III SAB/Gd 7/10

WyrokWSA w Gdańsku2010-11-25

Skład orzekający: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w przedmiocie umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia, jeśli skarżący twierdzi, że złożył wniosek o umorzenie, ale wcześniejsze orzeczenie sądu administracyjnego ustaliło, że taki wniosek nie został złożony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności w przedmiocie umorzenia grzywny, jeśli wcześniejsze prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego, wiążące w oparciu o art. 170 PPSA, ustaliło, że wniosek o umorzenie grzywny nie został złożony. W takiej sytuacji zarzut bezczynności organu w rozpoznaniu nieistniejącego wniosku jest bezzasadny.
Stan faktyczny
Skarżąca W. K. wniosła skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia. Skarżąca twierdziła, że złożyła wniosek o umorzenie grzywny w piśmie z dnia 15 czerwca 2009 r., jednak organ do dnia złożenia skargi nie rozpoznał tego wniosku. Wcześniejsze postępowanie sądowe (sygn. III SA/Gd 416/09) zakończone prawomocnym wyrokiem ustaliło, że skarżąca nie złożyła wniosku o umorzenie grzywny w piśmie z dnia 15 czerwca 2009 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: Sędzia NSA Marek Gorski Sędzia WSA Elżbieta Kowalik- Grzanka ( spr. ) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2010 r. sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] w sprawie umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia oddala skargę. Decyzją z dnia 28 maja 2009 r. nr [...] po rozpatrzeniu wyników kontroli sanitarnej w sklepie mięsnym przy ul. [...] w Ł., prowadzonym przez W.K., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nakazał jej wycofać ze sprzedaży środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego (wędliny), co do których upłynął termin przydatności do spożycia. Ponadto w pkt 2 przedmiotowej decyzji strona została zobowiązana do przedstawienia dokumentów potwierdzających wycofanie tych wędlin na karmę dla zwierząt, z zaznaczeniem, że należy je usuwać lub utylizować tylko przez nadzorowane oraz wyznaczone zakłady. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności i termin przedstawienia potwierdzenia o wycofaniu wędlin - 8 czerwca 2009 r. Następnie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 12 czerwca 2009 r., w oparciu o art. 20 § 1 pkt 4, art. 119 § 2 i art. 122 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożył na sklep mięsny w Ł., ul. [...] grzywnę w wysokości 2.000 zł. w celu przymuszenia do wykonania obowiązków o charakterze niepieniężnym, określonych w tytule wykonawczym z dnia 12 czerwca 2009 r. oraz opłatę tytułem kosztów egzekucyjnych w wysokości 40 zł. W. K. wniosła zażalenie na w/w postanowienie podnosząc, że w trakcie kontroli pracownik inspekcji sanitarnej pozwolił przekazać wycofane wędliny na karmę dla psów (chociaż nie zamieścił notatki o tym w protokole kontroli). Ponadto nie podano jej adresu zakładów utylizujących przeterminowane wyroby mięsne. Zaznaczyła, że wędliny zostały zutylizowane z niewielkim opóźnieniem. Po rozpatrzeniu zażalenia Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 2 lipca 2009 r. utrzymał w mocy postanowienie organu niższej instancji. Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę W. K. na w/w postanowienie wskazując w uzasadnieniu, że obowiązki wynikające z decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 28 maja 2009 r. nie zostały przez adresata decyzji wykonane w terminie. Zgodnie z decyzją zniszczenie wędlin miało bowiem nastąpić natychmiast w zakładzie nadzorowanym przez Inspekcję Weterynaryjną albo w zakładzie wyznaczonym do tego celu (pkt 1 decyzji), natomiast do dnia 8 czerwca 2009 r. skarżąca miała przedstawić dokumenty potwierdzające wycofanie ww. wędlin na karmę dla zwierząt (pkt 2 decyzji). Jeśli nawet przyjąć, co jest wątpliwe, że doszło do wykonania obowiązku, to nastąpiło to po terminie określonym w decyzji nakazowej, i co ważne po wydaniu postanowienia organu pierwszej instancji o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Zdaniem Sądu nie miały znaczenia w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, zarzuty dotyczące przebiegu kontroli przed wydaniem decyzji nakazowej. Mogłyby być one rozpatrzone jedynie w przypadku zaskarżenia tej właśnie decyzji. Stąd należy uznać zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w tym zakresie za chybione. Nie znalazły także uznania twierdzenia, że organ winien obowiązkowo wskazać przesłanki nałożenia przedmiotowej grzywny w określonej kwocie. Przepisy w/w ustawy nie określają takich przesłanek, a jedynie wyznaczają górne granice grzywny. W rozpatrywanej sprawie te ustawowe granice nie zostały przekroczone o czym świadczy dyspozycja art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd zauważył nadto, że w sprawie skarżąca nie złożyła wniosku o umorzenie grzywny, a zarzut w tym zakresie został sformułowany dopiero w skardze. W takiej sytuacji zdaniem Sądu nie można było orzec w przedmiocie umorzenia grzywny. Okoliczności sprawy dawałyby ewentualnie podstawę do umorzenia postępowania ale tylko w przypadku złożenia takiego wniosku przez skarżącą. W/w wyrok uprawomocnił się w dniu 20 lutego 2010 r. W dniu 8 kwietnia 2010 r. W. K. złożyła do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wniosek o zwrot całości grzywny nałożonej postanowieniem z dnia 12 czerwca 2009 r. wobec wykonania wszystkich obowiązków wynikających z decyzji z dnia 28 maja 2009 r. Postanowieniem z dnia 25 maja 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 17 § 1 oraz art. 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odmówił dokonania zwrotu grzywny w wysokości 2.000 zł nie znajdując okoliczności, które pozwalałyby na zwrot uiszczonej grzywny. W dniu 26 lipca 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęły zawarte w jednym piśmie skargi W. K. na w/w postanowienie oraz na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie wydania postanowienia w sprawie umorzenia grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązków o charakterze niepieniężnym. W uzasadnieniu skargi na bezczynność wskazano, że skarżąca już w piśmie z dnia 15 czerwca 2009 r. wniosła o umorzenie uiszczonej grzywny wobec wykonania nałożonych na nią obowiązków. Z uwagi na fakt, iż organ do dnia dzisiejszego nie rozpoznał przedmiotowego wniosku należy uznać, że pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie skupiając swoją argumentację na kwestii zasadności odmowy zwrotu grzywny. Postanowieniem z dnia 28 września 2010 r. wydanym w sprawie o sygnaturze III SA/Gd 368/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę W.K. na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi uregulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 170 w/w ustawy orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosownie do art. 125 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U z 2005r. nr 229 poz.1954 ze zm.) w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. W skardze W. K. zarzuca, iż zarówno PPIS jak również PWIS nie rozpoznał nigdy jej wniosku w przedmiocie umorzenia w/w grzywny, pomimo jego złożenia. Wskazała, iż wniosek ten złożyła w piśmie z dnia 15 czerwca 2009 roku, złożonym w PPIS fw dniu 16 czerwca 2009 roku. Odnosząc się do powyższego zarzutu podkreślić trzeba, że pismo z dnia 15 czerwca 2009 roku, na które wskazuje skarżąca stanowiło załącznik do skargi złożonej w sprawie III SA/Gd 416/09, która to skarga w pkt 4 uzasadnienia zawierała identyczny zarzut. Sąd zwraca uwagę, że w sprawie o sygn. III SA/Gd 416/09 zapadł prawomocny wyrok, w którego uzasadnieniu Sąd rozstrzygający tę sprawę ustalił, w oparciu o dołączone dokumenty, iż skarżąca nie złożyła wniosku o umorzenie grzywny w piśmie z dnia 15 czerwca 2009 roku, wskazując, iż zarzut w tym zakresie został sformułowany dopiero w skardze. Z tej przyczyny, Sąd ten stwierdził, że " w takiej sytuacji nie można było orzec w przedmiocie umorzenia grzywny". Zatem skoro Sąd w sprawie III SA/Gd 416/09 przesądził, iż pismo z dnia 15 czerwca 2009 roku nie zawierało wniosku o umorzenie postępowania, to Sąd w niniejszej sprawie, przy identycznie brzmiącym zarzucie, z mocy art.170 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest związany tym ustaleniem. Jeśli skarżąca nie zgadzała się z takim ustaleniem poczynionym w sprawie o sygn. III SA/Gd 416/09 miała możliwość jego zwalczania środkami zaskarżenia z czego nie skorzystała. W konsekwencji w omawianej sprawie, nie można skutecznie zarzucić organowi braku działania w zakresie rozpoznania wniosku o umorzenie grzywny, który nie został złożony w piśmie z dnia 15 czerwca 2009r. Jednocześnie wypada dodatkowo wyjaśnić z ostrożności procesowej wobec stanowiska Sądu zawartego w uzasadnieniu wyroku z 10 grudnia 2009 roku w sprawie III SA/Gd 416/09, iż "wniosek w przedmiocie umorzenia grzywny został sformułowany dopiero w skardze", że nadal wniosek taki nie może być uznany za złożony do organu administracyjnego. Rozważania te są jedynie teoretyczne, gdyż zarzut skargi w kontrolowanej sprawie został jasno sformułowany i nie wynika z niego aby skarżąca twierdziła, że wniosek w przedmiocie umorzenia grzywny złożyła dopiero na etapie skargi w sprawie III SA/Gd 416/09 zakończonej prawomocnym wyrokiem. Jak wcześniej wskazano, skoro Sąd doszedł do przeciwnego zdania, skarżąca mogła je podważać w skardze kasacyjnej od tego wyroku. Jeśli tego nie zrobiła nie może ponownie formułować tego samego zarzutu i oczekiwać uznania swoich racji poprzez ustalenie, że organ pozostaje w bezczynności w tym zakresie. Podkreślić bowiem należy, że moc wiążąca orzeczenia ograniczona jest co do zasady do rozstrzygnięcia a nie jego motywów, to jednak w odniesieniu do sądów oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona już ponownie badana ( patrz: B.Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz wyd. Zakamycze 2005 str. 391). W tej sytuacji skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł mając za podstawę art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło