I SA/Gl 1236/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja – Klimczyk (spr.), Sędziowie WSA Dorota Kozłowska, Teresa Randak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania i pozostawienie go bez rozpatrzenia w sprawie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 oraz art. 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej "O.p."), stwierdził, że odwołanie D.K. (dalej: "strona" lub "skarżąca"), reprezentowanej przez pełnomocnika, od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] nr [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...] nr [...] ustalającej stronie dochód podlegający opodatkowaniu w trybie art. 20 ust. 1 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. w kwocie [...] zł oraz należny podatek dochodowy w kwocie [...] zł, zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. i w związku z tym odwołanie to pozostawił bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach przedstawił następujący stan faktyczny oraz argumentację prawną. Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...] ustalającej stronie dochód podlegający opodatkowaniu w trybie art. 20 ust. 1 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 25 maja 2017 r. Pismem z dnia 13 czerwca 2017 r. (data nadania 19 czerwca 2017 r.) pełnomocnik strony wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Organ odwoławczy uznając, że odwołanie strony zostało wniesione z uchybieniem 14-dniowego terminu, wskazał na treść art. 223 § 1 i § 2 pkt 1, art. 12 § 1, art. 12 § 6 pkt 2 O.p. i stwierdził, że wobec doręczenia pełnomocnikowi strony decyzji z dnia [...] w dniu 25 maja 2017 r. termin do wniesienia odwołania upłynął bezskutecznie w dniu 8 czerwca 2017 r. Tym samym odwołanie nadane w dniu 19 czerwca 2017 r. zostało wniesione po upływie terminu wynikającego z tego przepisu. Jednocześnie organ odwoławczy podniósł, że termin do wniesienia odwołania określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. jest terminem procesowym. Gdy czynność procesowa nie została dokonana w terminie, wówczas zachodzi uchybienie terminu w postępowaniu podatkowym, co powoduje jej bezskuteczność prawną. W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącej wniósł o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając mu naruszenie art. 162 § 2 w związku z art. 3 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegające na stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, pomimo że skarżąca złożyła w terminie wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia i wniosek ten nie został jeszcze prawomocnie rozpoznany. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej wskazał, że pismem z dnia 19 czerwca 2017 r. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] argumentując, że ze względu na stan zdrowia nie był w stanie dochować terminu, co zostało poparte zaświadczeniem lekarskim. Organ odwoławczy odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jednakże do chwili obecnej nie została rozpoznana skarga na to postanowienie, która przysługuje na podstawie art. 3 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze pełnomocnik, wskazując na treść art. 162 § 2 O.p., podniósł, że jeżeli skarżącej przysługuje skarga do Sądu na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, to wydanie zaskarżonego postanowienia jest przedwczesne, gdyż zostało wydane w oderwaniu od faktu złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Dodatkowo wskazał, że postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...], na które strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - dalej P.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w granicach wyżej określonych kompetencji Sąd uznał, że rozstrzygnięcie to jest prawidłowe a skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie organu odwoławczego, wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., mocą którego stwierdzono, że odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...], ustalającej stronie dochód podlegający opodatkowaniu w trybie art. 20 ust. 1 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu i w związku z powyższym pozostawiono je bez rozpatrzenia. Wskazać w tym miejscu należy, że powołanym w odpowiedzi na skargę postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach po rozpoznaniu wniosku pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia ww. odwołania, odmówił przywrócenia terminu do jego wniesienia. Wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2018 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1237/17 tut. Sąd oddalił skargę na to postanowienie. W sprawie poza sporem pozostaje, że przedmiotowa decyzja z dnia [...] została pełnomocnikowi skarżącej doręczona prawidłowo w dniu 25 maja 2017 r. oraz że pełnomocnik nie zachował 14 - dniowego terminu do wniesienia odwołania, który upływał z dniem 8 czerwca 2017 r. - wniósł je bowiem dopiero w dniu 19 czerwca 2017 r. Jako powód opóźnienia wskazał fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim w dniach od 5 do 12 czerwca 2017 r. Z treści art. 228 § 1 pkt 2 O.p wynika, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Postanowienie to jest ostateczne (art. 228 § 2 O.p). Treść powołanego przepisu, a w szczególności użyty w nim zwrot "stwierdza" nakazuje przyjąć, że organ podatkowy obowiązany jest wydać postanowienie na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. w każdym przypadku uznania, że odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Poza jakąkolwiek oceną organu podatkowego pozostają okoliczności, z powodu których doszło do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, a jedynym uprawnieniem, a zarazem obowiązkiem organu odwoławczego we wstępnej fazie kontroli odwołania jest ustalenie, czy środek zaskarżenia został wniesiony w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji organu I instancji (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 7 września 2017 r., sygn. akt I SA/Wr 650/17). Strona skarżąca w skardze nie podniosła żadnych argumentów przeciwko samemu postanowieniu o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zarzuciła jedynie, że postanowienie jest przedwczesne wobec złożenia przez nią wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który nie został jeszcze prawomocnie rozpoznany. W ocenie Sądu tak sformułowane zarzuty skargi nie mogą być uznane za uzasadnione. Stwierdzenie uchybienia terminowi nie stoi bowiem na przeszkodzie rozpoznaniu wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W wyroku z dnia 1 października 2009 r. o sygn. akt I FSK 854/08 NSA, mając na uwadze treść art. 228 § 1 pkt 2 O.p., wskazał, że "stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ podatkowy wobec nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu nie tylko jest uprawniony, lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p.". Jak z tego wynika, organ ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu w każdym przypadku, gdy takie uchybienie stwierdzi. Bez znaczenia pozostaje, czy fakt ten ustali w ramach wstępnego badania środka odwoławczego, co do którego strona jest błędnie przekonana, że został on przez nią wniesiony w terminie, czy też fakt ten ustali w sytuacji wniesienia odwołania, któremu towarzyszy wniosek o przywrócenie terminu. Podkreślenia wymaga, ze wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu nie powoduje niedopuszczalności wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. W sytuacji wniesienia odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu za naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. można uznać właśnie niewydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Przepisy dotyczące przywrócenia terminu, "nie konsumują" bowiem dyspozycji art. 228 § 1 pkt 2 ww. ustawy (por. wyrok WSA w Gdańsku, dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 63/18). W konsekwencji Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił w świetle przesłanek art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 O.p., że odwołanie pełnomocnika skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu, przy czym bez znaczenia pozostaje okoliczność jednoczesnego wydania postanowień w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia uchybienia terminu do jego wniesienia. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. uznając ją za bezzasadną.