I SA/Gl 1019/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. N. – S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] o uznaniu za niezasadne zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, obejmujące zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2005 – 2007. Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym następnie urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżąca oświadczyła, że jej miesięczny dochód - świadczenie otrzymywane od Rządu USA po mężu, weteranie II wojny światowej - kształtuje się w zależności od kursu dolara amerykańskiego; podała przy tym kwotę brutto 684 USD miesięcznie. Podkreśliła, że od wielu lat ponosi koszty związane ze sporem z organami podatkowymi na tle opodatkowania świadczenia, które otrzymuje. Zaznaczyła również, że obecnie przed tutejszym Sądem toczą się trzy inne postępowania, w których została zobowiązana do uiszczenia wpisów sądowych po 100 zł w każdej ze spraw (tj. sygn. akt: I SA/Gl 870/12, I SA/Gl 1007/12 oraz I SA/Gl 1008/12). Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca jest osobą samotną i jest współwłaścicielem w ½ działki (pow. około 158,5 m2 ) i w ½ domu (pow. około 72 m2 ), w którym zamieszkuje, współwłaścicielem w ½ łąki (o pow. około 51 m2 ) oraz współwłaścicielem w 1/6 działki zabudowanej niewielkim budynkiem mieszkalnym. Skarżąca wskazała, że zajmowany przez nią dom wymaga kosztownych remontów, w tym dachu oraz że musi przygotować się do sezonu grzewczego poprzez zakup nowego przyłącza kominowego, przygotowanie urządzeń grzewczych i zakup opału. Postanowieniem z dnia 16 października 2012 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od kosztów sądowych w niniejszej sprawie w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty przekraczającą kwotę 50 zł, w pozostałym zakresie oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy. Uzasadniając przyjęte rozstrzygnięcie wskazał on, że w przypadku skarżącej nie zachodzą okoliczności, które pozwoliłyby na uwzględnienie jej żądania w całości. Uzyskuje ona bowiem stały dochód, który pozwala jej na bieżące regulowanie stałych wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Zaznaczył, że w pozostałych trzech wymienionych wyżej sprawach skarżąca również zwolniona została od kosztów sądowych w zakresie obejmującym część opłaty sądowej przekraczającą 50 zł, co w przypadku uprawomocnienia się postanowień w tychże sprawach daje łączną sumę wpisów wynoszącą 150 zł, plus 50 zł w sprawie niniejszej. Zdaniem rozpoznającego wniosek, konieczność uiszczenia opłat w takiej wysokości nie spowoduje uszczerbku utrzymania koniecznego skarżącej. W złożonym terminowo sprzeciwie skarżąca wskazała przede wszystkim na zmienność kursu dolara w Polsce i związane z tym wahania wysokości otrzymywanego świadczenia. Zwróciła nadto uwagę na wysokie ceny żywności w kraju i na wysokość kosztów ogrzewania budynku, które są wyższe w trakcie sezonu grzewczego aniżeli "na jego wstępie". Przede wszystkim zaś strona wskazała, że – obok spraw już prowadzonych przed tut. sądem administracyjnym - do tego sądu wpłyną kolejne jej skargi. Dodatkowo, do zapłaty pozostają dalsze raty podatku od nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z uwagi na skutecznie wniesiony przez skarżącą sprzeciw, postanowienie referendarza sądowego z dnia 16 października 2012 r. utraciło zatem moc a wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych podlegał rozpoznaniu przez sąd. Wskazać należy, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tej ustawy obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy w powyższym zakresie Sąd doszedł do przekonania, iż zasługuje on na uwzględnienie. Zauważyć należy, iż rozpoznając wniosek skarżącej w niniejszej sprawie referendarz sądowy posiłkował się między innymi dokumentami źródłowymi, znajdującymi się w aktach sprawy ze skargi H. N. – S. o sygn. I SA/Gl 870/12, w której to sprawie równolegle z niniejszą badana była sytuacja majątkowa wnioskodawczyni. W tamtej ostatnio wspomnianej sprawie skarżąca wezwana była w szczególności do: wykazania za pomocą kopii stosownych dokumentów, jakiego rzędu kwoty aktualnie obciążają budżet domowy z tytułu stałych opłat, związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego; przedłożenia wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych; udokumentowania wysokości otrzymywanych świadczeń (renty) – przede wszystkim poprzez udokumentowanie formy wypłaty; przedłożenie zeznań podatkowych za lata 2010 – 2012 oraz nadesłanie zaświadczenia o osobach zameldowanych w nieruchomości, zamieszkałej przez skarżącą. Wnioskująca nadesłała w odpowiedzi dokumentację źródłową, dotyczącą otrzymywanego przez nią świadczenia (tj. kopie zeznań podatkowych za 2010 oraz 2011 r. i dokumenty bankowe potwierdzające wypłatę kwoty, która po potrąceniach wyniosła 556,04 USD) oraz ponoszonych wydatków. Według nich we wrześniu 2012 r. uiszczone zostały m.in. kwoty 121,26 zł oraz 249,36 zł tytułem opłat za energię elektryczną - odpowiednio za sierpień i wrzesień 2012 r., oraz kwoty 32,01 zł i 41,31 zł tytułem faktur za dostawę wody - odpowiednio w lipcu i w sierpniu tego roku, 58,50 zł tytułem składki ubezpieczeniowej oraz 81 zł za opróżnienie szamba (skarżąca przy tym wyjaśniła, że ta ostatnia kwota obciążała ją w połowie). Załączyła również kopie dwóch decyzji z dnia [...] ustalających podatek od nieruchomości na kwotę 521 zł (płatny w czterech ratach, ostatnie raty wymagalne 15 września i 15 listopada 2012 r. wynoszące 130 zł) oraz łączne zobowiązanie pieniężne na kwotę 196 zł, płatne w czterech równych ratach po 49 zł. Skarżąca nadesłała też potwierdzenie zameldowania. Osoby zameldowane razem z nią (jej siostra wraz z mężem i synem) wedle jej oświadczenia prowadzą odrębne gospodarstwo domowe, samodzielnie utrzymując swoją część nieruchomości (w tym m. in. koszty osobnego ogrzewania, energii elektrycznej, itp.) z wyjątkiem opłaty za wywóz szamba (która jest dzielona po połowie). Skarżąca podała także, iż nie posiadała i nie posiada lokat ani kont. Powyższe dokumenty źródłowe, nadesłane przez skarżącą, znajdują się w aktach sprawy o sygn. I SA/Gl 870/12. Należy zaznaczyć, że wskazane dokumenty jak i dane, zawarte w urzędowym formularzu PPF (znajdującym się w aktach niniejszej sprawy) wskazują, iż skarżąca uzyskuje periodyczny dochód z tytułu świadczenia po mężu, co pozwala jej na regulowanie bieżące stałych wydatków, związanych z gospodarstwem domowym. Dochód powyższy wystarcza także na ponoszenie obciążeń finansowych, związanych z okazjonalnym leczeniem. Należałoby w związku z tym przyjąć, iż częściowa zapłata wpisu w czterech sprawach leży w granicach możliwości płatniczych wnioskodawczyni. Zauważyć jednak trzeba, iż obecnie przed tut. Sądem, obok sprawy niniejszej i spraw o sygn. akt I SA/Gl 870/12, I SA/Gl 1007/12 oraz I SA/Gl 1008/12, zawisły kolejne postępowania ze skarg H. N. S., a to: o sygn. I SA/Gl 1103/12 oraz o sygn. od I SA/Gl 1198/12 do I SA/Gl 1207/12. W sprawach tych, toczących się równolegle, w toku znajduje się postępowanie dotyczące przyznania skarżącej prawa pomocy, przy czym należna suma wpisów wynosi łącznie 1100 zł. Okoliczność powyższa w ocenie Sądu powoduje, że nawet częściowa zapłata przez skarżącą wpisu w sprawie niniejszej skutkować będzie uszczerbkiem jej koniecznego utrzymania, co stanowi przesłankę przyznania osobie fizycznej prawa pomocy z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.