I SA/Gl 1268/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-01-12

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoba fizyczna, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy, w tym oświadczenia skarżącego dotyczące jego sytuacji materialnej, dochodów, wydatków na utrzymanie gospodarstwa domowego, leki oraz świadczenia rehabilitacyjne, jest wystarczający do stwierdzenia, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i żony. W związku z tym przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący F.P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, jednocześnie wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że jego dochody, pomniejszone o wydatki na utrzymanie, leki i inne świadczenia, nie pozwalają mu na pokrycie kosztów sądowych. Skarżący wraz z żoną są osobami w podeszłym wieku, cierpiącymi na choroby wymagające leczenia. Ich dochód w gospodarstwie domowym jest niski, a dodatkowo obciążony zajęciami egzekucyjnymi.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. W skardze z dnia 22 października 2010 r. F.P. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach między innymi o zwolnienie go od kosztów sądowych. Wniosek ten został następnie uzupełniony poprzez złożenie urzędowego formularza z dnia 14 grudnia 2010 r., nadesłanego do Sądu w ramach postępowania przygotowawczego w zakresie braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący w pierwszej kolejności podniósł merytoryczne aspekty sprawy z jego skargi. W dalszej części oświadczył, że po opłaceniu wszystkich świadczeń pozostaje mu na "przeżycie" około 500-600 zł. F.P. zaakcentował nadto, że razem z żoną są osobami w podeszłym wieku. W związku z nękającymi ich chorobami muszą zażywać znaczną ilość medykamentów. W tych ramach skarżący odnotował, że nie zawsze mogą pozwolić sobie na wykupienie wszystkich przepisanych im lekarstw. W ramach oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący zeznał, że zarówno on, jak i jego małżonka nie posiadają żadnego majątku, ani oszczędności. Ich łączny dochód w gospodarstwie domowym stanowi kwotę 2.744,660 zł. Przy rzeczonym wyżej druku PPF nadesłano zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego (do kwoty 3.042,51 zł; zajęcie w stosunku do obojga małżonków) oraz zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego (do kwoty 3.071,31 zł; zajęcie skierowane do obojga małżonków). Odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący oświadczył (patrz pismo procesowe z dnia 31 grudnia 2010 r.), że ani on, ani jego żona, za wyjątkiem świadczeń emerytalnych, nie posiadają żadnych innych dochodów. F.P. podniósł nadto, że osiągane w jego gospodarstwie dochody nie pozwalają na skorzystanie z turnusów rehabilitacyjnych. Skarżący odnotował, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. zwolnił spod egzekucji środki pieniężne przekazywane przez ZUS na rachunek bankowy skarżącego (okoliczność ta znajduje potwierdzenie w piśmie ww. Naczelnika z dnia 23 listopada 2010 r.; patrz załącznik do pisma skarżącego z dnia 31 grudnia 2010 r.). Na podstawie reszty dokumentów, nadesłanych przy ww. piśmie skarżącego, ustalono, co następuje. Łączny dochód w gospodarstwie domowym skarżącego wynosi około 2.083,00 zł netto. Budżet domowy jest obciążany z tytułu stałych miesięcznych opłat, w tym: czynszu (723,72 zł, w tym rata z tytułu spłaty zaległości), dostawy energii elektrycznej (52,90 zł), dostawy gazu 49,75 zł), usług telekomunikacyjnych (38,71 zł – średnia z 3 miesięcy), składek ubezpieczeniowych (łącznie 64,70 zł). Dodatkowo w rzeczonym gospodarstwie wydatkowane są środki pieniężne na lekarstwa. Obciążenia po stronie skarżącego przez pryzmat globalnej optyki wynoszą miesięcznie około 1200 - 1400 zł w zależności od ilości zrealizowanych recept na lekarstwa. W zgromadzonym materiale źródłowym znajdują się nadto dokumenty, które potwierdzają, że zarówno skarżący, jak i jego żona, posiadają skierowania na odbycie turnusów rehabilitacyjnych w związku z ich licznymi schorzeniami. Należy w tym miejscu odnotować, że skarżący winien być zobowiązany – na obecnym etapie postępowania - do jednoczesnego uiszczenia wpisów sądowych łącznie w 6 sprawach z jego skarg, które zostały zarejestrowane w repertorium Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Łączna kwota wpisów wynosi 600 zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się do zbadania, czy w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości bądź w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjęto, że zgromadzony w tej sprawie materiał źródłowy w zestawieniu z oświadczeniami skarżącego jest wystarczający dla wydania rozstrzygnięcia zawartego w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. Bez znaczenia dla tego orzeczenia pozostaje zauważony mankament dowodowy w postaci braku zeznań podatkowych za rok 2009 (skarżący wystąpił do właściwego urzędu skarbowego o wydanie ich kopii), wszak materiał źródłowy, nadesłany w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, wystarczająco obrazuje aktualną sytuację materialną F.P., w tym jego zdolność płatniczą. Uznano, że dochody wnioskującego pomniejszone o deklarowane przez niego opłaty związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego nie pozwolą na wygospodarowanie środków pieniężnych na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi. W toku rozpoznania wniosku nie stracono z pola widzenia okoliczności, iż z uwagi na relatywnie niską wysokość dochodów w gospodarstwie domowym skarżącego nie może on w pełni zrealizować przysługujących mu świadczeń rehabilitacyjnych. Co równie znamienne, wysokość tychże dochodów ogranicza nadto możliwość zrealizowania kuponów zlecających wykupienie lekarstw. W takiej sytuacji każde dodatkowe wydatki, w tym na potrzeby postępowania sądowego, mogą wiązać się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego żony. Tym bardziej, że wydatki te musiałyby być ponoszone w wielu sprawach jednocześnie. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności orzeczono jak w sentencji w oparciu o przywołane wyżej przepisy, działając na podstawie art. 258 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło