III SO/Gd 28/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie z wniosku J. P. w przedmiocie wyjaśnienia treści przepisu prawa postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 10 listopada 2009 r., zatytułowanym "pozew", J. P. wniósł o: 1) ustalenie, że dla spełnienia warunku wymienionego w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wystarczające jest spełnienie jednego z wymienionych tam warunków alternatywnych; 2) wyjaśnienie w/w przepisu, którego stosowanie, przez Urząd Pracy, budzi wątpliwości i jest rozbieżne z brzmieniem ustawowym; 3) podjęcie uchwały zawierającej rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, w sprawie stosowania wykładni a contrario w odniesieniu do wymienionego na wstępie - w pkt. 1 przepisu i tylko w odniesieniu do lit f, a nie do całego art. 2. Ponadto, wnioskiem z dnia 10 listopada 2009 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF J. P. zwrócił się do tutejszego Sądu o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. Wnioskodawca wyjaśnił, iż jest osobą bezrobotną, posiada udział w prawie do domu jednorodzinnego, nie posiada oszczędności, a jedyny przychód uzyskuje z najmu pokoju w domu, którego połowę zajmuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Celem tej instytucji jest zapewnienie dostępu do sądu administracyjnego osobom, którym brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Przyznanie prawa pomocy jest możliwe w przypadku spełnienia jednej z pozytywnych przesłanek uregulowanych w przepisie art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -dalej p.p.s.a. - oraz braku wystąpienia przesłanki negatywnej ujętej w przepisie art. 247 p.p.s.a., zgodnie z którego treścią prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Takie przepisy szczególne zawarte są np. w ustawie z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym, ustawie z dnia 17 maja 1989 r. o izbach lekarskich, ustawie z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich. Zgodnie natomiast z art. 4 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i miedzy samorządowymi kolegiami odwoławczymi (...) oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Pismo J. P., które nie zawiera skargi na konkretny akt organów administracji zostało potraktowane jako wniosek złożony w trybie art. 63 p.p.s.a., który przewiduje, że jeżeli ustawy tak stanowią, postępowanie sądowe wszczyna się na wniosek. Przepis art. 64 § 3 p.p.s.a. stanowi, że do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z wyrażonym w doktrynie poglądem oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, wydanie El, str. 603). Sytuacja taka ma miejsce również w przypadku, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca, jak wskazano powyżej, wniósł o wyjaśnienie treści przepisu prawa poprzez ustalenie, że dla spełnienia warunku wymienionego w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wystarczające jest spełnienie jednego z wymienionych tam warunków alternatywnych, wyjaśnienie w/w przepisu, którego stosowanie przez Urząd Pracy budzi wątpliwości i jest rozbieżne z brzmieniem ustawowym oraz o podjęcie uchwały zawierającej rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, w sprawie stosowania wykładni a contrario - w odniesieniu do lit. f art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zdaniem Sądu już wstępna analiza przedmiotowego wniosku prowadzi jednoznacznie do stwierdzenia, że żądanie wnioskodawcy nie należy do katalogu spraw przekazanych na mocy art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. oraz art. 4 p.p.s.a. do rozpoznania sądom administracyjnym. W kontekście poczynionych wyżej rozważań uznać zatem należy, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z oczywistą bezzasadnością wniosku, która powoduje konieczność odmowy przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 247 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.