III SPP/Gd 43/20
PostanowienieWSA w Gdańsku2020-05-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony z powodu oczywistej bezzasadności skargi, gdy przedmiotem zaskarżenia jest orzeczenie jednostki przeprowadzającej badanie lekarskie o istnieniu przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami?Ratio decidendi
Sąd odmawia przyznania prawa pomocy, gdy skarga jest oczywiście bezzasadna, nawet jeśli strona wykaże trudną sytuację materialną. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy przedmiot zaskarżenia nie należy do kategorii aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego, co ma miejsce w przypadku orzeczenia o przeciwskazaniach zdrowotnych do kierowania pojazdami, które nie jest decyzją administracyjną.Stan faktyczny
Skarżący M.C. wniósł skargę na orzeczenie Przychodni Medycyny Pracy stwierdzające istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Sąd rozpoznał wniosek o prawo pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 293/20 ze skargi M. C. na orzeczenie [...] Przychodni Medycyny Pracy [...] w G. z dnia 30 stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
M.C. (dalej także jako "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na orzeczenie [...] Przychodni Medycyny Pracy [...] w G. z dnia 30 stycznia 2020 r. nr [...] stwierdzającego po stronie skarżącego istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii AM, A1. A2, A, B1, B, B+E, T.
W piśmie wniesionym wraz ze skargą M. C. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W przesłanym następnie do Sądu formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżący sprecyzował, że w ramach prawa pomocy wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie radcy prawnego. W rubrykach 6 – 11 formularza PPF skarżący przedstawił dane odnoszące się do jego sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
M. C. wystąpił z wnioskiem o prawo pomocy w zakresie całkowitym, którego przyznanie, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a."), następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedmiotowa ocena dokonywana jest na podstawie złożonych przez stronę oświadczeń i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego. Jednocześnie jednak, zgodnie z art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi.
Należy podkreślić, że art. 247 p.p.s.a. zawiera samoistną negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy, a stwierdzenie jej wystąpienia powoduje, że sąd odmawia przyznania prawa pomocy w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Innymi słowy, przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalne, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony określone w art. 246 p.p.s.a., jeśli w toku rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzone zostanie, że
Oczywista bezzasadność skargi ma miejsce wówczas, gdy bez głębszej analizy prawnej, to jest "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania strony skarżącej. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., to jest w związku z tym, że zainicjowana skargą sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.). W świetle tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie zaś do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
W przedmiotowej sprawie przedmiotem zaskarżenia skarżący uczynił orzeczenie [...] Przychodni Medycyny Pracy [...] w G. z dnia 30 stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się w sposób jednolity – i stanowisko to w pełni podziela także Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie - że tego rodzaju orzeczenie nie należy do żadnej z kategorii aktów wymienionych w 3 § 2 p.p.s.a., w tym w szczególności nie należy do kategorii decyzji administracyjnych, postanowień, czy też innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczycących uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. (zob. w tej materii m.in.: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 lipca 2016 r.; sygn. akt II SA/Ol 956/16; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 października 2016 r.; sygn. akt IV SA/Gl 859/16; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2011 r.; sygn. akt I OSK 837/11; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Orzeczenie jednostki przeprowadzającej badanie lekarskie o istnieniu przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nie przesądza bowiem samo w sobie o prawach i obowiązkach osoby badanej wynikających z przepisów prawa. Dopiero decyzja administracyjna wydana na postawie takiego orzeczenia przez organ administracji publicznej ma charakter władczy i rozstrzygający. Orzeczenie wydane w przedmiocie stwierdzenia istnienia przeciwskazań zdrowotnych nie rozstrzyga tym samym żadnej sprawy administracyjnej i musi być postrzegane jako środek dowodowy, o którym mowa w art. 76 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), a zatem podlegający ocenie właściwej dla dokumentów urzędowych dokonywanej przez właściwe organy w ramach ewentualnych postępowań administracyjnych o wydanie lub cofniecie uprawnień do kierowania pojazdami.
Skoro zatem zaskarżone przez M. C. orzeczenie nie należy do żadnej z kategorii aktów wymienionych w treści art. 3 § 2 p.p.s.a. i podlegających kontroli ze strony sądu administracyjnego stwierdzić należy, że zachodzi określona w art. 247 p.p.s.a. przesłanka oczywistej bezzasadności skargi uzasadniająca odmowę przyznania prawa pomocy.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił przyznania prawa pomocy, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 247 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło