I SA/Gl 1026/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-07-21
Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Wiciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na formularzu stosowanym w postępowaniu cywilnym, zamiast na urzędowym formularzu PPF, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, jeśli strona nie uzupełniła braków formalnych w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, jako pismo kwalifikowane, musi być złożony na urzędowym formularzu PPF. Złożenie go na formularzu stosowanym w postępowaniu cywilnym stanowi brak formalny. Jeśli strona nie uzupełni tego braku w wyznaczonym terminie, mimo prawidłowego doręczenia wezwania (w tym zastępczego), wniosek ten podlega pozostawieniu bez rozpoznania na podstawie art. 257 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca J. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na formularzu stosowanym w postępowaniu cywilnym. Referendarz sądowy wezwał ją do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wezwanie to nie zostało podjęte przez skarżącą. Po doręczeniu zarządzenia referendarza, skarżący wnieśli sprzeciw i wniosek o przywrócenie terminu, wskazując na pobyt w Niemczech. Sąd ustalił, że tylko jeden ze skarżących przebywa za granicą i wezwał do sprecyzowania charakteru pisma oraz podania adresu do doręczeń dla żony. Wezwania te również nie zostały podjęte przez skarżących.Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek J. G. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Wiciak po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. i J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulgi płatniczej – umorzenia zaległości podatkowej w kwestii wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a pozostawić wniosek bez rozpoznania. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi J. G. przedłożyła wypełniony formularz oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, stosowany w postępowaniu cywilnym.
Oświadczenie to potraktowane zostało jako wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższego, referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (PPF) w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Przesyłka zawierająca wezwanie oraz stosowny formularz była dwukrotnie awizowana (tj. w dniu 31 stycznia 2008 r. oraz w dniu 8 lutego 2008 r.) a następnie zwrócono ją nadawcy z adnotacją "nie podjęto w terminie".
Zarządzeniem z dnia 19 marca 2008 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, wskazując, iż zgodnie z art. 257 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie: ppsa, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Odpis zarządzenia referendarza doręczony został skarżącej w dniu 1 kwietnia 2008 r.
W piśmie z dnia 8 kwietnia 2008 r. podpisanym przez J. G. i J. G., zatytułowanym "Sprzeciw od odpisów zarządzeń i wniosek o przywrócenie terminu" skarżący wskazali, iż wnoszą o "przywrócenie terminu rozpatrzenia sprawy i sprzeciw od odpisów zarządzeń". W piśmie tym wskazano także, iż listy polecone są nie odbierane, gdyż "przebywam obecnie w Niemczech do dnia 10 września 2008 r." Zaznaczono, że przyjazd na krótko na święta wielkanocne pozwolił na odbiór przesłanych listów poleconych, zawierających zarządzenia sądu.
Ponadto, Sąd z urzędu stwierdził, iż z pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r., podpisanego przez J. G. a skierowanego do zawisłej przed tut. Sądem sprawy ze skargi J. G. o sygn. I SA/Gl 1001/07 wynika, że to J. G. przebywa w Niemczech, natomiast J. G. (małżonek) pozostaje w kraju.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 kwietnia 2008 r. zwrócono się do skarżącego J. G. o wskazanie adresu, na który należy kierować korespondencję do jego żony J. G. – w terminie 7 dni, pod rygorem uznania, że adresem do doręczeń dla J. G. jest wskazany w nagłówku pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r. adres: "G. J. a, G. J. ul. F., [...]". Jednocześnie wskazano skarżącemu, że adres J. G. jest niezbędny dla dokonania wezwania J. G. do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 8 kwietnia 2008r. tj. dokładnego sprecyzowania charakteru pisma.
Wezwanie powyższe doręczone zostało skarżącemu J. G. w dniu 13 maja 2008 r. i pozostało ono bez odpowiedzi.
Wobec powyższego uznano, iż adresem do doręczeń dla J. G. jest wskazany w nagłówku pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r. adres: "G. J., G. J. ul. F., [...]".
Wezwano również skarżącego J. G. i skarżącą J. G. – na wymieniony wyżej adres - do dokładnego sprecyzowania charakteru pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r. a to wskazania, czy stanowi ono sprzeciw od zarządzeń referendarza sądowego z dnia 19 marca 2008 r. czy też wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku wniosku o prawo pomocy (tj. złożenia formularzy PPF) - w terminie 7 dni, pod rygorem uznania pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r. za sprzeciw.
Przesyłki polecone, zawierające powyższe wezwanie, awizowane były dwukrotnie, tj. w dniu 10 czerwca 2008 r. oraz w dniu 18 czerwca 2008 r., następnie zaś zostały zwrócone nadawcy z adnotacją "Zwrot – nie podjęto w terminie".
Powyższa sytuacja sprawiła, iż wezwania do sprecyzowania charakteru pisma z dnia 8 kwietnia 2008 r. uznane zostały za doręczone zastępczo skarżącym w dniu 25 czerwca 2008 r.
Wobec braku odpowiedzi, pismo skarżących z dnia 8 kwietnia 2008 r. uznane zostało za sprzeciw od zarządzeń referendarza sądowego z dnia 19 marca 2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 260 ustawy ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Badając zatem ponownie wniosek J. G. o przyznanie prawa pomocy stwierdzić w pierwszej kolejności należy, iż wniosek ten, jako kwalifikowane pismo procesowe, winien być złożony na urzędowym formularzu (art. 252 § 2 ppsa).
W rozpatrywanej sprawie, przesyłka zawierająca wezwanie do złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu, była awizowana dwukrotnie: w dniu 31 stycznia 2008 r. oraz w dniu 8 lutego 2008 r., następnie zaś zwrócona została nadawcy z adnotacją "Zwrot – nie podjęto w terminie".
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 65 § 2 ustawy ppsa, do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez pocztę stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym. Wskazany tryb reguluje Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym (Dz. U. Nr 62, poz. 697 ze zm.). Przepisy cytowanego rozporządzenia przewidują wymóg dwukrotnego awizowania przesyłki w razie niemożności jej doręczenia. Wskazać należy, iż w przypadku niepodjęcia przez adresata pisma dwukrotnie awizowanego, uznaje się je za doręczone zastępczo z upływem siedmiodniowego okresu, liczonego od daty powtórnego awizowania przesyłki (nie wliczając do wskazanego okresu dnia, w którym nastąpiło powtórne awizowanie przesyłki).
Powyższe oznacza, iż w rozpatrywanej sprawie wezwanie do złożenia wniosku o prawo pomocy na formularzu PPF zostało doręczone zastępczo skarżącej w dniu 15 lutego 2008 r., zaś termin dla dokonania tej czynności upłynął z dniem 22 lutego 2008 r. Skarżąca nie uczyniła zadość wymogowi z art. 252 § 2 ppsa, nie nadsyłając w terminie zakreślonym w wezwaniu referendarza sądowego wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Zgodnie z treścią art. 257 ppsa wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie pozostawia się bez rozpoznania.
Z wyżej wymienionych względów, na podstawie wskazanych przepisów i przy zastosowaniu art. 260 oraz art. 16 § 2 ppsa, orzeczono zatem jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło