III SAB/Gd 83/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. T. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: przyznać adwokatowi J. M. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy), zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, obejmujące udział w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji oraz sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Skarżącej M. T. zostało przyznane postanowieniem referendarza sądowego z dnia 30 listopada 2015 r.., sygn. akt III SO/Gd 18/15, prawo pomocy przez ustanowienia adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła tym adwokatem – J. M. (por. pismo Izby Adwokackiej z dnia 11 grudnia 2015 r., k. 6 akt). Wyznaczony adwokat brał udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, składając pismo procesowe z dnia 15 stycznia 2015 r. W dniu 15 kwietnia 2016 r., z zachowaniem ustawowego terminu, wyznaczony pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt III SAB/Gd 83/15 wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do adwokatów powyższe zasady od dnia 2 listopada 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i od tego dnia utraciło moc rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z powyższego wynika, że wniosek o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w dniu 25 lutego 2016 r., a więc przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. tj. za czynność podjętą w postępowaniu w drugiej instancji (rozpoczętym w dniu wydania orzeczenia kończącego postepowanie w pierwszej instancji), należało rozpoznać na dotychczasowych zasadach wynikających z rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jednak zgodnie z dyspozycją § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Opłata maksymalna w sprawie przed sądem administracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz która nie należy do właściwości Urzędu Patentowego, wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 480 zł. Zgodnie zaś z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b) rozporządzenia opłata maksymalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. W niniejszej sprawie opłata maksymalna wynosi zatem w postępowaniu prowadzonym w ramach drugiej instancji 50 % tej kwoty – czyli 240 zł, gdyż skarżącą reprezentuje pełnomocnik wyznaczony przed wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w pierwszej instancji. Tak określona opłata maksymalna stanowiła podstawę wyliczenia należnej opłaty, która zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., wynosi 1/2 wysokości opłaty maksymalnej, a więc, w niniejszym przypadku – 120 zł. W ocenie referendarza sądowego przedmiotowa kwota jest adekwatna do udziału pełnomocnika w postępowaniach po wzięciu pod uwagę niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru przedmiotowej sprawy (stopnia jej zawiłości). Wskazaną powyżej opłatę należną, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %) tj. o kwotę 27,60 zł, co finalnie daje kwotę 147,60 zł. Odnośnie zaś wynagrodzenia za udział pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji należało mieć na uwadze, że w myśl § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., które weszło w życie w dniu 1 stycznia 2016 r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z uwagi na fakt, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte i nie zostało zakończone do dnia 1 stycznia 2016 r., zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.). W świetle postanowień § 19 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują m.in. opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 - 5 rozporządzenia. Z uwagi na treść § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) tego rozporządzenia stawka minimalna za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji w sprawie dotyczącej zatrzymania prawa jazdy wynosi 240 zł. Zgodnie zaś z § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ w niniejszej sprawie stawka minimalna określona w § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia wynosi 240 zł, wynagrodzenie należne pełnomocnikowi wyznaczonemu przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie przed sądem pierwszej instancji przysługuje w wysokości 240 zł, co po podwyższeniu o 23 % stawkę podatku od towarów i usług daje finalnie kwotę 295,20 zł. Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w sentencji postanowienia.