I SA/Gl 1084/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], nr [...], [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn postanawia odrzucić skargę. Niniejsze postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach zostało zainicjowane wniesieniem przez T.C. skargi z dnia 2 września 2010 r. "na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] w sprawie odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...], nr [...],[...]". Z uwagi na to, że skarżąca podała adres swego miejsca zamieszkania za granicą, Zastępca Przewodniczącego Wydziału zarządził w dniu 13 października 2010 r. wezwanie jej do ustanowienia pełnomocnika do doręczeń w Polsce w terminie dwóch miesięcy pod rygorem odrzucenia skargi. Na tej samej podstawie doręczono skarżącej odpis odpowiedzi na jej skargę. W piśmie tym Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał, że skargę ta jest bezprzedmiotowa: do organu wpłynęła ona bowiem w dniu 8 września 2010 r., zaś "decyzja została wydana w dniu 13 września 2010 r." Ustosunkowując się w terminie do powyższego wezwania skarżąca przedstawiła: pismo, w którym wskazała "adres korespondencyjny w Polsce", oraz skargę z dnia 2 września 2010 r. o treści tożsamej z uprzednio złożoną za wyjątkiem oznaczenia skarżonego aktu. Zmiana ta polegała na zastąpieniu cytowanego w pierwszym akapicie niniejszego uzasadnienia opisu na następujący: "na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] ([...],[...]) w sprawie odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...], nr [...],[...]". Z tego powodu zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 kwietnia 2011 r. ponownie wezwano skarżącą do ustanowienia pełnomocnika do doręczeń w Polsce w terminie dwóch miesięcy pod rygorem odrzucenia skargi z równoczesnym wyjaśnieniem, iż niewystarczające jest jedynie podanie adresu korespondencyjnego w Polsce. Zarazem skierowano do skarżącej wezwanie do wyjaśnienia, na którą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. wniosła skargę inicjującą postępowanie w sprawie niniejszej: czy jest to decyzja z dnia [...], na co wskazuje treść skargi wniesionej za pośrednictwem organu (dodano, iż w takim przypadku skarżąca winna ponadto zindywidualizować ów akt poprzez wskazanie jego numeru), czy też decyzja z dnia [...], nr [...],[...], co wynika z pisma oznaczonego jako skarga, które wniosła w odpowiedzi na poprzednie wezwanie do ustanowienia pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce. Wskazano ponadto, iż także to wezwanie należy wykonać w terminie dwóch miesięcy od dnia jego doręczenia pod rygorem uznania, że intencją strony jest zaskarżenie decyzji z dnia [...], gdyż to właśnie ona (a nie decyzja z dnia [...]) została wydana "w sprawie odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...],[...],[...]", a w taki sposób opisano przecież przedmiot zaskarżenia w skardze inicjującej postępowanie w sprawie niniejszej. Powyższe wezwania zostały doręczone skarżącej w dniu 19 kwietnia 2011 r. Wobec braku jej odpowiedzi Przewodniczący Wydziału wydał w dniu 9 sierpnia 2011 r. zarządzenie o uznaniu, zgodnie z rygorem, że przedmiotem zaskarżenia w sprawie niniejszej jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...], nr [...],[...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Analiza powyższego stanu faktycznego nie pozostawia wątpliwości co do konieczności odrzucenia skargi inicjującej niniejsze postępowanie. Przesądza o tym po pierwsze jej wniesienie na akt wówczas nieistniejący, po wtóre niewykonanie wezwania do ustanowienia pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce. Wyjaśnienie pierwszego z przedstawionych motywów tej kwalifikacji należy rozpocząć od stwierdzenia, iż sądowa kontrola administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, które, co wymaga podkreślenia, zostały wydane. Wątpliwości w tym względzie nie pozostawiają przepisy określające termin oraz tryb zaskarżenia tych aktów. Zgodnie bowiem z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Art. 52 tej ustawy stanowi z kolei, że jest to możliwe po wyczerpaniu środków zaskarżenia (§ 1), przez co – w analizowanym przypadku – należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje odwołanie (§ 2). Dlatego też wniesienie skargi przed rozpoznaniem tego środka zaskarżenia jest przedwczesne i zarazem niedopuszczalne, i skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 powołanej ustawy (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt I SA/Kr 1517/06; por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2004 r., sygn. akt I SA 2813/03 - obydwa dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie drugiego z wymienionych powodów niniejszego rozstrzygnięcia wystarczy ograniczyć do przytoczenia art. 299 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do jego § 1 jeżeli strona mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę za granicą nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, obowiązana jest wraz z wniesieniem skargi ustanowić pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce. Z kolei § 2 tego artykułu stanowi, że w razie niedopełnienia tego obowiązku sąd wzywa stronę, aby uzupełniła ten brak w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Jeżeli zatem takie wezwanie doręczono skarżącej w dniu 19 kwietnia 2011 r., to termin do jego wykonania upłynął z dniem 20 czerwca 2011 r. (poniedziałek). Mając na względzie powyższe okoliczności, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 299 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.