I SA/Gl 12/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2016-04-28

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który utrzymuje się wyłącznie z renty zajętej w postępowaniu egzekucyjnym i ponosi znaczne koszty leczenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgromadzony materiał dowodowy wykazał, że skarżący, utrzymując się z renty zajętej w postępowaniu egzekucyjnym i ponosząc koszty leczenia, nie jest w stanie uiścić opłat sądowych ani zatrudnić pełnomocnika z wyboru. Prawo pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom, które z powodu braku środków finansowych nie mogą prowadzić postępowania, co jest zgodne z konstytucyjnym prawem do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący B. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosek o ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący utrzymuje się z renty w kwocie 849,42 zł, która jest zajęta w postępowaniu egzekucyjnym. Ponosi miesięczne koszty leków w kwocie około 160 zł, a także opłaty za wynajmowany pokój w kwocie 200 zł. Skarżący oświadczył, że nie posiada majątku poza akcjami zajętymi w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd analizował jego dochody i wydatki w celu oceny możliwości poniesienia kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym postanawia 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącego adwokata. W skardze z dnia 24 listopada 2015 r. B. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z wnioskiem o ustanowienie adwokata. W dalszej kolejności, uzupełniając brak formalny tego wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu, skarżący rozszerzył pierwotny zakres i wystąpił również o zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku zawartego na druku PPF z dnia 1 lutego 2016 r. skarżący odnotował, że utrzymuje się wyłącznie ze świadczenia rentowego w kwocie 849,42 zł. Świadczenie w tej wysokości jest wynikiem prowadzonej wobec skarżącego egzekucji. B. S. oświadczył, iż jest człowiekiem schorowanym, podlegającym stałemu monitoringowi placówek medycznych, a tym samym przyjmującym stale medykamenty. Oszacował, że miesięczne koszty leków stanowią kwotę około 160 zł. W dalszej kolejności zeznał, iż mieszka sam, nie posiada majątku za wyjątkiem akcji, które w całości zajęto w drodze postępowania egzekucyjnego. Wraz z drukiem PPF skarżący nadesłał kopię potwierdzenia odbioru EPE, z którego wynika, że dochód skarżącego, gdyby nie był obciążony egzekucją wyniósłby 2.426,69 zł. W oparciu o dokumenty źródłowe nadesłane przy pismach skarżącego z dnia 6 marca 2016 r. i 15 kwietnia 2016 r., ustalono, co następuje. Skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, które stanowi wynajmowany pokój. Z uzyskiwanego dochodu, tj. 849,42 zł ponosi stałe wydatki, na które składają się czynsz za wynajmowany pokój w kwocie 200 zł oraz koszty medykamentów (około 160 zł). Po rozpoznaniu wniosku zważono, co następuje: Prawo pomocy jest instytucją o wyjątkowym charakterze, której zadaniem jest zapewnienie dostępu do Sądu podmiotom, którym brak środków finansowych nie pozwala na prowadzenie postępowania. Konstytucyjne prawo do sądu, wyrażone w art. 45 Konstytucji RP, pozostaje także w zgodzie z zasadami wyrażonymi w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych praw wolności (sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3,5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 – Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.), w szczególności jej art. 6 regulującym prawo do rzetelnego procesu sądowego. Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 P.p.s.a., przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym (zgodnie z zakresem wyznaczonym przez skarżącego) następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej w skrócie: P.p.s.a.). Zdaniem rozpoznającego wniosek, w stosunku do skarżącego zachodzi przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgromadzony w tej sprawie materiał dowodowy pozwolił stwierdzić, że z uzyskiwanych dochodów skarżący nie będzie w stanie uiścić należnych w tej sprawie opłat sądowych, jak również zatrudnić pełnomocnika z wyboru. W tych okolicznościach, działając na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło