I SA/Gl 1052/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-02-13
Skład orzekający: Bożena Suleja – Klimczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu niezłożenia go na urzędowym formularzu w terminie jest prawidłowe?Ratio decidendi
Zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest prawidłowe, jeśli strona nie złożyła wniosku na urzędowym formularzu w wyznaczonym terminie. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu stanowi brak formalny, który należy wezwać do uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Uchybienie temu terminowi skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący R. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, który następnie ponowił. Referendarz sądowy wezwał go do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżący złożył wypełniony formularz PPF po upływie wyznaczonego terminu. Zarządzeniem referendarza sądowego wniosek został pozostawiony bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw od tego zarządzenia, domagając się jego zmiany lub uchylenia.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone zarządzenie starszego referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja – Klimczyk (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. L. od zarządzenia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 grudnia 2016 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 7 lipca 2016 r., ponowionego w piśmie z dnia 17 października 2016 r. w sprawie ze skargi R. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
W skardze z dnia 7 lipca 2016 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej
w K., oznaczone w sentencji niniejszego postanowienia, R. L.k wniósł
m. in. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten następnie ponowił w piśmie z dnia 17 października 2016 r.
Pismem z dnia 30 listopada 2016 r., doręczonym adresatowi w dniu 12 grudnia 2016 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, którego wzór załączono do pisma.
W dniu 21 grudnia 2016 r. (data nadania) skarżący złożył wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na druku PPF.
Zarządzeniem z dnia 28 grudnia 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pozostawił ww. wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W uzasadnieniu powyższego zarządzenia referendarz sądowy wskazał, że pismem doręczonym adresatowi w dniu 12 grudnia 2016 r., działając na podstawie art. 49 § 1
w związku z art. 49 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wezwał skarżącego do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, według załączonego wzoru, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uznał, że termin do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF upłynął w dniu 19 grudnia 2016 r. Nadając zaś przesyłkę poleconą w dniu 21 grudnia 2016 r. skarżący uchybił terminowi, co czyni tę czynność bezskuteczną w myśl art. 85 ww. ustawy.
Od zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 28 grudnia 2016 r. skarżący, w terminie przewidzianym dla dokonania tej czynności, wniósł sprzeciw, w którym wystąpił o jego zmianę poprzez przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu podniósł, że nie posiada aktualnie środków na poniesienie kosztów związanych z wniesieniem skargi. Wskazał, że wypełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy złożył najwcześniej jak to było możliwe, akcentując przy tym liczne postępowania, których jest uczestnikiem i które absorbują dużo jego czasu. Podniósł, że Sąd pozostawiając jego wniosek bez rozpoznania nie pochylił się nad jego treścią, z której bezwzględnie wynika, iż powinien on zostać rozpoznany pozytywnie. Mając powyższe na uwadze uznał za zasadne i zgodne z przepisami prawa przyjęcie jego wniosku do merytorycznego rozpoznania, a następnie zwolnienie z konieczności ponoszenia opłat sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "ppsa"), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2
pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy
o zażaleniu.
Zgodnie natomiast z art. 252 § 2 ppsa wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – w przypadku osób fizycznych – załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 ppsa (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 ppsa należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 ppsa. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Taka sytuacja wystąpiła w omawianej sprawie, co wynika wprost z treści uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Wydający je referendarz sądowy słusznie wskazał, że termin do złożenia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął skarżącemu bezskutecznie w dniu 19 grudnia 2016 r.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, że referendarz sądowy prawidłowo uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jako niezłożony w terminie na urzędowym formularzu należy pozostawić bez rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 § 1 i § 3 ppsa orzeczono jak
w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło