III SO/Gd 43/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego E. S. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie z wniosku I. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu postanawia I. przyznać wnioskodawczyni od Skarbu Państwa wynagrodzenie wraz z należnym podatkiem od towarów i usług w łącznej kwocie 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego pierwszej instancji; II. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W związku z zamiarem wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 marca 2016 r. znak [...] w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna, I. K. wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przyznał I. K. prawo pomocy przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego poprzez ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w G. pełnomocnikiem I. K. wyznaczyła radcę prawnego E. S., o czym poinformowano Sąd pismem datowanym na dzień 10 maja 2016 r. W dniu 7 czerwca 2016 r. pełnomocnik I. K. wysłała do Sądu wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wysokości 480 zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług. W złożonym wniosku wskazano, że pełnomocnik nie znalazła podstaw do wniesienia skargi na ww. decyzję. W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z dnia 14 czerwca 2016 r. pełnomocnik I. K. nadesłała odpis sporządzonej opinii wraz z potwierdzeniem nadania opinii na adres podmiotu reprezentowanego. W tym stanie uznano, co następuje. Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W odniesieniu do radców prawnych powyższe zasady od dnia 1 stycznia 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805). W myśl § 4 ust. 1 wyżej wskazanego rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jednak zgodnie z dyspozycją § 4 ust. 2 cytowanego rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Należy w tym miejscu wskazać, że w przepisach ww. rozporządzenia nie uregulowano odrębnie stawki opłaty maksymalnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego pierwszej instancji. W § 5 rozporządzenia zapisano jednakże, że wysokość opłat w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę opłatę maksymalną w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. W ocenie referendarza sądowego opinia o braku podstaw do wniesienia skargi swym charakterem najbardziej zbliżona jest do czynności sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Przyjąć w związku z tym należy, że za jej sporządzenie pełnomocnikowi przysługiwać winna opłata jak za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej (zob. w tej materii: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 maja 2015 r., sygn. akt III SO/Wa 24/14; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) ww. rozporządzenia opłata maksymalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji – 75 % tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Z kolei opłata maksymalna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w sprawie, w której przedmiotem sporu nie jest należność pieniężna oraz nie należy ona do właściwości Urzędu Patentowego wynosi w pierwszej instancji - w myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia - 480 zł. W niniejszej sprawie opłata maksymalna winna zatem wynosić 240 zł (50 % x 480 zł). Tak określona opłata maksymalna stanowi z kolei podstawę wyliczenia tzw. należnej opłaty, która zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wynosi zasadniczo ½ jej wysokości. W ocenie referendarza sądowego nakład pracy pełnomocnika uzasadnia jednakże ustalenie tzw. należnej opłaty w wysokości 240 zł. Wskazaną powyżej opłatę, zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku przewidzianej dla tego rodzaju czynności (obecnie 23 %). W konsekwencji finalne wynagrodzenie należne pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu winno wynosić 295,20 zł. Z powyższych względów, referendarz sądowy działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz cytowanych powyżej przepisów orzekł jak w punkcie pierwszym i drugim sentencji postanowienia.