I SA/Gl 1206/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Mendecka, Sędzia WSA Teresa Randak (spr.),, Protokolant Anna Zarzycka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego. oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy O. zmienił swoją własną decyzję z dnia [...] r. określającą S. K. wymiar podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym na rok 2005 w kwocie [...] zł. i ustalił to zobowiązanie za w/w rok w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, podniesiono, że podstawa do ponownego ustalenia zobowiązania podatkowego było zawiadomienie ze Starostwa Powiatowego w Z. Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Nieruchomościami informujące o zmianie klasyfikacji gruntu na podstawie operatu geodezyjnego nr [...] z dnia [...] 2004 r. o powierzchni [...] ha z terenu mieszkaniowego na użytki rolne. Od decyzji organu pierwszej instancji podatnik wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., w dalszej części uzasadnienia określanego nazwą "Kolegium" podnosząc, że nie rozumie dlaczego ma płacić podatek za 2005 r. skoro – jako rolnik – złożył dokumenty uprawniające do płacenia podatku z nieruchomości i zgodnie z nimi uregulował należność. Zaznaczył także, iż jest schorowanym człowiekiem, a niska renta uniemożliwia mi zapłacenie tego podatku, a ponadto wskazał, że uzyskiwane przez niego dochody uprawniają go do umorzenia należności podatkowych. W piśmie z dnia [...] 2006 r. dodatkowo powołał się na istniejący pomiędzy nim, a Burmistrzem Miasta i Gminy konflikt, wskazując, iż jako to nazwał biegły sądowy "udowodnił, że ojciec Burmistrza wybudował dom na jego parceli". Dodatkowo podniósł, iż nakazem płatniczym nr [...] został zobowiązany do uregulowania należności podatkowych. Powołał się także na pismo z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z Biura Powiatowego w Z. o przyznaniu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kolegium utrzymało na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. z późn. zm. ) zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przedstawiono przebieg postępowania podatkowego, a następnie powołując się na treść art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wskazano, iż podstawę wymiaru podatków stanowią dane wynikające w ewidencji gruntów i budynków. Konieczność natomiast ustalenia charakteru gruntu zastała określona w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 84 z 2002 r. z późn. zm.). Dane zawarte w ewidencji mają charakter dokumentu urzędowego, a zatem obowiązek ich uwzględnienia – zgodnie z treścią wynikającą z tego dokumentu – obciąża organ podatkowy, a zatem organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo zastosował tryb zmiany decyzji, w związku ze zmianą okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego. W końcowej części uzasadnienia, Kolegium podkreśliło, iż zaskarżona decyzja jest korzystna dla podatnika, gdyż zobowiązanie podatkowe za 2005 r. zostało zmniejszone z kwoty [...] zł. ( określonego decyzja z dnia [...] r. ) na kwotę [...] zł., przy czym, nie jest to nowy podatek – jak wywodził odwołujący się – a obniżenie wysokości zobowiązania podatkowego, w wyniku zmiany treści dotychczasowej decyzji. Na decyzję Kolegium podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc, iż nie zgadza się z sentencją rozstrzygnięcia, gdyż nakaz płatniczy został mu przekazany w jednej kopercie z zaskarżoną decyzją. Dodatkowo szczegółowo opisał spory dotyczące podłączenia jego posesji do kanalizacji, a także sprawę karną wszczętą przeciwko skarżącemu z wniosku Burmistrza Miasta i Gminy O.. W piśmie procesowym, które wpłynęło do Sądu w dniu [...] 2006 r. skarżący odniósł się do odpowiedzi na skargę, opisując sprawy związane z płaceniem podatków od śmierci rodziców, a także sprawy związane z rozgraniczeniem nieruchomości oraz objęcie postępowaniem podatkowym także spadkobierców. W konkluzji skarżący stwierdził, iż czuje się mocno pokrzywdzony działaniami Burmistrza. Wniósł ponadto o: 1) rozstrzygnięcie o przyłączeniu do jego posesji kanalizacji ściekowej, 2) uregulowania problemu jego działalności rolniczej na działkach nr A i nr B położonych w O.. W kolejnych czterech pismach procesowych, skarżący wnosił o rozstrzygnięcie w innych kwestiach w tym o "zmianę postępowania w sprawie sprzedaży części jego pola", o " sfałszowaniu podpisu w testamencie, co spowodowało ustalenia współwłaścicieli do działki nr A i C w ewidencji gruntów i budynków, o "skorygowanie błędnych pomiarów gruntów". W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargą decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skarga uzasadniona nie jest, albowiem wbrew jej twierdzeniom, zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji, w pierwszej kolejności należy podnieść, iż szereg kwestii poruszonych przez skarżącego w skardze, nie dotyczyło postępowania w sprawie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005 r., ale spraw związanych z rozgraniczeniem nieruchomości, spadkobrania nieruchomości, przyłączenia kanalizacji do nieruchomości, czy też postępowania karnego toczącego się przeciwko skarżącemu z wniosku Burmistrza Miasta i Gminy. Sprawy powyższe nie należą do kognicji sądów administracyjnych, stąd też nie mogą być uwzględnione, przy rozstrzyganiu rozpatrywanej sprawy, gdyż w zasadniczej części należą ko kompetencji sądów powszechnych. Skarżący, nie wskazał – mimo licznych pism procesowych – na czym polegało naruszenie przepisów w zaskarżonej decyzji, jednakże uprawnionym jest wniosek, iż z jednej strony uznał, iż uregulował już podatek za wskazany rok, a zatem organ nie był uprawniony do określania go po raz drugi, z drugiej zaś strony kwestionował – przyjętą za podstawę określenia zobowiązania podatkowego – klasyfikację gruntów, podkreślając, iż jest rolnikiem i prowadzi na nieruchomościach "działalność rolniczą". Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów, należy przede wszystkim podnieść, iż zaskarżona decyzja podjęta została w trybie art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym "decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego". W rozpatrywanej sprawie nową okolicznością faktyczną, która wystąpiła, po określeniu skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2005 r. była okoliczność zmiany klasyfikacji gruntu na podstawie operatu geodezyjnego nr [...] z dnia [...] 2006 r. o powierzchni [...] ha. z terenu mieszkaniowego na użytki rolne. Zawiadomienie Starostwa Powiatowego w Z. o zmianie klasyfikacji gruntów w ewidencji gruntów i budynków wpłynęło do Urzędu Miasta i Gminy O. w dniu [...] 2006 r. ( co stwierdzone zostało na podstawie daty wynikającej z pieczątki wpływu korespondencji do Urzędu Miasta i Gminy O.). Decyzja o ustaleniu wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu łącznego zobowiązania podatkowego za 2005 r. wydana została natomiast w dniu [...] r. Decyzja ta stała się ostateczna, gdyż zainteresowany nie wniósł – mimo prawidłowego pouczenia – odwołania od niej. Nie zasługuje na uwzględnienie twierdzenie skarżącego, iż decyzja ta była przesłana łącznie z decyzją zmieniającą, gdyż zgromadzone w aktach sprawy pozostałe dokumenty przeczą temu twierdzeniu. Po pierwsze, jak wynika z w/w akt skarżący w miesiącu [...] 2005 r. pismem z dnia [...] 2005 r. zwrócił się do organu podatkowego o skorygowanie podatku od nieruchomości za 2005 r. Organ podatkowy pismem z dnia [...] 2005 r. zawiadomił skarżącego o przeprowadzeniu w dniu [...] oględzin posesji celem ustalenia powierzchni zabudowy budynku mieszkalnego. Z oględzin z dnia [...] 2005 r. sporządzony został protokół, który to protokół podpisany został przez skarżącego. Postanowienie o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia wysokości nowego zobowiązania podatkowego z dnia [...] 2006 r. zostało zwrócone organowi podatkowemu, z adnotacją poczty, iż nie zostało podjęte w terminie przez zainteresowanego. Wszystkie te okoliczności, a także treść protokołu z oględzin posesji z dnia [...] 2005 r. wskazują, iż skarżący świadom był wysokości zobowiązania podatkowego za 2005 r. skoro w [...] 2005 r. wystąpił o jego skorygowanie. Reasumując, podkreślić zatem należy, iż w dniu [...] 2006 r. tj. w dniu otrzymania przez organ podatkowy zawiadomienia o zmianie danych w ewidencji gruntów nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania. Przepis art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej, warunkuje jednak dokonanie zmiany ostatecznej decyzji nie tylko od zmiany okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, ale także od uregulowania skutków wystąpienia tych okoliczności w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. W tym miejscu wskazać należy zatem na regulację zawartą w art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – w stanie prawnym obowiązującym w 2005 r. – zgodnie z którym " Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. (....) Jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie". Niewątpliwym jest – co wynika z akt sprawy – iż z dniem [...] 2004 r., nastąpiło zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w roku podatkowym 2005 , gdyż z dniem tym nastąpiła zmiana klasyfikacji gruntów. Zawiadomienie jednak o zmianie zostało przesłane przez Starostwo Powiatowe w Z. do organu podatkowego dopiero z dniem [...] 2006 r., a więc po zakończeniu roku podatkowego, a to uprawniało organ do zmiany decyzji z dnia [...] r. w sprawie ustalenia skarżącemu łącznego zobowiązania podatkowego za 2005 r. Przepis art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej uzależnia bowiem wydanie decyzji zmieniającej od spełnienia kumulatywnie trzech przesłanek: - po pierwsze, decyzja w sprawie określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego musi być ostateczna, - po drugie, wystąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego, - po trzecie , w dniu wydania decyzji zmieniającej – istniała regulacja prawna określających skutki wystąpienia danych okoliczności. W rozpatrywanej sprawie przesłanki te zostały spełnione, gdyż decyzja w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego z dnia [...] r. była decyzją ostateczną, wystąpiła nowa okoliczność – jaką było zmiana klasyfikacji gruntów – oraz skutki wystąpienia tej okoliczności zostały uregulowane w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych ( art. 6 ustawy ). Organ podatkowy posiadał zatem kompetencję do zmiany swojej własnej decyzji w sprawie ustalenia wysokości podatku z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego. Rację ma Kolegium wskazując w uzasadnieniu decyzji, iż ustalony w decyzji z dnia [...] r. podatek nie jest dodatkowym zobowiązaniem podatkowym, tylko zobowiązaniem ustalonym we właściwej wysokości, po ujawnieniu okoliczności mających wpływ na jego wysokość. Trafne też jest spostrzeżenie, iż wysokość zobowiązania została znacznie zmniejszona i że nowe świadczenie jest o kwotę [...] zł. niższe, niż świadczenie ustalone w decyzji z dnia [...] r. Na marginesie, należy wskazać, iż uznanie, czy to odwołania przez Kolegium, czy skargi przez Sąd i wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji zmieniającej, oznaczałoby, iż na skarżącym ciążył by obowiązek podatkowy wynikający z decyzji z dnia [...] r. tj. w kwocie [...] zł. a nie w kwocie [...] zł. Podnoszony przez skarżącego zarzut, iż uregulował już podatek za 2005 r. i nie jest w stanie – z uwagi na minimalne dochody – uregulować go po raz drugi, z oczywistych względów nie może być uznany za zasadny, gdyż uregulowanie podatku w kwocie większej niż wynikającej ze zmienionej decyzji, czyni ten zarzut bezprzedmiotowy. Reasumując zatem powyższe wywody uznać należało, że zaskarżona decyzja jest słuszna zarówno pod względem merytorycznym jak i podjęta została zgodnie z obowiązującymi przepisami procesowymi. Wyrażone w decyzji stanowisko organu zostało nadto dostatecznie uzasadnione z odwołaniem się do stanu faktycznego ustalonego na podstawie dokumentów urzędowych. Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ), orzekł jak w sentencji wyroku.