I SA/Gl 1112/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy; W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł, K. K. zwrócił się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie od obowiązku uiszczenia rzeczonej opłaty. Wyjaśnił, że w chwili obecnej praktycznie nie osiąga żadnych dochodów. W dniu 3 marca 2009 r., wskutek wezwania referendarza sądowego, do Sądu wpłynął druk urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (druk PPF), w którym skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych (vide pkt 4 druku). Z treści oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach - zawartego w druku PPF - wynika, że wnioskujący posiada dom jednorodzinny o pow. 110 m², nieruchomość rolną o pow. "1 hektara" oraz samochód osobowy marki POLONEZ. K. K. nie posiada zaś zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych o wartości przekraczającej 3000 euro. Dochód gospodarstwa określił w kwocie [...] zł w stosunku rocznym. Dokonawszy analizy treści wniosku oraz akt sądowych i administracyjnych, pismem z dnia 6 marca 2009 r., referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez złożenie dodatkowych wyjaśnień oraz nadesłanie dokumentów źródłowych, w szczególności: 1) "wykazanie za pomocą odpisów stosownych dokumentów (np. rachunki, faktury za media, w tym gaz, woda, energia elektryczna, telefon; potwierdzenia wpłat na rzecz KRUS itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego; w tych ramach należy nadto oszacować miesięczny koszt utrzymania samochodu osobowego, 2) nadesłanie odpisu lub kserokopii zeznania podatkowego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2007, 3) nadesłanie wyciągów lub wykazów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych, w tym oszczędnościowo-rozliczeniowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, 4) nadesłanie zaświadczenia wydanego przez Agencję Rynku Rolnego, udzielającego odpowiedzi na pytanie o to, czy skarżący otrzymuje dopłaty związane z posiadanym przez niego gospodarstwem rolnym, a jeśli tak, to w jakiej wysokości, 5) nadesłanie zaświadczenia właściwej jednostki samorządu terytorialnego wskazującego na dochodowość gospodarstwa rolnego prowadzonego przez skarżącego, 6) w przypadku korzystania z jakiejkolwiek pomocy społecznej należy przedstawić aktualne zaświadczenia właściwej jednostki o wsparciu udzielonym skarżącej w okresie ostatnich sześciu miesięcy, wskazującego na formę oraz częstotliwość udzielanej pomocy; w tych ramach należy nadto wyjaśnić, czy w chwili obecnej toczy się jakiekolwiek postępowanie administracyjne w przedmiocie przyznania świadczeń z pomocy społecznej – jeśli tak to należy nadesłać właściwe zaświadczenie bądź kserokopie zapadłych decyzji lub postanowień, 7) przedłożenie aktualnego zaświadczenia właściwej jednostki samorządu terytorialnego wymieniającego wszystkie osoby zameldowane pod adresem miejsca zamieszkania skarżącego oraz ewentualne wyjaśnienie, jakie relacje rodzinne łączą te osoby ze skarżącym." W cytowanym wyżej piśmie referendarza zawarto pouczenie, w myśl którego niezastosowanie się do wezwania w siedmiodniowym terminie lub zakresie może zostać potraktowane jako brak należytego wykazania przez stronę spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy. W ramach pisma procesowego z dnia 21 marca 2009 r. skarżący oświadczył, że w 2007 nie osiągnął dochodu. Posiadany samochód wykorzystuje tylko i wyłącznie w okresie letnim, tj. od maja do października, "celem wywiezienia wyprodukowanych art. rolnych na targ". Koszt utrzymania tego pojazdu został oszacowany na kwotę [...] zł miesięcznie. Skarżący nie posiada rachunków bankowych. Z uwagi na fakt, iż jego gospodarstwo nie przekracza 1 ha powierzchni skarżący nie otrzymuje dopłat od Agencji Rynku Rolnego. K. K. oświadczył dalej, że w zajmowanym przez niego domu dodatkowo są zameldowane trzy osoby, tj. żona i dwie córki. Podniósł jednak, że osoby te mieszkają "oddzielnie". Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 w zw. z art. 211 przywołanej ustawy obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Taki stan pewności w tej sprawie nie został osiągnięty. Należało w tym miejscu zwrócić uwagę, na fakt, iż skarżący na bieżąco ponosi opłaty związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego, twierdząc jednocześnie, że nie posiada jakichkolwiek źródeł dochodu ani oszczędności. Do akt nie dołączono przy tym jakiegokolwiek zaświadczenia o ewentualnym zadłużeniu lokalu, który jest zajmowany przez K. K. Z nadesłanych dokumentów źródłowych wynika natomiast, że stałe miesięczne wydatki skarżącego wynoszą około [...] zł. Dodatkowo w okresie od maja do października skarżący ponosi koszty utrzymania samochodu. Przytoczona wyżej konkluzja pozwoliła uznać referendarzowi sądowemu, że sytuacja materialna i finansowa skarżącego została w tej sprawie przedstawiona w sposób odbiegający od stanu rzeczywistego, aby zwiększyć szanse uzyskania prawa pomocy. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.