I SA/Gl 130/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-04-13
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, utrzymujący się z niskiej emerytury i posiadający problemy zdrowotne, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych, ponieważ jego dochody z emerytury nie wystarczają na pokrycie koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, a dodatkowo jego stan zdrowia uzasadnia ulgę w ponoszeniu kosztów sądowych. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, należało go zwolnić od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący C. E. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn. Jako podstawę wniosku wskazał niską emeryturę (965,38 zł), wspólne gospodarstwo domowe z żoną otrzymującą podobną emeryturę, poważne problemy zdrowotne oraz ponoszone wydatki, w tym raty kredytu. Skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające jego oświadczenia, w tym dotyczące dochodów, wydatków, stanu zdrowia oraz zobowiązań kredytowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi C. E. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podkreślił, że utrzymuje się jedynie z emerytury w kwocie 965,38 zł
i zwrócił uwagę na swoje poważne problemy zdrowotne. Stwierdził, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, która otrzymuje emeryturę
w podobnej wysokości. Jest ona skarżącą w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 129/16, toczącej się równolegle przed Sądem, w której również złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, także rozpoznawany na dzisiejszym posiedzeniu. Wnioskujący wspomniał o swoich wydatkach, obejmującymi raty kredytu, zastrzegając, iż po ich poniesieniu nie stać go już na opłacenie kosztów sądowych. Według wniosku posiada dom, mieszkanie oraz budynek gospodarczy.
Skarżący z własnej inicjatywy oraz na wezwanie referendarza sądowego przedłożył dokumenty, które potwierdzają powyższe oświadczenia i – jak kopia decyzji ustalającej łączne zobowiązanie w podatkach rolnym i od nieruchomości – pozwalają rozstrzygnąć wątpliwości, jakie z nich wynikają, tj. przyjąć, iż we wniosku w rzeczywistości nie chodzi o odrębne mieszkanie, lecz o powierzchnię mieszkalną domu stanowiącego miejsce zamieszkania strony. Nadesłano mianowicie kopie: rocznego obliczenia podatku ostatni rok, dowodu wypłaty emerytury, dokumentacji medycznej, dokumentów dotyczących kosztów utrzymania, w tym wezwań do zapłaty zaległości, jakie powstały w tej materii, oraz kopię umowy kredytowej i umowy pożyczki (kredytu konsumenckiego) z dnia 30 kwietnia 2013 r. (według niej pożyczka w kwocie 10.000 zł miała być wypłacona przelewem na rachunek bankowy).
Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm. ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli
w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny.
W przypadku skarżącego przesłanka ta została spełniona. Dostarczone przez niego dokumenty pozwalają poczynić ustalenia odnośnie do dochodów jego gospodarstwa domowego oraz posiadanego przez niego majątku, którego stan nie został przedstawiony we wniosku jednoznacznie. W ich świetle wnioskodawca uzyskuje dochód jedynie w postaci niewielkiej emerytury, który nie wystarcza nawet na pokrycie wszystkich wydatków składających się na koszty utrzymania koniecznego, czego dowodzą wezwania do zapłaty zaległości w bieżących opłatach. Nie można też tracić z pola widzenia jego stanu zdrowia. W takim stanie rzeczy niepodobna oczekiwać od strony, iż zaciągnie kolejne zobowiązanie celem uiszczenia kosztów dochodzenia swoich praw przed sądem.
Ustalenia te uzasadniają przy tym rozstrzygnięcie na korzyść skarżącego wątpliwości, jakie rodzi nadesłana przez niego kopia umowy pożyczki. Otóż według umowy pożyczka miała być wypłacona przelewem na rachunek bankowy
o wskazanym numerze, podczas gdy jego żona nie przedłożyła żadnych wyciągów
z takich rachunków w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 129/16, choć była wezwana do uzupełnienia danych zawartych w jej wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z wszelkich rachunków bankowych należących do niej i do osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. W tym kontekście zaznaczyć trzeba, że stosownie do art. 249 Prawa
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli się okaże, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku
z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło