I SA/Gl 1008/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki po rozpoznaniu w dniu 12 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] ([...]) w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem oznaczonym w komparycji niniejszego orzeczenia, organ nadzorczy umorzył w części postępowanie egzekucyjne, a w pozostałym zakresie odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. W skardze na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego, będąca radcą prawnym, zawarła wniosek "o wstrzymanie czynności egzekucji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w niniejszej sprawie z uwagi na wystąpienie trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego". Wniosek ten oparła na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Tym samym postanowienie o wstrzymaniu wykonania przełamuje tę zasadę i może być wydane jedynie w okolicznościach faktycznych o charakterze wyjątkowym. W razie wniesienia więc skargi organ, który wydał zaskarżoną decyzję, postanowienie, uchwałę lub inny akt albo podjął czynność, która może być przedmiotem skargi, może z urzędu lub na wniosek skarżącego wstrzymać ich wykonanie w całości lub w części (art. 61 § 2 P.p.s.a.). Jednakże odmowa wstrzymania wykonania aktu przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu, który po przekazaniu doń skargi może wydać postanowienie uwzględniające taki wniosek, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Trzeba podkreślić, że zgodnie ze wskazanym wyżej art. 61 § 3 omawianej ustawy, sąd administracyjny może orzec o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego artykułu. Możliwe jest zatem udzielenie ochrony tymczasowej jedynie do takich aktów lub czynności, które objęte są zakresem kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne. Jeżeli chodzi o postępowanie egzekucyjne to przedmiotem skargi mogą być wydane w tym postępowaniu postanowienia, na które służy zażalenie. Oznacza to, że sąd może podjąć orzeczenie o wstrzymaniu tylko do tych postanowień. Tymczasem w ramach niniejszego postępowania pełnomocnik strony skarżącej wniosła "o wstrzymanie czynności egzekucji". Wniosek taki należy uznać za niedopuszczalny, jako że przedmiotem wstrzymania wykonania na gruncie art. 61 § 3 in fine P.p.s.a. mogą być także akty [podkreślenie własne] wydane lub podjęte we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy. W ocenie Sądu pominięcie słowa "czynności" w tej części art. 61 § 3 P.p.s.a. było działaniem celowym ustawodawcy. Właściwym bowiem dla rozpoznania wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego jest w myśl art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.) – organ sprawujący nadzór nad egzekucją. Dopiero wydany w tym trybie akt może być przedmiotem badania Sądu pod kątem spełnienia przesłanek wstrzymania jego wykonania. W świetle powyższych uwag Sąd odniesie się do żądania pełnomocnika strony skarżącej jako do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, do czego jest właściwy. Oceniając zatem tak sformułowany wniosek w pierwszej kolejności zbadać należy, czy dany akt podlega wykonaniu. Nie każdy bowiem akt administracyjny kwalifikuje się do wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga tego wykonania. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów administracyjnych dotyczy bowiem tylko tych spośród nich, które takiemu wykonaniu podlegają, a zatem korzystają z przymiotu wykonalności. Zagadnienie to ma istotne znaczenie w omawianej sprawie. Wypada zatem podkreślić, że przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Cechy tej nie mają akty odmowne, jak również te z konstytutywnych aktów uprawniających, które nie wymagają żadnych działań ze strony uprawnionych podmiotów dla spowodowania określonego w nim stanu faktycznego lub prawnego (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186). Skarżone skargą postanowienie jest postanowieniem odmownym, ze względu więc na jego naturę nie nadaje się ono do wykonania ani nie wymaga takiego wykonania. Należy to tłumaczyć faktem braku przedmiotu wykonania, przez który należy rozumieć każde zachowanie zobowiązanego (...) polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Konsekwencją wydanego postanowienia jest wprawdzie dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego, jednakże podstawą prowadzonej egzekucji nie jest zaskarżone postanowienie. Nie jest ono zatem dla skarżącego źródłem obowiązku, gdyż nie nakłada na niego żadnych powinności określonego zachowania. Nie nadaje się więc do wykonania. Oczywistą konkluzją jest więc niemożność zastosowania w tej sytuacji instytucji wstrzymania wykonania w stosunku do zaskarżonego postanowienia. Jedynie na marginesie wspomnieć trzeba, że pełnomocnik wnioskodawcy nie naprowadziła na jakiekolwiek okoliczności, które mogłyby zobrazować sposób, w jaki sporne postanowienie miałoby spowodować – sygnalizowane przez pełnomocnika – trudne do odwrócenia skutki. Z wyżej wymienionych względów, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.