I SA/Gl 1058/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-01-31
Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Anna Wiciak, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może pozostawić bez rozpatrzenia wniosek o zwrot podatku akcyzowego, jeśli strona skarżąca nie sprecyzowała trybu jego rozpoznania, czy też obowiązkiem organu jest samodzielne ustalenie właściwego trybu?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może pozostawić wniosku bez rozpatrzenia z powodu braku wskazania przez stronę trybu jego rozpoznania. Obowiązek ustalenia właściwego trybu spoczywa na organie podatkowym. W przypadku błędnego trybu zastosowanego przez organ, stronie przysługuje prawo podniesienia zarzutu. Dopiero po wybraniu właściwego trybu przez organ, strona może być wezwana do uzupełnienia wniosku w sposób jasny i zrozumiały.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o zwrot podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Organ pierwszej instancji wezwał stronę do uzupełnienia wniosku poprzez sprecyzowanie trybu jego rozpoznania. Strona podtrzymała swoje stanowisko, a organ pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając sprzeczność ustaleń z dokumentami i błędną wykładnię prawa.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania. Sąd stwierdził również, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia NSA Anna Wiciak, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant Halina Modliszewska, po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1 uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku
Dyrektor Izby Celnej w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w C. z [...] r. nr [...], którym organ ten pozostawił bez rozpatrzenia wniosek L. Z. o zwrot podatku akcyzowego, w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia [...].
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności Dyrektor Izby Celnej nawiązał do okoliczności faktycznych sprawy. W ramach tych wyjaśnił, że L. Z. [...] 2005 r. wystąpiła z wnioskiem o zwrot podatku akcyzowego w kwocie [...] zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Do wniosku strona skarżąca załączyła m.in.: umowę sprzedaży samochodu, dowód rejestracyjny, tytułu własności i zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz jednolity dokument administracyjny SAD nr [...] z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w C. pismem z dnia [...] 2005 r., działając w trybie art. 169 § 1 oraz 155 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U Nr 137, poz. 926, ze zm.), wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez sprecyzowanie zakresu żądania oraz wskazanie, w jakim trybie należy rozpoznać wniosek, czy w trybie art. 75 § 2 pkt 1a ustawy Ordynacja podatkowa, czy też w trybie art. 77 ust. 3 ustawy z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257). Zaznaczył, że w przypadku rozpoznania wniosku w trybie art. 75 § 2 pkt 1a ustawy Ordynacja podatkowa, należy złożyć korektę do deklaracji podatkowej. Pismem z [...] 2005 r. L. Z., poinformowała, iż podtrzymuje swoje stanowisko przedstawione we wniosku i domaga się zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego w Polsce. Naczelnik Urzędu Celnego w C. postanowieniem z [...] r. pozostawił bez rozpatrzenia wniosek skarżącej, wskazując, iż strona nie zastosowała się do wezwania organu i nie uzupełniła wniosku. Po rozpoznaniu zażalenia Dyrektor Izby Celnej zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, strona skarżąca wniosła o zwrot zapłaconej na terytorium Polski akcyzy oraz zarzuciła postanowieniu Dyrektora Izby Celnej sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranych w sprawie dokumentów oraz błędną wykładnię prawa wspólnotowego.
Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał w całości swoje stanowisko w sprawie. Powołując się m.in. na art. 4 ust. 1 i art. 80 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym, wskazał, że nabycie wewnątrzwspólnotowe przez stronę skarżącą samochodu osobowego marki [...] o numerze nadwozia [...] podlega opodatkowaniu akcyzą. Zaakcentował, iż pomimo wezwania w trybie art. 169 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa strona skarżąca nie określiła, w jakim trybie ma nastąpić zwrot zapłaconego podatku akcyzowego, z kolei przyjmując, że przedmiotowy wniosek byłby wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku nie dokonała obowiązku załączenia korekty deklaracji, a zatem nie uczyniła zadość wymogom formalnym podania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Nie kierują się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Nie ulega wątpliwości, że dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji zasadnicze znaczenie ma regulacja zawarta w art. 169 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którą: "Jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia".
Z kolei zgodnie z art. 168 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa: "Podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych".
Z treści tego przepisu wynika, że ustawa Ordynacja podatkowa ogranicza wymagania co do treści żądania, gdyż wystarczy tylko, aby podanie zawierało dane wskazane wprost w § 2 przytoczonego wyżej art. 168. Powoduje to, że na organ prowadzący postępowanie został przeniesiony ciężar oceny charakteru podania, zakresu żądania, itd. (por. Ordynacja podatkowa. Komentarz. S. Babiarz, B. Dauter, i in. str. 498).
Odnosząc te rozważania do niniejszej sprawy, należy wskazać, że pismo skarżącej z [...] spełniało wymogi podania określone w art. 168 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Zawierało treść żądania zwrotu zapłaconej akcyzy w kwocie [...]zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki [...], wskazywało osobę od której pochodzi oraz jej adres. Do pisma zostało dołączonych szereg dokumentów. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej przyznał, iż z akt zgromadzonych w sprawie, jednoznacznie wynika, że strona właściwie dopełniła wszelkich formalności wymaganych przepisami prawa, zawartych w ustawie o podatku akcyzowym związanych z nabyciem wewnątrzwspólnotowym towaru. W tej sytuacji organy celne, winny przystąpić do rozpoznawania złożonego wniosku, zgodnie z obowiązującym trybem. Niedopuszczlnym jest żądanie w oparciu o art. 169 ustawy Ordynacja podatkowa uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie przez stronę trybu jego rozpoznania, albowiem to na organie podatkowym spoczywa obowiązek zastosowania właściwego trybu. W przypadku zaś, zastosowania niewłaściwego trybu przez organ, stronie przysługuje prawo podniesienia tego zarzutu. Dopiero po wybraniu przez organ właściwego trybu można stronę wezwać precyzyjnie w sposób jasny i zrozumiały, nie budzący żadnych wątpliwości interpretacyjnych do uzupełnienia wniosku.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270, ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz orzekł o kosztach postępowania sądowego.
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku, działając w oparciu o art. 152 ustawy. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi że: "W razie uwzględnienia skargi, sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku".
Powołane przepisy
art. 169 § 1art. 75 § 2 pkt 1a ustawyart. 77 ust. 3 ustawyart. 4 ust. 1art. 80 ustawyart. 169 § 1 ustawyart. 3 ustawyart. 145 § 1 ustawyart. 168 § 2 ustawyart. 168art. 169 ustawyart. 145 § 1 pkt 1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło