I SA/Gl 1264/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-01-31
Skład orzekający: Bożena Pindel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o grożącej znacznej szkodzie, może zostać uwzględniony bez przedstawienia przez stronę dowodów potwierdzających jej aktualną sytuację finansową i majątkową?Ratio decidendi
Sąd nie może uwzględnić wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła dowodów potwierdzających jej aktualną sytuację finansową i majątkową, które pozwoliłyby ocenić, czy wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia strony nie są wystarczające, a sąd nie ma obowiązku wzywania do przedłożenia dokumentów w tym zakresie przed rozpoznaniem wniosku.Stan faktyczny
Pełnomocnik A. K. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. W ramach skargi wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej wykonanie może spowodować znaczną szkodę dla działalności gospodarczej skarżącego, zatrudniającego pracowników i realizującego kontrakty przetargowe. Organ odwoławczy wskazał na brak pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed sądem. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy decyzję organu I instancji określającą A. K. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. w kwocie [...] zł oraz wysokość odsetek
za zwłokę w kwocie [...] zł od nieuiszczonych w terminie płatności zaliczek na podatek za październik, listopad i grudzień 2013 r.
W skardze na powyższą decyzję, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 oraz art. 61 § 3 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego podniósł, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować znaczną szkodę. Wskazał, że skarżący w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zatrudnia kilkunastu pracowników, a jego działalność opiera się na umowach realizowanych w wyniku rozstrzygnięć przetargów publicznych, co rodzi konieczność nieposiadania zaległości publicznoprawnych. Wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować zagrożenie dla realizacji przez skarżącego bieżących zobowiązań, z uwagi na znaczną wysokość zobowiązania podatkowego, co może mieć negatywne konsekwencje zarówno dla przedsiębiorstwa skarżącego, jak i osób przez niego zatrudnionych. Jednocześnie zaakcentował, że skarżący ma liczne referencje w zakresie rzetelności i prawidłowości prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Dodatkowo podniósł, że skarżący złożył odrębny wniosek do organu I instancji o rozłożenie należności podatkowej na raty, wskazując jako zabezpieczenie zastaw na ruchomości o wartości przekraczającej wysokość należności objętej nn. postępowaniem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na niezałączenie do skargi pełnomocnictwa do reprezentowania strony przed sądem administracyjnym, nie mógł rozpatrzeć wniosku tegoż pełnomocnika o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "ppsa", wniesienie skargi do sądu co do zasady nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Natomiast na podstawie art. 61 § 3 ppsa, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu
lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać zatem przyjdzie, że w art. 61 § 3 ppsa przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki nie tylko na Sąd, ale i na wnioskodawcę. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia żądania, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (zob. postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12; wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wnioskodawca jest zatem zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08). Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 ppsa. Nie jest wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 298/14, LEX nr 1500173). Ponadto zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym dla uwzględnienia wniosku nie są wystarczające przekonania strony, iż wykonanie aktu wywoła szczególnie niekorzystne dla niej konsekwencje oraz uzasadniający to przekonanie wywód. Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. W przypadku, gdy zaskarżony akt nakłada na stronę skarżącą zobowiązanie pieniężne nie wystarczy jedynie wykazać, że na skutek wykonania decyzji dojdzie do zachwiania jej funkcjonowania. Skoro strona skarżąca dąży do wykazania, że w jej przypadku dojdzie do wyrządzenia szkody majątkowej, to dla oceny, czy w stanie faktycznym sprawy rzeczywiście może dojść do takiej szkody i że szkoda ta będzie znaczna, konieczne jest odniesienie kwoty zobowiązania do stanu majątkowego wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FZ 718/13). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić do konkretnych okoliczności związanych z wykonaniem zaskarżonego aktu mogącymi wywołać znaczną szkodę majątkową, a zawarte w uzasadnieniu twierdzenia powinny znajdować odzwierciedlenie w odpowiednich dokumentach źródłowych. Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że pełnomocnik skarżącego nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego wskazał, że wykonanie zaskarżonego aktu może spowodować zagrożenie dla realizacji bieżących zobowiązań skarżącego, z uwagi na znaczną wysokość zobowiązania podatkowego, co może mieć negatywne konsekwencje dla przedsiębiorstwa skarżącego oraz osób zatrudnionych w jego firmie. Na potwierdzenie powyższego nie przedstawił jednakże jakiejkolwiek dokumentacji, w tym przede wszystkim dokumentacji, która obrazowałaby aktualną sytuację finansową skarżącego. W ocenie Sądu, same twierdzenia pełnomocnika strony skarżącej nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd
o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. W orzecznictwie jednolity jest pogląd, że dla wykazania spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ppsa nie jest wystarczającym sam wywód strony, dotyczący okoliczności uzasadniających wstrzymanie, gdyż uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności, a twierdzenia wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej strony (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II GSK 2045/14). Tymczasem pełnomocnik skarżącego nie przedłożył dokumentacji, która pozwoliłaby ocenić jego sytuację majątkową co z kolei powoduje, że Sąd nie może ocenić wpływu jaki na tę sytuację wywrze wykonanie zaskarżonej decyzji. Podkreślić przy tym należy, że w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia (por. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13). Nie sposób więc ocenić słuszności twierdzeń pełnomocnika strony skarżącej w tym zakresie. Nie jest bowiem możliwe ustalenie, czy powołane we wniosku okoliczności stanowią realne zagrożenie, a jeśli tak, to czy ich wystąpienie może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak jest zatem dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa. Należy w tym miejscu podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (zob. postanowienie NSA z dnia
13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13). Wykonanie zaskarżonej decyzji – związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ze swej natury ma charakter odwracalny.
W sytuacji bowiem ewentualnego wzruszenia przez sąd decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Dodatkowo przyjdzie wskazać, że przychylenie się przez organ podatkowy do złożonego przez skarżącego wniosku o rozłożenie na raty zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonej decyzji spowoduje, że skutkiem wydanej decyzji będzie określenie nowego terminu płatności zgodnie z art. 49 § 3 O.p.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzekł jak
w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło