I SA/Gl 1031/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-12-08

Skład orzekający: Ewa Madej, Teresa Randak, Anna Tyszkiewicz-Ziętek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy mógł z urzędu zaliczyć nadpłatę podatku dochodowego za 2006 r. na poczet zaległości podatkowej za 2000 r., mimo zarzutu braku istnienia zaległości i zarzutu naruszenia przepisów dotyczących pełnomocnictwa?
Ratio decidendi
Organ podatkowy ma obowiązek z urzędu zaliczyć nadpłatę na poczet istniejącej zaległości podatkowej zgodnie z art. 76 i art. 76a Ordynacji podatkowej. Zarzut braku zaległości jest bezskuteczny, gdyż ostateczna decyzja potwierdza istnienie zobowiązania. Ponadto pełnomocnictwo ustanowione w sprawie zobowiązania za 2000 r. nie obejmowało reprezentacji w sprawie nadpłaty za 2006 r., co wyklucza naruszenie prawa do obrony przez pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca E. S. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego za 2006 r. na poczet zaległości podatkowej za 2000 r. Organ podatkowy I i II instancji uznał, że nadpłata powinna zostać zaliczona na istniejącą zaległość. Skarżąca podnosiła, że zaległość nie istnieje z uwagi na wcześniejsze uchylenie decyzji oraz zarzucała naruszenie przepisów dotyczących pełnomocnictwa i doręczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Teresa Randak (spr.),, Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi E. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] roku, nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 oraz art. 76 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), po rozpoznaniu zażalenia p. E. S. z dnia 19 czerwca 2007 r. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r., Nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności podniesiono, że wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 marca 2006 r. uchylona została decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] wydana wskutek uwzględnienia we własnym zakresie skargi na decyzję tego organu dotyczącą zobowiązania w podatku dochodowym E. i A. małżonków S. za 2000 r., a to przesądziło o tym, że do obiegu prawnego powróciła decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] określającej E. i A. S. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł. Kontynuując wskazano, iż w złożonym indywidualnie zeznaniu o uzyskanych dochodach w 2006 r. podatniczka wykazała nadpłatę w kwocie [...] zł. zatem mając na uwadze przepis art. 76 Ordynacji podatkowej organ pierwszej instancji zaliczył ją z urzędu na poczet przypisanego zadłużenia z tytułu podatku za 2000 r. Podatniczka wnosząc zażalenie na rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wskazała na nie istnienie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r., z uwagi na uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. i umorzenie postępowania w tej sprawie. Wniosła także o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. do przekazania jej wykazanej w zeznaniu za 2006 r. nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Dyrektor Izby Skarbowej, rozpoznając zażalenie, podkreślił na wstępie, iż istotą sprawy jest istnienie na koncie Podatniczki bezsprzecznie wymagalnego zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości określonej decyzjami odpowiednich organów podatkowych. W związku z tym nie tylko dopuszczalne, ale wręcz konieczne jest eliminowanie tego długu podatkowego w sposób prawnie przewidziany, a więc także poprzez przeznaczenie na ten cel wszelkich posiadanych wierzytelności podatnika, niezależnie od jego zgody. Podatnik zresztą, będąc świadomym swoich zaległości, powinien w pierwszej kolejności wystąpić z wnioskiem o zaliczenie nadpłaty na ich poczet, a nie żądać jej zwrotu. W ocenie organu II instancji zaliczenie nadpłaty podatniczki na poczet wymagalnych zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2000 r. nie budzi zastrzeżeń na gruncie obowiązujących przepisów Ordynacji podatkowej. Zgodnie bowiem z art. 76 § 1 w/w ustawy, nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem w pierwszej kolejności podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę i bieżące zobowiązanie, a dopiero w przypadku ich braku podlegają zwrotowi z urzędu. Tryb zarachowania nadpłat został natomiast sprecyzowany w art. 76 a § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet należności podatkowych stosuje się przepisy art. 55 § 2 oraz art. 62 § 1 Op. Ponieważ nadpłata nie pokryła w całości zaległości z odsetkami należało ją zaliczyć proporcjonalnie, co organ w zaskarżonym postanowieniu uczynił. Na gruncie przepisów regulujących zagadnienie nadpłat bez znaczenia pozostaje podniesiony w zażaleniu argument negujący istnienie zaległości, dla potrzeb podatkowych istotne jest bowiem jedynie posiadanie nadpłaty przez urząd skarbowy i istnienie zaległości podatkowych, na rzecz których powinna ona być zaliczona. NSA w Warszawie, wyrokiem z dnia 3 października 2001 r. sygn. akt SA 2394/00 wskazał, że organy podatkowe posługują się prawem podatkowym, w szczególności Ordynacją podatkową. Jej przepisy nie dają zaś tym organom żadnego wyboru w sytuacji istnienia nadpłaty i zaległości podatkowej. Jak podkreślił organ odwoławczy, podatniczka posiadała w Urzędzie Skarbowym w B. zarówno zaległości, jak i nadpłatę, zatem zasadność zaliczenia jej na poczet zadłużenia podatkowego nie budzi wątpliwości. W związku z tym, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, należało postanowić jak na wstępie. Na powyższe postanowienie podatniczka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając Dyrektorowi Izby Skarbowej naruszenie art. 55 § 2, art. 62 § 1, art. 76, art. 76 a § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez dokonanie zarachowania nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych na nieistniejące zobowiązanie z tytułu tego podatku za 2000 r., a także art. 70 § 1, art. 120 i art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżąca wniosła o: 1) nakazanie Naczelnikowi Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. przekazania jej wykazanej w zeznaniu za 2006 r. nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie [...] zł., 2) zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi, wskazano przede wszystkim na nieposiadanie przez skarżącą zaległości podatkowych, w tym zwłaszcza w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. W tym zakresie skarżąca odwołała się do uzasadnienia wyroku WSA w Gliwicach z dnia 13 marca 2006 r. sygn. akt 760/05, cytując jego fragment oraz konkludując, że organy podatkowe uruchamiając postępowanie egzekucyjne działały wbrew wyrokowi sądu i dopuściły się naruszenia prawa. Dodatkowo podniesiono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., naruszył także przepisy art. 134 § 4 oraz art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, gdyż postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty za 2006 r. na zaległości podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r., nie zostało doręczone pełnomocnikowi, pomimo, że w aktach sprawy znajdowało się pełnomocnictwo dla radcy prawnego P. M. do jej reprezentowania w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. W pismach procesowych z dnia 24 maja 2008 r. oraz z dnia 29 lipca 2008 r. skarżąca podtrzymała stanowisko zawarte w skardze poszerzając je o zarzut naruszenia przez Dyrektora Izby Skarbowej przepisów art. 32 i art. 40 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 9, art. 64 § 2, art. 8, art. 86 oraz art. 156 § 1 pkt 2 tego Kodeksu. Uzasadniając szczegółowo zarzuty wskazano przede wszystkim na obowiązek doręczania pism pełnomocnikowi, w sytuacji, gdy strona takiego pełnomocnika ustanowiła. W przypadku natomiast, gdy organ powziął wątpliwość co do zakresu umocowania, jego obowiązkiem było wezwanie pełnomocnika do uzupełnienia braku formalnego pisma, ze wskazaniem skutków procesowych takiego nie uzupełnienia. Skarżąca wskazała przy tym, na niekonsekwentne działanie w tym zakresie głównie Dyrektora Izby Skarbowej, który – przy tym samym pełnomocnictwie – w jednych przypadkach uznawał prawo pełnomocnika do reprezentowania skarżącej, w innych zaś odmawiał mu takiego prawa. Skarżąca dla potwierdzenia słuszności twierdzeń zawartych zarówno w skardze, jak i pismach procesowych odwołała się do orzecznictwa sądowo – administracyjnego, cytując obszerne fragmenty uzasadnień wskazanych wyroków sądowych. W piśmie procesowym z dnia 25 listopada 2008 r. pełnomocnik skarżącej rozszerzył dotychczasowe zarzuty o naruszenie przez organy podatkowe: 1) art. 120 i art. 121 w związku z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez sprzeczne ze stanem faktycznym stanowisko jakoby skarżąca została skutecznie zawiadomiona o zastosowaniu środka egzekucyjnego, co w konsekwencji mogło skutkować przerwaniem biegu terminu przedawnienia, 2) art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w związku z art. 7, 9, 87 ust. 1, art. 91 ust. 1 i 2 oraz art. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę oraz w pismach procesowych z dnia 18 sierpnia 2008 r. i z dnia 21 stycznia 2008 r. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga – wbrew twierdzeniom w niej zawartym – nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Zdaniem Sądu, postanowienie organu odwoławczego nie zawiera uchybień, które mogły by uzasadniać wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Przedmiot sporu – co do zasady – ogranicza się do odpowiedzi na pytanie, czy zasadnie organy podatkowe zaliczyły z urzędu nadpłatę wykazaną przez skarżącą w wysokości [...] zł. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. na poczet zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. W skardze na to postanowienie zawarto zarzuty dotyczące prawa materialnego oraz prawa proceduralnego, przy czym najdalej idącym zarzutem skargi było przedawnienie zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. W tym zakresie pełnomocnik skarżącej wskazał na naruszenie przez organy podatkowe art. 70 § 1 ( w skardze ) oraz art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej ( w piśmie z dnia 25 listopada 2008 r. ). Z tego też tytułu w pierwszej kolejności za zasadne Sąd uznał odniesienie się właśnie do tych zarzutów, bowiem przedawnienie zobowiązania oznaczałoby de facto niemożność zaliczenia nadpłaty na to zobowiązanie. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w aktach podatkowych przekazanych Sądowi znajduje się ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] określającej E. i A. S. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł. W aktach tych znajdują się też kserokopie zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem z dnia 4 września 2006 r. Nr [...] w A S.A. wystawionego na podstawie tytułu wykonawczego [...] oraz potwierdzenie odbioru w/w zawiadomienia wraz z tytułem wykonawczym w dniu 25 września 2006 r. przez A. S., a w dniu 7 września 2006 r. przez A. Rację należy przyznać Dyrektorowi Izby Skarbowej – wskazującego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – iż wyrok, na który powołuje się strona skarżąca z dnia z dnia 13 marca 2006 r. dotyczył decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] wydanej wskutek uwzględnienia we własnym zakresie skargi na decyzję tego organu dotyczącą zobowiązania w podatku dochodowym E. i A. małżonków S. za 2000 r. ( wydanej przez ten organ w ramach tzw. autokontroli ). Uchylenie w/w decyzji spowodowało, że do obiegu prawnego powróciła decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] określającą E. i A. S. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. i ta też decyzja stanowiła podstawę wystawienia tytułu wykonawczego oraz dokonanego zajęcia. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia zobowiązania, wskazać należy, iż zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności, o ile nie zaszły okoliczności mające wpływ na bieg terminu przedawnienia, wymienione w art. 70 § 2 – 8 Ordynacji podatkowej. Zgodnie natomiast z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, przerwanie biegu terminu przedawnienia następuje poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. W takim przypadku termin przedawnienia biegnie na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Ze wskazanego powyżej materiału dowodowego wynika, iż po wydaniu decyzji organ pierwszej instancji wszczął postępowanie egzekucyjne, dokonując w dniu 7 września 2006 r. zajęcia rachunku bankowego o czym zobowiązani tj. małżonkowie E. i A. S. zostali poinformowani w dniu 25 września 2006 r., w drodze doręczenia im tytułu wykonawczego i zawiadomienia o w/w zajęciu. W świetle tych okoliczności nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 70 § 1 i art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej. Nie zasługują też na uwzględnienie zarzuty dotyczące naruszenia przez organy podatkowe przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 r. z późn. zm. ) gdyż zgodnie z art. 3. § 1 w/w ustawy "Przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do: 1) postępowania w sprawach karnych skarbowych, 2) (2) spraw uregulowanych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 i Nr 160, poz. 1083, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 1999 r. Nr 11, poz. 95 i Nr 92, poz. 1062 oraz z 2000 r. Nr 94, poz. 1037), z wyjątkiem przepisów działów IV, V i VIII." Sprawa nadpłat podatkowych uregulowana została w Rozdziale 9 Ordynacji podatkowej, stąd też do nadpłat tych stosuje się przepisy zawarte w tej ustawie ( art. 72 – 80 ). Pełnomocnik skarżącej wskazał także na naruszenie przez organy podatkowe przepisów art. 137 § 4 i art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez nie doręczenie postanowień w sprawie nadpłaty ustanowionemu pełnomocnikowi. Odnosząc się do tego zarzutu, koniecznym jest wskazanie, iż pełnomocnik na rozprawie w dniu 8 grudnia 2008 r. potwierdził, iż chodzi o pełnomocnika radcę prawnego P. M. ustanowionego w dniu 27 stycznia 2004 r. Pełnomocnictwo to zostało doręczone Urzędowi Skarbowemu w B. w dniu 4 lutego 2004 r. – co wynika z pieczątki tego Urzędu potwierdzającej wpływ korespondencji. Pełnomocnictwo to zawierało umocowanie w/w radcy prawnego do reprezentowania skarżącej i jej męża przed sądami i organami administracji w "sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r." W postępowaniu podatkowym pełnomocnictwo musi być udzielone wprost i nie może być domniemane.. Z treści pełnomocnictwa powinien jasno wynikać jego zakres, tzn. jakich czynności, w jakim postępowaniu, przed jakim organem może dokonywać pełnomocnik w imieniu swojego mocodawcy. W pełnomocnictwie należy wskazać, czy obejmuje ono wszelkie czynności procesowe, czy też tylko niektóre z nich, a ponadto określić, czy dotyczy całego postępowania, czy też tylko określonego etapu. Nie można dowolnie interpretować zapisu pełnomocnictwa. Trzeba pamiętać, że to od mocodawcy zależy treść udzielonego pełnomocnictwa (w tym jego zakres). Jak wynika z załączonego pełnomocnictwa dotyczyło ono wyłącznie prawa reprezentowania skarżącej i jej męża w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Było to zatem pełnomocnictwo szczególne dotyczące tylko zobowiązania 2000 r., stąd też zasadnie organy podatkowe przyjęły, iż nie obejmowało to pełnomocnictwo prawa do reprezentacji skarżącej w sprawie podatkowej dotyczącej zobowiązania i nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Stąd też zarzut, iż organ winien w razie wątpliwości wezwać pełnomocnika do uzupełnienia braku formalnego wniosku – w tym przypadku wniosku pełnomocnika z dnia 7 stycznia 2007 r. – dotyczącego nowego adresu i kierowania wszelkich pism na wskazany adres, ale dotyczących zobowiązania podatkowego 2000 r. jest o tyle niezasadny, że zaskarżone postanowienie dotyczyło nadpłaty w roku podatkowym 2006 i jej zarachowania na zaległość podatkową 2000 r., a więc nie dotyczyło określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Zobowiązanie to zostało bowiem określone ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] określającą E. i A. S. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Na marginesie należy wskazać, że kwestia umocowania do działania pełnomocnika – na podstawie tego samego pełnomocnictwa z dnia 27 stycznia 2004 r. – była przedmiotem oceny zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego w toczącym się sporze dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wyrokiem z dnia 28 października 2008 r. sygn. akt II FSK 1247/08 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok tut. Sądu uznającego zasadność skargi, wskazując, iż sporne pełnomocnictwo nie obejmowało prawa do działania w postępowaniu egzekucyjnym. Takie rozstrzygnięcie Sądu, przesądziło także de facto o skutecznym przerwaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny prawomocnym wyrokiem uznał bowiem, że pełnomocnictwo z dnia 27 stycznia 2004 r. obejmowało umocowanie tylko do działania przed organami administracji i sądami w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. W konsekwencji za niezasadne uznać należy zarzuty naruszenia przez organy podatkowe art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w związku z art. 7, 9, 87 ust. 1, art. 91 ust. 1 i 2 oraz art. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez – jak to określił jej pełnomocnik – pozbawienie skarżącej prawa do skutecznej obrony za pomocą ustanowionego pełnomocnika. Zarzut taki byłby zasadny, w sytuacji gdyby pełnomocnik był ustanowiony. W aktach sprawy – co zresztą zostało potwierdzone na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej, jej męża – znajduje się tylko jedno pełnomocnictwo tj. opisane już pełnomocnictwo z dnia 27 stycznia 2004 r. stanowiące umocowanie tylko i wyłącznie do działania w imieniu skarżącej i jej męża w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Za nietrafny i pozbawiony zasadności należy uznać zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 76 i 76 a § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z pierwszym z wymienionych przepisów "Nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych (...)". Przepis ten formułuje zasadę, iż w przypadku wykazania nadpłaty – w sytuacji, gdy w odniesieniu do tego samego podatnika istnieje zaległość podatkowa – nadpłata ta z urzędu podlega zaliczeniu na poczet tej zaległości wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowej. Taka konstrukcja wskazanej normy oznacza, że organy podatkowe mają obowiązek działania i dokonują w/w zaliczenia z urzędu. Norma ta stanowi nakaz działania organów podatkowych. W badanej sprawie – na co już zwracano uwagę we wcześniejszej części uzasadnienia – istniała zaległość podatkowa, wynikająca z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] określającej E. i A. S. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie [...] zł. Bezspornym też jest, że skarżąca wykazała w zeznaniu podatkowym o wysokości osiągniętych dochodów za 2006 r. nadpłatę w wysokości [...] zł. W tych okolicznościach organ zobowiązany był do zarachowania w/w nadpłaty na poczet zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r., a to oznacza, że stosując treść art. 76 Ordynacji podatkowej wykonał ciążący na nim obowiązek. Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 76 a § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym " W sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio". Wymaga bowiem podkreślenia, że organ I instancji Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wydał postanowienie z dnia [...] r., Nr [...], mocą którego zaliczył z urzędu nadpłatę za 2006 r. na poczet zaległości podatkowej. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] roku, nr [...]. W konsekwencji wydając w/w postanowienie organ I instancji zaliczył nadpłatę w wysokości [...] zł. proporcjonalnie na należność główną i odsetki do czego był zobowiązany treścią art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej, mającego zastosowanie do rozliczania nadpłat na podstawie art. 76 a § 2 tej Ordynacji. Reasumując zatem powyższe wywody uznać należało, że zaskarżone postanowienie jest słuszna zarówno pod względem merytorycznym jak i podjęte zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami procesowymi. Wyrażone w postanowieniu stanowisko organu odwoławczego zostało nadto właściwie uzasadnione, z odwołaniem się do stanu faktycznego wynikającego ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło