I SA/Gl 1006/16
WyrokWSA w Gliwicach2017-01-18
Skład orzekający: Wojciech Organiściak, Teresa Randak, Bożena Suleja-Klimczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest zgodne z prawem, jeśli skarżący twierdzi, że nie odebrał osobiście postanowienia organu pierwszej instancji, a jego matka odebrała je wbrew jego prośbom?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ doręczenie postanowienia organu egzekucyjnego pierwszej instancji dorosłemu domownikowi jest skuteczne zgodnie z art. 43 k.p.a., nawet jeśli skarżący prosił o niedoręczanie korespondencji matce. Skuteczne doręczenie nastąpiło w dniu 18 marca 2016 r., a zażalenie nadano 29 marca 2016 r., co oznacza przekroczenie 7-dniowego terminu określonego w art. 17 § 1 u.p.e.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie uznania zarzutów w sprawie opisu i oszacowania nieruchomości. Skarżący twierdził, że przebywał za granicą w dniu doręczenia postanowienia pierwszej instancji, a jego matka odebrała je wbrew jego prośbom, co skutkowało błędnym ustaleniem daty doręczenia i uchybieniem terminu. Organ odwoławczy i sąd administracyjny uznali doręczenie za skuteczne.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Sędziowie WSA Teresa Randak (spr.), Bożena Suleja-Klimczyk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi D. W. (W.) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia zażalenia. oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. (dalej określane "organ odwoławczy" lub "Dyrektor Izby Skarbowej"), że zażalenie D.W. (dalej określany "skarżący") od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] nr [...] o odmowie uznania zarzutów w sprawie opisu i oszacowania nieruchomości zostało wniesione z uchybieniem 7 dniowego terminu, przewidzianego w art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm., dalej jako "u.p.e.a.").
Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ odwoławczy wskazał, że w oparciu o tytuły wykonawcze nr [...] i [...] obejmujące zaległości w podatku od towarów i usług za okres [...], nr [...], [...] obejmujące należności z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów za okresy 11/2004 i 11/2005 oraz odsetki za zwłokę od podatku dochodowego od osób fizycznych za okres 7, 9, 11 i 12/2008 Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. wszczął wobec skarżącego egzekucję z nieruchomości, dokonując jej zajęcia zawiadomieniem z dnia [...] wzywającym do zapłaty długu w terminie 14 dni od daty jego otrzymania, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Wobec braku zapłaty organ egzekucyjny zlecił biegłemu rzeczoznawcy wycenę nieruchomości należącej do skarżącego.
Na bazie sporządzonego operatu, organ egzekucyjny przystąpił do opisu i oszacowania tej nieruchomości sporządzając protokół z tej czynności i doręczając go skarżącemu, który wniósł na nią zarzuty.
Postanowieniem z dnia [...] organ egzekucyjny, będący jednocześnie wierzycielem, uznał zarzuty za bezzasadne. W postanowieniu tym zawarto pouczenie o możliwości i trybie wniesienia zażalenia. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 18 marca 2016 r.
Pismem z dnia 29 marca 2016 r. (data nadania) skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie.
Organ odwoławczy, uznając, że zażalenie D.W. zostało wniesione z uchybieniem 7 dniowego terminu wskazał na treść art. 17 § 1 u.p.e.a. i stwierdził, że wobec doręczenia osobiście skarżącemu postanowienia z dnia [...] w dniu 18 marca 2016 r. termin do wniesienia zażalenia upłynął bezskutecznie w dniu 25 marca 2016 r. Tym samym zażalenie nadane w dniu 29 marca 2016 r. zostało wniesione po upływie terminu wynikającego z tego przepisu.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że postanowienie organu egzekucyjnego skarżący odebrał osobiście oraz art. 17 § 1 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu wskazał, że w dacie doręczania postanowienia przebywał za granicą. Jednocześnie doręczenie jego matce tego postanowienia nastąpiło wbrew jego prośbom kierowanym do listonosza. Z uwagi na jej wiek oraz stan zdrowia została odnotowana błędna data doręczenia, co wskazuje, że uchybienie terminowi nastąpiło nie z jego winy, a zażalenie zostało złożone niezwłocznie po tym jak powziął on wiadomość o doręczeniu mu postanowienia.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętego skargą postanowienia. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze organ odwoławczy stwierdził, że uzgodnienia z listonoszem pozostają bez wpływu na skuteczność doręczenia, albowiem zgodnie z art. 43 kodeksu postępowania administracyjnego możliwe jest doręczenie korespondencji dorosłemu domownikowi. Jednocześnie organ ten zauważył, że dotychczasowa korespondencja kierowana do skarżącego była odbierana niemalże w całości przez jego matkę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016, poz. 1066) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostało wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718 z późn. zm.).
Skarga uzasadniona nie jest, albowiem wbrew jej twierdzeniom, zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
Przedmiot sporu, w rozpatrywanej sprawie ogranicza się do kwestii zasadności uznania przez organ, że doszło do uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia. W tym miejscu zasadne jest wskazanie, że stan faktyczny przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, nie stanowi przedmiotu sporu. Skarżący nie kwestionował dnia doręczenia mu spornego postanowienia przez pocztę i jego odbiór przez matkę. Postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. z dnia [...] nr [...], zawierało także prawidłowe pouczenie o terminie i trybie wniesienia od niego zażalenia. Wymaga także podkreślenia, że postanowienie to zostało przesłane na adres skarżącego: ul. [...], [...] D. Odbiór przesyłki pokwitowała w dniu 18 marca 2016 r. matka skarżącego, co wynika ze "zwrotnym potwierdzeniem odbioru" znajdującego się w aktach podatkowych sprawy. Skarżący od powyższego postanowienia wniósł zażalenia opatrzone datą 29 marca 2016 r., nadając je w tym samym dniu w placówce operatora wyznaczonego.
W myśl art. 17 § 1 u.p.e.a. o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia.
W niniejszej sprawie poza przedmiotem sporu między stronami pozostaje fakt, iż postanowienie organu egzekucyjnego pierwszej instancji doręczono stronie w dniu 18 marca 2016 r., oraz że zażalenie od powyższego postanowienia zostało nadane do Urzędu Skarbowego w dniu 29 marca 2016 r.
Biorąc pod uwagę brzmienie art. 17 § 1 u.p.e.a, należy stwierdzić, iż Dyrektor Izby Skarbowej, słusznie przyjął, że termin do wniesienia zażalenia w niniejszej sprawie upłynął z dniem 25 marca 2016 r. Złożenie przez stronę zatem zażalnia w dniu 29 marca 2016 r., nastąpiło z przekroczeniem terminu zakreślonego dla dokonania tej czynności.
Skutkiem uchybienia terminowi do wniesienia odwołania jest natomiast stwierdzenie tego faktu w formie postanowienia (art. 134 w zw. Z art. 144 k.p.a.). Zaznaczyć należy również, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że stwierdzenie uchybienia terminowi nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2003 r. SA/Bk 271/2003, Gazeta Prawna 2003/142, str. 4 ).
Za bezzasadne uznać należy zarzuty skargi dotyczące kwestii nieuwzględnienia przez doręczyciela próśb skarżącego, by korespondencja kierowaną do niego nie była wydawana jego matce. Należy wskazać bowiem, że treść art. 43 k.p.a. wyraźnie wskazuje, że w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem m.in. dorosłemu domownikowi. Ewentualna umowa skarżącego oraz doręczyciela nie może wyłączyć obowiązku stosowania tego przepisu, który jest przepisem powszechnie obowiązującym.
Na marginesie należałoby wskazać, że skarżący miał świadomość uchybienia terminowi do złożenia zażalenia, skoro wraz z dokonaniem tej czynności złożył do organu wniosek o przywrócenie terminu (rozstrzygnięcie w tym przedmiocie rozpoznane zostało wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1387/16).
Biorąc powyższe pod uwagę, a w szczególności uznając, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718 ze zm.) orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło