I SA/Gl 1019/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-08-12

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym również ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika), gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika), jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W ocenie sądu, wielość postępowań prowadzonych przez skarżącą oraz jej trudna sytuacja materialna uzasadniają przyznanie prawa pomocy w szerszym zakresie, nawet jeśli pierwotnie dotyczyło ono tylko zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca H. N. złożyła wniosek o ustanowienie dla niej radcy prawnego z urzędu w związku z postępowaniem dotyczącym egzekucji świadczeń pieniężnych. Wcześniej, postanowieniem z 19 listopada 2012 r., została zwolniona z kosztów sądowych ze względu na wielość prowadzonych spraw i trudną sytuację materialną. Skarżąca wskazała na swoje niskie dochody, posiadanie majątku oraz ponoszenie kosztów związanych z licznymi sporami z organami podatkowymi. Sąd ustalił również, że skarżącej przyznano już zwolnienie od kosztów w innych, równoległych sprawach.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić dla skarżącej radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia ustanowić dla skarżącej radcę prawnego. Prawomocnym postanowieniem z dnia 19 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zwolnił skarżącą od kosztów sądowych. W motywach rozstrzygnięcia zwrócono przede wszystkim uwagę na wielość postępowań sądowych prowadzonych ze skarg H. N.. Sąd podkreślił przy tym, że suma wpisów sądowych od skarg w równolegle prowadzonych sprawach wynosi 1100 zł. W uznaniu Sądu "nawet częściowa zapłata przez skarżącą wpisu w sprawie niniejszej skutkować będzie uszczerbkiem jej koniecznego utrzymania, co stanowi przesłankę przyznania osobie fizycznej prawa pomocy z art. 246 § 1 pkt 2" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."). Wyrokiem z dnia 1 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę w niniejszej sprawie. W dniu 8 lipca 2013 r. (data złożenia w biurze podawczym Sądu) wpłynął do Sądu wniosek skarżącej o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku wraz z urzędowym formularzem wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym H. N. wystąpiła o ustanowienie dla niej radcy prawnego z urzędu. W motywach wniosku oświadczyła, że jej miesięczny dochód kształtuje się w zależności od kursu dolara amerykańskiego "i jest środkiem pomocowym ze strony Rządu USA". Podkreśliła dalej, że od wielu lat ponosi koszty związane ze sporem z organami podatkowymi na tle opodatkowania świadczenia, które otrzymuje. Zaznaczyła, że obecnie przed tutejszym Sądem toczą się inne postępowania z jej skarg. Według oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżąca jest osobą samotną i jest współwłaścicielem: działki i domu, w którym zamieszkuje, łąki o powierzchni około 51 m2 oraz działki zabudowanej niewielkim budynkiem mieszkalnym. Dochód jej gospodarstwa oznaczyła w kwocie 696 dolarów amerykańskich. Podkreśliła przy tym, że do chwili wypełnienia urzędowego formularza wniosku, nie otrzymała jeszcze świadczeń za czerwiec i lipiec 2013 r. Ustalono nadto z urzędu, że postanowieniami z dnia 11 lipca 2013 r. w sprawach I SA/Gl 382/13 i I SA/Gl 383/13 oraz z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 625/13, zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. Z kolei postanowieniem z dnia 15 lipca 2013 r. referendarz sądowy tut. Sądu ustanowił dla skarżącej radcę prawego z urzędu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1103/12. Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosując przytoczony przepis w rozpatrywanej sprawie, należy mieć przy tym na względzie, że skarżącej przyznano już postanowieniem z dnia 19 listopada 2012 r. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie jej od kosztów sądowych. Tym samym zadośćuczynienie jej obecnemu wnioskowi o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika będzie w praktyce oznaczać przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wszak w dwóch etapach. To z kolei skłania do uwzględnienia podczas oceny wniosku także surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Według niego przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym, który obejmuje oba wspomniane wyżej dobrodziejstwa procesowe, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc te uwagi do najogólniej pojmowanej sytuacji materialnej skarżącej, stwierdzić trzeba, że już na etapie poprzednio rozpoznanego wniosku wykazała ona, iż omówione okoliczności zachodzą w jej przypadku (poprzedni wniosek został jednak rozpoznany zgodnie z jego zakresem, wskazanym przez skarżącą w druku PPF z dnia 8 października 2012 r.) Nie ulega bowiem wątpliwości, że nie może ona ponieść jakichkolwiek dodatkowych wydatków, w tym na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. W toku rozpoznania wniosku zwrócono szczególnie uwagę na ilość spraw, które zawisły przed tutejszym Sądem, a w których stroną skarżącą jest H. N. Już sama korespondencja w toku postępowań przygotowawczych obciąża znacznie budżet skarżącej. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. oraz w oparciu o wskazane wyżej przepisy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło