I SA/Gl 1025/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-03-02
Skład orzekający: Ewa Madej, Wojciech Organiściak, Anna Tyszkiewicz-Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym jest zgodne z prawem, jeśli skarżąca kwestionuje datę doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest zgodne z prawem, ponieważ termin do wniesienia zażalenia upłynął przed jego złożeniem. Sąd oparł się na ustaleń organu, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało odebrane w dniu 19 marca 2015 r., co czyniło termin do wniesienia zażalenia upływającym 26 marca 2015 r., a zażalenie zostało nadane 27 marca 2015 r. Rozpatrzenie zażalenia wniesionego po terminie, bez wniosku o przywrócenie terminu, stanowiłoby naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A., które stwierdzało uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na wcześniejsze postanowienie organu pierwszej instancji dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca kwestionowała datę doręczenia postanowienia organu pierwszej instancji, twierdząc, że nastąpiło to 20 marca 2015 r., a nie 19 marca 2015 r., jak wskazywał organ. W konsekwencji, skarżąca uważała, że jej zażalenie z 27 marca 2015 r. zostało wniesione w terminie. Złożyła również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędziowie WSA Wojciech Organiściak (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2016 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu na wniesienie zażalenia na postanowienie w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. (dalej: Dyrektor COF, wierzyciel, organ) postanowieniem z dnia [...] r. (Nr [...]) działając na podstawie art. 34 § 2 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619, dalej: u.p.e.a.) w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1204, dalej: ustawa abonamentowa) oraz art. 134 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a.) w związku z art. 144 K.p.a. i art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, po rozpatrzeniu zażalenia S.K. (dalej jako zobowiązana, skarżąca) stwierdził, iż wniesione przez skarżącą zażalenie na postanowienie z dnia [...] r. (Nr [...]) wydane z upoważnienia Dyrektora Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej, w którym zarzut zobowiązanego uznano za nieuzasadniony, zostało złożone z uchybieniem terminu na jego wniesienie.
W uzasadnieniu wskazano, że Dyrektor COF wydał postanowienie z dnia [...] r., w związku ze złożonym przez zobowiązaną zarzutem w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w oparciu o tytuły wykonawcze o numeracji [...] z dnia [...]r. Podkreślono, że w pouczeniu postanowienia wierzyciel wskazał jako środek zaskarżenia zażalenie, które zobowiązany wnosi w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia organu I instancji. Wskazano, że postanowienie z dnia [...]r. zostało zobowiązanej doręczone w dniu 19 marca 2015 r. Następnie zaakcentowano, że w dniu 27 marca 2015 r. przesyłką nierejestrowaną zobowiązana wystosowała do Centrum Obsługi Finansowej, zażalenie na to postanowienie.
Dyrektor COF wskazał, że mając na uwadze datę doręczenia zobowiązanej przedmiotowego postanowienia tj. [...]r., termin do złożenia zażalenia, upłynął z dniem 26 marca 2015 r.
W tym stanie rzeczy wierzyciel działając na podstawie art. 134 K.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia.
W skardze na postanowienie Dyrektora COF skarżąca wnosiła o: uchylenie zaskarżonego postanowienia i stwierdzenie iż zażalenie na postanowienie z dnia [...] r. doręczone (dostarczone) w dniu 20 marca 2015 r. zostało wniesione w terminie oraz skierowanie zażalenia z dnia 27 marca 2015 r. na postanowienie z dnia [...] r. na drogę zwykłego postępowania administracyjnego. Z ostrożności procesowej – skarżąca wnosiła o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia – gdyby termin do jego złożenia został uchybiony – "na co nie ma winy" skarżącej.
W pierwszej kolejności skarżąca zarzuciła i zaprzeczyła jakoby postanowienie Poczty Polskiej SA z dnia [...]r. było dostarczone jej w dniu 19 marca 2015 r. Podkreśliła, że w tym dniu nie było jej w domu, albowiem była na badaniach lekarskich i nie mogła odebrać żadnej przesyłki. Świadczy o tym sama adnotacja na dowodzie dostarczenia przesyłki sporządzona przez doręczyciela poczty (listonosza) na kopercie, że w dniu 19 marca 2015 r. przesyłkę awizowano. Wskazała również, iż dowodem na fakt, że postanowienie doręczono w dniu 20 marca 2015 r. a nie w dniu 19 marca 2015 r. jest adnotacja adresata na postanowieniu - jednoznaczny zapis, iż przesyłkę adresat otrzymał w dniu 20 marca 2015 r.
Skarżąca podkreśliła, że "na kopercie doręczyciel w dniu 19 marca 2015 r. przesyłkę poleconą nr [...] awizował a odebrana została w dniu 20 marca 2015 r. – stąd data złożenia zażalenia 27 marca 2015 r. – jako data pewna – gdyż widnieje na zażaleniu", co oznacza, że złożono je w terminie oznaczonym w pouczeniu – 7 dni od daty otrzymania przesyłki.
Skarżąca podkreśliła, co dla nieprofesjonalnej i nieobytej z prawem strony jest zaskakujące i niezrozumiałe, że Poczta Polska w bardzo dziwny sposób dokonuje wysyłki przesyłek i wskazuje co raz to inne adresy dla dostarczenia odwołań – raz jest to B., raz W. innym razem G. czy K. – co powoduje że interesant gubi się w tych adresach i traci orientację. Z ostrożności procesowej – skarżąca wskazała, że składa wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie zażalenia – gdyby taki termin został uchybiony – gdyż nie nastąpiło z jej winy. Skarżąca nie dysponuje zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłki – nie ma wiedzy jaką datę Poczta Polska wstawiła w zwrotce odbioru przesyłki – nie może wykluczyć ani omyłki ani celowego wstawienia daty 19 marca 2015 r. – stąd nie może z pewnością twierdzić jaka data na tym dokumencie widnieje i kto ją tam umieścił. Sama choroba skarżącej – jej inwalidztwo przesądza, iż z pewnością przesyłki sama nie odbierała na poczcie – ponieważ jej choroba nie pozwala na udanie się na pocztę. Zdaniem skarżącej zrobił to ktoś z domowników lub sąsiad – ale zapewne nie w dniu 19 marca 2015 r. – ale mógł to zrobić w dniu 20 marca 2015 r. – na podstawie otrzymanego awiza na poczcie. Skarżąca podkreśliła, że pomimo iż samo postanowienie o nieuznaniu zarzutów jeszcze nie zamyka drogi odwoławczej - gdyż przysługuje jej odwołanie od rozstrzygnięcia Urzędu Skarbowego – istotne jest aby wyeliminować niezasadne orzeczenie z obrotu prawnego i nakazać Poczcie Polskiej merytoryczne rozpoznanie zażalenia skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor COF wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Odnosząc się do stanowiska Dyrektora COF skarżąca w piśmie z dnia 18 września 2015 r. wskazała, że sporne postanowienie z dnia [...]r. zostało odebrane przez G.K. w placówce pocztowej w D. w dniu 20 marca 2015 r., a nie jak twierdzi organ 19 marca 2015 r. Skarżąca podkreśliła, że sporna przesyłka nie została doręczona dorosłemu domownikowi, a to dlatego, że G.K. nim nie jest, albowiem mieszka co prawda na tej samej ulicy, ale pod numerem [...], a skarżąca mieszka pod numerem [...]. Skarżąca potwierdzając pozostawienia aviza w dniu 19 marca 2015 r. podkreśliła, że G.K. sporną przesyłkę odebrała w dniu 20 marca 2015 r., albowiem w tym dniu była na poczcie po odbiór innej przesyłki dla męża. Zdaniem skarżącej to sama Poczta Polska doprowadziła do wadliwego doręczenia, aby z tego faktu wywodzić korzystne dla siebie skutki prawne. Skarżąca podkreśliła, że korespondencja nie była "ostemplowana", że na kopercie nie było żadnej daty, a jako korespondencja służbowa pozostawała poza kontrolą strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a.
Zaskarżonemu postanowieniu nie można przypisać tego rodzaju naruszeń prawa, wobec czego skarga nie została uwzględniona.
Stan faktyczny sprawy jest po części sporny. Jako, że został zaprezentowany przy okazji opisywania stanowisk zobowiązanej i organu, brak jest w ocenie Sądu konieczności jego powielania. Sąd za prawidłowe uznał ustalenia w tym przedmiocie jakich dokonał organ i przyjął jako własne.
Na wstępie należy zaznaczyć, że przedmiotem kontroli Sądu było jedynie postanowienie Dyrektora Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w K. z dnia [...] r., w którym po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej stwierdzono, iż wniesione przez skarżącą zażalenie na postanowienie z dnia [...] r. wydane z upoważnienia Dyrektora Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej, w którym zarzut zobowiązanej uznano za nieuzasadniony, zostało złożone z uchybieniem terminu na jego wniesienie.
Mając na uwadze tak zakreślony spór przyjdzie w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. K.p.a., organ właściwy do rozpatrzenia zażalenia bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie dopuszczalności zażalenia oraz wniesienie go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność zażalenia, czego następstwem jest ostateczność postanowienia organu I instancji. W razie ustalenia, że zażalenie zostało wniesione po terminie, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W orzecznictwie wskazuje się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95, Lex nr 29079; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., I SA/Gd 1482/96, Lex nr 29004).
W myśl art. 141 § 2 K.p.a. zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Termin określony w tym przepisie jest terminem zawitym, co oznacza, że jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, iż zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Ponadto jest to termin ustawowy, wiąże więc wszystkie osoby i organy występujące w postępowaniu administracyjnym.
Mając na uwadze zarzuty i twierdzenia strony, Sąd stwierdza, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, że postanowienie wydane z upoważnienia Dyrektora COF z dnia 16 marca 2015 r. zostało odebrane przez G.K. w dniu 19 marca 2015 r., która jest synową skarżącej. Powyższe potwierdza również tzw. monitoring przesyłek, z którego wynika, że przesyłka została doręczona – odebrana w dniu 19 marca 2015 r. w Urzędzie pocztowym D. o godzinie 17,57. Postanowienie z dnia [...] r. zawierało prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia zażalenia. Poza sporem jest to, że zażalenie od wyżej wymienionego postanowienia skarżąca nadała za pośrednictwem urzędu pocztowego przesyłką zwykłą w dniu 27 marca 2015 r. Zgodnie z treścią art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem nadano pismo w polskiej placówce pocztowej. Bezsporne jest również to, że zażalenie zostało wniesione bezpośrednio do organu odwoławczego. Okoliczność ta zdaniem Sądu nie ma znaczenia dla oceny zachowania przez skarżącą ustawowego terminu, bowiem w świetle art. 65 § 1 i § 2 K.p.a., jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego, zawiadamiając o tym wnoszącego odwołanie. Zażalenie wniesione do organu odwoławczego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu (vide: wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 371/07, dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych prowadzonej przez NSA). W rozpoznawanej sprawie odwołanie zostało jednak wniesione z uchybieniem terminu wskazanego w art. 141 § 2 K.p.a., bowiem termin ten upłynął w dniu 26 marca 2015 r. Uchybienie ustawowego terminu wynikającego z art. 141 § 2 k.p.a. powoduje zaś bezskuteczność wniesionego zażalenia, a następstwem tego jest uzyskanie waloru ostateczności postanowienia organu I instancji, którym w tym wypadku było postanowienie z dnia [...] r. (Nr [...]) wydane z upoważnienia Dyrektora Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej, w którym zarzut zobowiązanej uznano za nieuzasadniony.
Wyjaśnić też należy, że rozpatrzenie zażalenia/odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). Oznaczałoby bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym postanowienia/decyzji ostatecznej, a zatem rozstrzygnięcia, które uzyskało przymiot trwałości (art. 16 § 1 K.p.a.). Na uwzględnienie nie zasługiwał w związku z tym zarzut skarżącej zwracający uwagę, że zażalenie zostało wniesione w terminie. Stanowiska Sądu, ze względów wyżej wyrażonych nie zmieniła również argumentacja strony skarżącej prezentowana w skardze oraz w piśmie z 18 września 2015 r.
Jeżeli idzie o złożony na etapie skargi wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, to Sąd stwierdza, że nie mógł on mieć wpływu na stanowisko Sądu, który badał legalność postanowienia w przedmiocie uchybienia terminu, albowiem sam wniosek o przywrócenie terminu złożono później. Skoro strona najpierw złożyła zażalenie, a następnie zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia to w sytuacji, gdy organ wydał już postanowienie stwierdzające uchybienie terminu, rzeczony wniosek jest normalnie rozpatrywany i nie rzutuje na niego w sposób negatywny uprzednio wydane postanowienie. Stwierdzenie uchybienia terminowi nie stoi na przeszkodzie rozpoznania wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi nie zamyka w ogóle drogi do jego przywrócenia. Tym bardziej zatem dopuszczalne jest wydanie postanowienia o uchybieniu terminu po negatywnym rozpatrzeniu wniosku o jego przywrócenie.
Tym samym należało stwierdzić, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło