I SA/Gl 1266/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Miliczek – Ciszewska, , , po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 3 marca 2003 r. w sprawie o sygn. I SA/Ka 37/02 ze skargi na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Wyrokiem z dnia 3 marca 2003 r. sygn. akt I SA/Ka 37/02 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach oddalił skargę W. G. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] dotyczącą ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych z nieujawnionych źródeł przychodów za 1993 r. w wysokości [...] zł. W piśmie z dnia 26 września 2013 r. (data nadania 27 września 2013 r.) W. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 3 marca 2003 r. w sprawie o sygn. I SA/Ka 37/02, żądając uchylenia tego wyroku, uchylenia decyzji Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. oraz umorzenia postępowania. Uzasadniając skargę o wznowienie postępowania skarżący podniósł, że założenia, na których oparto wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz zaprezentowana w nim linia orzecznicza, zakwestionowane zostały w całości w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09. Jako podstawę skargi o wznowienie skarżący wskazał art. 272 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a. Podał, że jego zdaniem Trybunał Konstytucyjny podważył cały mechanizm opodatkowania dochodów nieujawnionych, w tym przepis będący podstawą wydania orzeczenia Sądu (wyrok Sądu wydany został na podstawie niekonstytucyjnych przepisów). Wskazał jednocześnie, że informację o wydaniu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego powziął w dniu 23 września 2013 r. Odpowiadając na skargę o wznowienie postępowania Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej odrzucenie jako wniesionej po upływie terminu, bądź o jej oddalenie. Jednocześnie organ poinformował, że podatnik zwrócił się również do organu o wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego decyzją z dnia [...] r. Organ wskazał także, że postępowanie zainicjowane wnioskiem o wznowienie nie zostało dotychczas zakończone ostateczną decyzją. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności zbadać należało, czy skarga o wznowienie postępowania wniesiona została przez skarżącego w przewidzianym przez przepisy prawa terminie. Zwrócić trzeba w tym miejscu uwagę, że w rozpatrywanej sprawie żądanie wznowienia dotyczy postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 3 marca 2003 r. w sprawie o sygn. I SA/Ka 37/02. Orzeczenie to jest orzeczeniem prawomocnym od dnia jego wydania, tj. od dnia 3 marca 2003 r. Zgodnie bowiem z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. – o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. z 1995 r., Nr 74, poz. 368 ze zm.), pod rządem której zapadł powyższy wyrok, orzeczenia Sądu są prawomocne. Stwierdzić jednocześnie trzeba, że nie zachodziły w sprawie okoliczności, powodujące zmianę tego stanu rzeczy, o których mowa w art. 57 ust. 1 oraz ust. 2 wskazanej ostatnio ustawy (w szczególności, od orzeczenia z dnia 3 marca 2003 r. nie wniesiono rewizji nadzwyczajnej do Sądu Najwyższego). Z kolei, na mocy art. 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1271 ze zm.), w dniu 1 stycznia 2004 r. weszła w życie ustawa P.p.s.a. a moc utraciła ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 103 powołanej wyżej ustawy Przepisy wprowadzające ..., w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy P.p.s.a. Powyższe regulacje prawne nie budzą zatem wątpliwości, że badając termin wniesienia skargi o wznowienie postępowania Sąd w niniejszym postępowaniu obowiązany jest działać w oparciu o przepisy, przewidziane w ustawie P.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie jako podstawę skargi o wznowienie postępowania skarżący wskazał art. 272 P.p.s.a., dotyczący wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego, na którego podstawie wydane zostało orzeczenie, z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą (art. 272 § 1 P.p.s.a.). Jak wynika z treści art. 272 § 2 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania opartą na powyższej podstawie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli w chwili wydania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego orzeczenie sądowe nie było jeszcze prawomocne na skutek wniesienia środka odwoławczego, który został następnie odrzucony, termin biegnie od dnia doręczenia postanowienia o odrzuceniu. Zgodnie natomiast z art. 278 P.p.s.a. po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Z powołanych regulacji wynika, że trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, wynikający z art. 272 § 2 P.p.s.a. określa jedynie czasową dopuszczalność żądania wznowienia postępowania, opierającego się na podstawie określonej w art. 272 § 1 P.p.s.a. Natomiast art. 278 P.p.s.a. określa czas, w którym – przy zachowaniu terminu z art. 272 § 2 tej ustawy – w ogóle dopuszczalne jest żądanie wznowienia postępowania opartego na podstawie, wymienionej w art. 272 § 1 P.p.s.a. Termin pięcioletni nie obowiązuje jedynie wówczas, gdy skarga o wznowienie postępowania opiera się na zarzucie pozbawienia strony możności działania lub braku należytej reprezentacji. W tych bowiem wypadkach nie ma terminu ograniczającego w sposób bezwzględny dopuszczalność wniesienia skargi o wznowienie postępowania, a jedynie terminem ograniczającym jej wniesienie jest termin trzymiesięczny, wynikający z art. 277 P.p.s.a. Podkreślić zatem należy, że z mocy art. 278 P.p.s.a. pięcioletni termin przewidziany na wniesienie skargi o wznowienie postępowania, zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2003 r., upłynął z dniem 3 marca 2008 r., i to niezależnie od terminu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, przewidzianego w art. 272 § 2 P.p.s.a. Skarga o wznowienie postępowania, wniesiona po upływie terminu określonego w art. 278 P.p.s.a., oparta na wszelkich podstawach wznowieniowych, za wyjątkiem podstawy pozbawienia możności działania i braku należytej reprezentacji, jest spóźniona. Termin pięcioletni, przewidziany w tym przepisie, określany jest w literaturze jako termin przedawnienia skargi o wznowienie postępowania; jest on terminem ustawowym zawitym i nie podlega przywróceniu (por. K. Sobieralski, Przesłanki negatywne wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, opubl. LEX, wersja elektroniczna). Skarga wniesiona z naruszeniem terminu, przewidzianego w art. 278 P.p.s.a. podlega odrzuceniu bez konieczności rozpatrywania merytorycznej zasadności wskazanych w niej podstaw (por. A. Kabat, Komentarz do art. 278 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, opubl. LEX, wersja elektroniczna). Na mocy art. 280 § 1 P.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia. Ponieważ, jak zostało to już wyżej wskazane, w rozpatrywanej sprawie przekroczony został termin, o którym mowa w art. 278 P.p.s.a., powoduje to konieczność odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 278 tej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.