III SO/Gd 6/07
PostanowienieWSA w Gdańsku2007-11-14
Skład orzekający: Referendarz sądowy Krzysztof Przasnyski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada oszczędności, ale jednocześnie ponosi zobowiązania z tytułu kredytu i opłat eksploatacyjnych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że wnioskodawca nie wykazał spełnienia ustawowych przesłanek. Posiadane przez wnioskodawcę oszczędności, mimo istniejących zobowiązań, pozwoliły na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Wnioskodawca inicjując postępowanie powinien liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów i przeznaczyć na nie część posiadanych oszczędności.Stan faktyczny
Wnioskodawca F. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca jest emerytem, jego dochód miesięczny wynosi 1021,19 zł netto, a na koncie bankowym posiadał 2755,82 zł. Ponosił również miesięczne koszty związane z kredytem, opłatami eksploatacyjnymi i innymi wydatkami.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. O. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z wniosku w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi Miasta grzywny z tytułu niewykonania obowiązku przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem z dnia 10 września 2007 r., uzupełnionym na urzędowym formularzu w dniu 29 października 2007 r. F. O. zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Zgodnie z brzmieniem art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 1 ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje:
1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie do przepisu art. 246 § 3 ww. ustawy, adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
W świetle powołanych uregulowań sąd przyznaje prawo pomocy tylko w sytuacji, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uwzględnienie wniosku w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest dodatkowo uwarunkowane niepozostawaniem przez stronę w stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
Zatem to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz przedłożonych na wezwanie Sądu dokumentów źródłowych (wyciągów z rachunku bankowego, harmonogramu spłaty kredytu, decyzji o przyznaniu emerytury, rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy za 2006 r., informacji o wymiarze opłat czynszowych, dokumentów dotyczących nabycia lokalu mieszkalnego) dokonano poniższych ustaleń.
F. O. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, źródłem jego dochodów jest emerytura w wysokości 1 021,19 zł netto miesięcznie. W 2006 r. dochód wnioskodawcy wyniósł 14 616,44 zł. Stan należącego do niego rachunku bankowego na dzień 15 października 2007 r. wynosił 2 755,82 zł.
W związku z nabyciem lokalu mieszkalnego od gminy, wnioskodawca zaciągnął kredyt w kwocie 5 000 zł, którego miesięczna rata kapitałowo – odsetkowa wynosi 233,04 zł. Miesięczne opłaty z tytułu eksploatacji zajmowanego lokalu wynoszą 254,27 zł. Ponadto wnioskodawca ponosi koszty zużycia energii, gazu, korzystania z telefonu oraz abonamentu RTV, których wysokość określił na 186 zł miesięcznie.
W ocenie Sądu, wnioskodawca nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Świadczy o tym wartość posiadanych na dzień 15 października 2007 r. oszczędności w stosunku do kosztów postępowania jakie mogą powstać w związku z wniesionym wnioskiem w przedmiocie wymierzenia grzywny organowi administracji. Wprawdzie wnioskodawca posiada zobowiązania z tytułu czynszu, opłat eksploatacyjnych oraz spłaty kredytu, jednakże inicjując postępowanie przed sądem administracyjnym, winien liczyć się z koniecznością ponoszenia związanych z tym kosztów, a zatem mógł i powinien przeznaczyć część z posiadanych oszczędności na opłacenie tychże kosztów.
Z tych względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło