I SA/Gl 1120/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-12-27
Skład orzekający: Agata Ćwik-Bury
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie zaskarżenia decyzji organu ubezpieczeń społecznych o odmowie umorzenia należności z tytułu składek powinno zostać umorzone, jeśli organ ten, po wniesieniu skargi, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie zaskarżenia decyzji organu ubezpieczeń społecznych powinno zostać umorzone, jeżeli organ ten, po wniesieniu skargi, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności. W takiej sytuacji zaskarżone rozstrzygnięcie zostaje wyeliminowane z obrotu prawnego, co sprawia, że postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, podnosząc zarzut przedawnienia. Po wniesieniu skargi, organ ZUS wydał nową decyzję, którą uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, a także umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności, uznając zadłużenie za przedawnione.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie sądowe. 2. Zasądzono od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz strony skarżącej kwotę 480,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, , , po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej p o s t a n a w i a: 1. umorzyć postępowanie sądowe; 2. zasądzić od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na rzecz strony skarżącej kwotę 480,00 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] , znak: [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] r. [...], znak: [...] odmawiającą J. G. (dalej: skarżący) umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od 07/1997 do 08/1998.
Na decyzję z dnia [...] r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie decyzji ze wskazaniem sposobu załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie na podstawie art. 145a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego w szczególności podnosił, że zobowiązanie skarżącego względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za okres od 07/1997 do 08/1998 uległo przedawnieniu, zatem organ winien z urzędu uwzględnić zarzut przedawnienia oraz umorzyć postępowanie.
Odpowiadając na skargę pełnomocnik organu wniósł o umorzenie postępowania sądowego i wskazał, że decyzją z dnia [...] r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych uchylił decyzje: z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. i umorzył postępowanie z wniosku skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek.
Następnie w piśmie z dnia 4 grudnia 2017 r. pełnomocnik organu podał, że decyzja z dnia [...] r. wydana w ramach uwzględnienia skargi nie została zaskarżona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Wskazuje się, że użycie przez ustawodawcę zwrotu normatywnego "stało się bezprzedmiotowe" oznacza, iż chodzi tutaj o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowoadministracyjnego – po wniesieniu skargi do sądu (por. B. Dauter, Komentarz do art. 161 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wersja elektroniczna LEX). Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na mocy tego przepisu następuje w szczególności w sytuacji, gdy w toku tego postępowania przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia (sąd administracyjny pozbawiony zostaje przedmiotu kontroli).
Zgodnie zaś z art. 54 § 3 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio.
W rozpatrywanej sprawie, już po wniesieniu skargi, organ wydał decyzję, mocą której uchylił zarówno zaskarżoną do tut. Sądu decyzję z dnia [...] r., jak i decyzję wydaną w pierwszej instancji w dniu [...] r. Jednocześnie organ umorzył postępowanie w sprawie wniosku skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek, wskazując, iż zadłużenie skarżącego z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za okres od 07/1997 do 08/1998 uległo przedawnieniu.
Zaistniała sytuacja sprawiła, że zaskarżone rozstrzygnięcie wyeliminowane zostało z obrotu prawnego. Tym samym uznać należało, że odpadła przyczyna będąca podstawą wniesienia skargi. Okoliczność ta sprawia, że postępowanie sądowoadministracyjne, zainicjowane wniesieniem skargi stało się bezprzedmiotowe.
W związku z powyższym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. orzeczono jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia.
Stosownie z kolei do art. 201 § 1 P.p.s.a., w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a., skarżącemu przysługuje od organu zwrot kosztów postępowania.
W rozpatrywanej sprawie obejmuje to koszty zastępstwa procesowego.
Ustalając wysokość kosztów zastępstwa wzięto pod uwagę treść § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800), zgodnie z którym stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w innej sprawie wynosi 480 zł.
Jednocześnie należy podkreślić, że brak było podstaw do doliczenia do kosztów postępowania wpisu od skargi w kwocie 100 zł, gdyż wpis ten uiszczony został wraz z wniesieniem skargi jako nienależny – skarżący nie miał obowiązku uiszczania w niniejszej sprawie kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. e) P.p.s.a. Ponadto, powyższy wpis od skargi został zwrócony pełnomocnikowi na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 października 2017 r.
Zaznaczyć również należy, że brak było w niniejszej sprawie podstaw do doliczenia do kosztów postępowania opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, uiszczonej przez pełnomocnika skarżącego. Na mocy bowiem art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1827) w sprawach ubezpieczenia społecznego jest ona nienależna (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Gl 979/16, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie zaś z art. 200 P.p.s.a. przez koszty podlegające zwrotowi należy rozumieć koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 54 § 3 P.p.s.a. o kosztach orzeczono jak w punkcie drugim sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło