III SO/Gd 3/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Felicja Kajut po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. Ł. w przedmiocie wymierzenia Wojewodzie grzywny z powodu nieprzekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi postanawia 1. wymierzyć Wojewodzie grzywnę w kwocie 200 (dwieście) złotych; 2. zasądzić od Wojewody na rzecz W. Ł. 100 ( sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W. Ł. wniósł do sądu administracyjnego skargę na bezczynność Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. w likwidacji – Działu Archiwum Zlikwidowanych Jednostek Organizacyjnych. W piśmie z dnia 6 października 2010 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o ukaranie organu grzywną za nieprzekazanie sądowi powyższej skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi w ustawowym terminie 30 dni. W odpowiedzi na wniosek Zastępca Dyrektora Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. w piśmie z dnia 18 października 2010 r. wyjaśnił, że W. Ł. otrzymał z archiwum w 2004 r. kartoteki zarobkowe, były one przekazywane mu również później. Nadto dokumenty, o które występuje wnioskodawca nigdy nie zostały przekazane do archiwum organu przez firmę "A". Wskazano na prowadzoną z W. Ł. od 2004 r. korespondencję, informując również, że wyczerpane zostały wszystkie środki mające na celu wyjaśnienie sprawy, czego W. Ł. nie przyjmuje do wiadomości. Do przedmiotowego pisma nie została dołączona skarga W.Ł. na bezczynność organu. Kolejnym pismem z dnia 14 marca 2011 r., będącym odpowiedzią na zarządzenie Sądu z dnia 4 marca 2011 r., organ przesłał kopie aktów dotyczących Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G., w tym aktu tworzącego te jednostkę i określającego jego status prawny oraz aktu na mocy którego doszło do jego likwidacji. W piśmie poinformowano, że trwają prace polegające na uporządkowaniu i spisie z natury przewiezionych do [...] Urzędu Wojewódzkiego akt zlikwidowanej jednostki. W piśmie z dnia 8 kwietnia 2011 r. W. Ł. stwierdził, odnosząc się treści pisma organu z dnia 14 marca 2011 r. wraz z załącznikami, że nadal wnosi o ukaranie organu grzywną. Wykonując kolejne wezwanie Sądu, w piśmie z dnia 11 kwietnia 2011 r. organ wskazał, że z dniem 31 grudnia 2010 r. nastąpiła likwidacja Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. Przechowywane w Archiwum Zakładowym Zakładu Obsługi akta zlikwidowanych jednostek zostały przewiezione do [...] Urzędu Wojewódzkiego G., jako macierzystej jednostki budżetowej, przy której funkcjonował Zakład Obsługi. Wskazano również, że pełniąca obowiązki Kierownika Archiwum Zakładowego osoba przebywała do dnia 31 grudnia 2010 r. na zwolnieniu lekarskim, wobec czego [...] Urząd Wojewódzki nie dysponował żadnymi informacjami na temat skargi złożonej przez W. Ł., z kolei o sprawie organ dowiedział się z kierowanych do niego przez Sąd pism. Wskazując na specyfikę sprawy tj. że organy nieprzerwanie prowadzą z wnioskodawcą od grudnia 2003 korespondencję, jak też wobec likwidacji organu prowadzącego Archiwum i przejęciem jego spraw przez [...] Urząd Wojewódzki w G., wniesiono o oddalenie wniosku o ukaranie organu grzywną. Do pisma dołączono skargę W. Ł. wraz z odpowiedzią na skargę z dnia 18 października 2010 r. i aktami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że organ, za którego pośrednictwem wnosi się skargę do sądu administracyjnego, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Z dyspozycji przepisu art. 55 § 1 cytowanej ustawy wynika, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Odnosząc się do powyższego, w pierwszej kolejności udzielić należy odpowiedzi, co do charakteru cytowanego wyżej przepisu art. 55 § 1 ustawy. Chodzi tutaj w szczególności o to, czy przepis ten, zawierający regulację zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej w terminowym wykonaniu obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a, ma charakter tylko środka służącego regulacji tego celu (tj. wymuszenia przekazania skargi wraz z aktami sądowi), czy też ma on charakter sankcji karnej za niedokonanie czynności przekazania skargi wraz z aktami Sądowi. W orzecznictwie sądów administracyjnych przeważa ostatnio pogląd, że grzywna, o jakiej mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany tj. dyscyplinująco - restrykcyjny, a wyłączną, materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest zatem od spełnienia dwóch przesłanek: niezachowania przez organ terminu trzydziestu do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę oraz złożenie stosownego wniosku przez stronę. W. Ł. złożył wniosek o ukaranie grzywną Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. w likwidacji – Działu Archiwum Zlikwidowanych Jednostek Organizacyjnych ( dalej w skrócie: Zakład). Zakład - jak wynika z Zarządzenia Nr 46/86 Wojewody z dnia 31 grudnia 1986 r., a przedłożonego na wezwanie Sądu, był gospodarstwem pomocniczym, prowadzącym obsługę gospodarcza Urzędu [...]. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 249, poz. 2104, ze zm.) gospodarstwo pomocnicze jednostki budżetowej to wyodrębniona z jednostki budżetowej, pod względem organizacyjnym i finansowym, część jej podstawowej działalności lub działalność uboczna. Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. był więc (do czasu likwidacji) gospodarstwem pomocniczym jednostki budżetowej jaką jest Urząd Wojewódzki, którego organem jest Wojewoda. Z dniem 31 grudnia 2010 r. zakończeniu uległa likwidacja Zakładu ( art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241, z późn. zm.). Jak wynika z § 3 Zarządzenia nr 78/10 Wojewody z dnia 9 kwietnia 2010 r. w sprawie likwidacji gospodarstwa pomocniczego o nazwie: "Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego" Dyrektor Gospodarstwa był m.in. zobowiązany do sporządzenia wykazu spraw będących w toku, niezbędnych do kontynuowania działalności po likwidacji Gospodarstwa i podlegających przekazaniu właściwej komórce organizacyjnej Urzędu Wojewódzkiego w G. Z kolei z Harmonogramu likwidacji gospodarstwa pomocniczego - Zakładu Obsługi [...] Urzędu Wojewódzkiego w G. stanowiącego Załącznik do w/w Zarządzenia wynika, że do dnia 15 grudnia 2010 r. miało nastąpić przekazanie przez Gospodarstwo do Archiwum Zakładowego Urzędu Wojewódzkiego uporządkowanych akt zasobu Archiwum Zlikwidowanych Jednostek Organizacyjnych, który nie minął okres przechowywania ( pkt VI. 6 Harmonogramu). Jak z powyższego wynika - zarówno w okresie istnienia Zakładu, jak również po jego likwidacji - odpowiedzialność za nieprzekazanie skargi do sądu administracyjnego w terminie, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. ponosi Wojewoda: najpierw, do dnia 31 grudnia 2010 r. jako organ reprezentujący Zakład, zaś po tej dacie jako organ reprezentujący Urząd Wojewódzki, który przejął sprawy prowadzone przez Zakład, w tym Archiwum Zlikwidowanych Jednostek Organizacyjnych. Analiza zgromadzonych w sprawie dokumentów prowadzi do konkluzji, że skarga wraz z odpowiedzią na skargę nie została przekazana do sądu, mimo bezwzględnego obowiązku zakreślonego w art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący prawidłowo bowiem wniósł w dniu 23 sierpnia 2010 r. skargę wyraźnie wskazując, że kieruje ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i obowiązkiem organu było przekazanie jej do tutejszego Sądu, gdyż ocena w zakresie merytorycznym tj. ustalenie czy w sprawie będącej przedmiotem skargi organ w istocie dopuścił się bezczynności należy do kognicji sądu administracyjnego. Organ administracji publicznej zastosował zaś nieuprawnioną w danej sytuacji faktycznej procedurę pozbawiającą rzeczowo właściwy sąd administracyjny możliwości rozważenia czy w prowadzonej sprawie faktycznie mamy do czynienia z bezczynnością organu. W efekcie tych działań skarga została przekazana do Sądu dopiero w dniu 11 kwietnia 2011 r. Z powyższych względów Sąd, uznając argumenty podniesione we wniosku o wymierzenie grzywny za zasadne, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 cytowanej ustawy wymierzył organowi grzywnę w kwocie 200 złotych. Wysokość orzeczonej grzywny Sąd przyjął mając na uwadze wszystkie okoliczności sprawy. Zdaniem Sądu należało bowiem uznać za okoliczności łagodzące fakt, że w dacie wniesienia skargi trwała już likwidacja Zakładu, nadto istniały spowodowane chorobą Dyrektora Zakładu problemy związane z przeprowadzeniem jego likwidacji. W końcu po uzyskaniu przez Wojewodę już bezpośredniej informacji o wniesieniu przedmiotowej skargi, organ niezwłocznie uczynił zadość wezwaniu Sądu przesyłając skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy. Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że orzeczenie grzywny w takiej wysokości spełni funkcję zdyscyplinowania organu do przestrzegania swoich obowiązków w postępowaniu sądowoadministracyjnym. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 210 § 2 w związku z art. 64 § 3 powołanej ustawy.