadzonych w miejscu zamieszkania w dniu 24 lipca 2025 r. oraz pisma skierowanego do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Kwidzynie, stanowiącego odpowiedź w niniejszej sprawie. Wniosek został złożony w związku z wezwaniem z dnia 3 lipca 2025 r. nr [...].
W odpowiedzi na ww. wnioski Kierownik MOPS w dniu 1 sierpnia 2025 r. poinformował skarżącą, że nie podlegają one rozpatrzeniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: "u.d.i.p."), lecz na podstawie art. 73 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2024 poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a."). Żądane dokumenty dotyczą bowiem indywidualnej sprawy, której skarżąca jest stroną postępowania. Organ, powołując się na art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wyjaśnił, że informacje dotyczące przebiegu i dokumentacji konkretnego postępowania administracyjnego, w tym korespondencji między organami administracji publicznej w ramach danej sprawy nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy, lecz są częścią akt sprawy. Zgodnie zaś z art. 73 § 1 k.p.a. strona ma prawo wglądu do akt sprawy oraz sporządzenia z nich notatek, odpisów lub kopii. Organ wskazał dane pracownika w celu ustalenia terminu wglądu do akt.
W skardze skarżąca podniosła zarzut naruszenia:
1/ art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji, poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do informacji;
2/ art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji, podlegającej udostępnieniu na wniosek;
3/ art. 10 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie.
Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Kierownik MOPS wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek informując skarżącą, że informacje nim objęte nie stanowią informacji publicznej i mogą zostać udostępnione skarżącej w trybie k.p.a. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej prawa wglądu do akt. Jednak z ostrożności procesowej organ, w dniu 29 września 2025 r., przesłał skarżącej żądane dokumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako "u.d.i.p.") , każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie.
Nie ulega wątpliwości, że Kierownik MOPS jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej , bowiem art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. stanowi, że do udostępniania informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. MOPS jest takim właśnie organem.
W niniejszej sprawie skarżąca wnosiła o wskazanie, jakich działań i informacji oczekiwał od organu Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Kwidzynie, udostępnienia pisma otrzymanego przez organ od PPIS w Kwidzynie , odpowiedzi na to pismo oraz notatki służbowej z przeprowadzonych czynności.
Organ, odmawiając skarżącej udostępnienia żądanych przez nią informacji uzasadnił to faktem, że nie są one informacjami publicznymi , bowiem dotyczą prowadzonego postępowania administracyjnego, którego jest ona stroną i wskazał, że dokumenty mogą być jej udostępnione w trybie art. 73 §1 k.p.a.
Przepis art. 73 § 1 k.p.a. mieści się w Dziale II k.p.a. – "Postępowanie" i stanowi , że strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania.
Należy zatem zauważyć, że z przedłożonych Sądowi dokumentów nie wynika, by organ prowadził jakiekolwiek postępowanie administracyjne, którego skarżąca byłaby stroną , co uprawniałoby ją do zapoznania się z aktami sprawy w trybie przywołanego przez organ przepisu.
Organ zatem niezasadnie uznał, że skarżąca może zapoznać się z żądanymi dokumentami na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego , skoro sam żadnego postępowania z jej udziałem jako strony nie prowadził.
Należy dodać, że podstawą uznania , że informacja nie jest informacją publiczną lub podstawą odmowy udostępnienia żądanej informacji nie może być okoliczność, że jest to informacja "we własnej sprawie". Prawo dostępu do informacji publicznej wynika wprost z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i obejmuje prawo obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Zatem prawo do informacji publicznej to prawo do informacji o działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP, tj. o takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje również dostęp do dokumentów (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Według art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenie prawa dostępu do informacji publicznej może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa.
Należy też podkreślić, że w orzecznictwie uznaje się za nieprawidłowe stanowisko, że jeśli celem wniosku jest realizacja subiektywnego indywidualnego interesu podmiotu, który go złożył, to wniosek ten nie dotyczy sprawy publicznej.
Sprawą publiczną w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. jest każda informacja o działalności publicznej, podmiotów wykonujących zadania publiczne. Z przepisu art. 6 u.d.i.p. wynika, że udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f ), zasadach ich funkcjonowania, danych publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 ), majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 ). Podkreślenia wymaga, że przepis art. 6 u.d.i.p. nie ma charakteru zamkniętego, a wyliczenie stanów faktycznych w nim określonych jest jedynie przykładowe.
Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą.
Wystąpienie PPIS w Kwidzynie do organu było co prawda związane z prowadzonym postępowaniem administracyjnym, ale postępowaniem prowadzonym przez PPIS w Kwidzynie, a nie przez organ. Żądane przez skarżącą informacje obejmowały sferę działań PPIS w Kwidzynie oraz organu i jako takie stanowiły informację publiczną.
Należało zatem podzielić stanowisko skarżącej, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu jej wniosków z dnia 28 lipca 2025 r. i 29 lipca 2025 r. , bowiem żądane informacje przesłał skarżącej dopiero w dniu 29 września 2025 r. ( okoliczność niekwestionowana przez skarżącą). Tymczasem, zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku ( ...) .
Mając na uwadze powyższe Sąd , na podstawie art. 149 §1 pkt 3 p.p.s.a. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosków skarżącej z dnia 28 i 29 lipca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej ( punkt 1. sentencji wyroku ).
Sąd uznał przy tym, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa ( punkt 1. sentencji wyroku ). Należy zauważyć, że organ udzielił odpowiedzi skarżącej już w dniu 1 sierpnia 2025 r., czyli niezwłocznie, przyjmując jednak błędnie, że odpowiedź nie może zostać udzielona w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sytuacji tej nie można uznać za mieszczącą się w pojęciu rażącego naruszenia prawa.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 §1 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania - uiszczonego wpisu od skargi ( punkt 2. sentencji wyroku ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło