I SA/Gl 1376/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Skarżący A. Ż. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji, dotyczącej wymiaru podatku od nieruchomości. Wraz ze skargą A. Ż. złożył – na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych bądź częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małżonką, która jest rencistką i otrzymuje rentę w wysokości około 600 zł. Stwierdził nadto, że prowadzi działalność gospodarczą, osiągając dochód około 1200 zł. Według danych, wskazanych w urzędowym formularzu PPF, skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 84 m2, mieszkania o powierzchni 58 m2 oraz nieruchomości o powierzchni 19 arów i samochodu marki Rover z 2002 r. W piśmie z dnia 14 stycznia 2011 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie siedmiu dni danych zawartych we wniosku o prawo pomocy, poprzez: udokumentowanie wysokości wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym; przedłożenie wyciągów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego i osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, obrazujących operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz dokumentów dotyczących lokat i kont; nadesłanie kopii zeznań podatkowych za rok 2010, złożonych przez skarżącego oraz inne osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, a w przypadku, gdyby zeznania te nie były jeszcze złożone – za rok 2009; złożenie wyjaśnień dotyczących działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego (sprecyzowano, że wyjaśnienia te powinny być wsparte stosowną dokumentacją, tj. w szczególności odpisami: deklaracji na podatek od towarów i usług za ostatnie sześć miesięcy, ksiąg rachunkowych lub podatkowej księgi przychodów i rozchodów za ten okres oraz ewidencji środków trwałych) oraz udokumentowanie za pomocą kopii faktur lub rachunków wysokości wydatków z tytułu stałych opłat związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Wezwanie powyższe nie zostało wykonane. Postanowieniem z dnia 28 lutego 2011 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia zaznaczono przede wszystkim, iż skarżący zignorował wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. Podkreślono, że brak jest tym samym jakichkolwiek dowodów pozwalających poczynić ustalenia faktyczne, konieczne dla oceny przesłanek prawa pomocy. Nic nie wiadomo w szczególności na temat tak istotnych elementów sytuacji wnioskodawcy jak wysokość dochodów jego i jego małżonki, wypłacalność prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa czy też poziomu wydatków. W zakresie tym poprzestać nie można na niczym nieudokumentowanych oświadczeniach strony. Oświadczenia te zresztą również niejako same przez się nie dają podstawy do uwzględnienia wniosku, zwłaszcza jeśli wziąć pod uwagę wymienione w nich składniki majątku skarżącego. W złożonym sprzeciwie skarżący podniósł, iż nie przedłożył wcześniej wskazanej dokumentacji z uwagi na trudność (a wręcz niemożliwość) jej uzyskania w zakreślonym terminie. Skarżący dodał równocześnie, że dokumentację taką badał Prezydent Miasta S., który wydał w dniu [...] decyzję o w sprawie odroczenia zapłaty zaległości w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami za zwłokę (pomoc de minimis). Dodatkowo, do sprzeciwów złożonych w sprawach o sygn. I SA/Gl 1373/10 oraz I SA/Gl 1374/10 skarżący dołączył kopię zaświadczenia Prezydenta Miasta S. z dnia [...] o pomocy de minimis oraz kopię decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] w sprawie odroczenia zapłaty zaległości w podatku od nieruchomości wraz z odsetkami za zwłokę (łącznie w kwocie [...] zł). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cytowanej ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z kolei na mocy art. 260 P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że postanowienie referendarza sądowego, zaskarżone przez wnioskującego, utraciło moc, zaś wniosek o prawo pomocy podlegał rozpoznaniu przez Sąd. Intencją skarżącego w niniejszym postępowaniu jest uzyskanie przywileju procesowego w postaci zwolnienia (bądź częściowego zwolnienia) od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Zaznaczyć należy, że koszty te sprowadzają się na obecnym etapie postępowania do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100,00 zł, jednakże w sześciu sprawach, co daje łączną kwotę 600,00 zł. Zbadać zatem należało, czy uiszczenie takiej kwoty (biorąc pod uwagę ilość zaskarżonych do tut. Sądu postanowień) leży w granicach możliwości płatniczych strony, czy też nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż zdaniem Sądu skarżący nie wykazał istnienia okoliczności, warunkujących przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym. Przede wszystkim należy tutaj zaakcentować, iż w dalszym ciągu pozostaje niewykonane wezwanie referendarza sądowego z dnia 14 stycznia 2011 r. do uzupełnienia danych, zawartych we wniosku o prawo pomocy. Wezwaniem tym objęte zostały podstawowe dokumenty, mające istotne znaczenie dla rzetelnego zobrazowania przez wnioskującego jego sytuacji materialnej, takie jak odcinek renty małżonki skarżącego, wyciągi z rachunków bankowych, kopie zeznań podatkowych za rok 2010 (ewentualnie za rok 2009), czy też dokumenty, związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Brak takich dokumentów źródłowych uniemożliwia wolną od wątpliwości ocenę rzeczywistych możliwości finansowych strony. Należy dalej zaznaczyć, że powyższych mankamentów dowodowych nie usuwa w żaden sposób fakt nadesłania przez skarżącego – przy sprzeciwach od postanowień referendarza sądowego w sprawach o sygn. I SA/Gl 1373/10 oraz I SA/Gl 1374/10 - zaświadczenia oraz decyzji o przyznanej mu pomocy de minimis. Dokumenty te wprawdzie wskazywać mogą na nie najlepszą sytuację majątkową wnioskodawcy, zaznaczyć jednak należy, że przyznana pomoc dotyczy odroczenia zapłaty zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006 – 2010 wraz z odsetkami w łącznej kwocie [...] zł do dnia 30 czerwca 2011 r. Fakt udzielenia skarżącemu pomocy de minimis wpływa przy tym w sposób korzystny na jego sytuację majątkową, gdyż, pomimo ustalenia opłaty prolongacyjnej, odracza w czasie konieczność uiszczenia zaległości podatkowej. Dodać przy tym należy, iż nawet sumaryczna kwota wpisów od skarg w sprawach, w których A. Ż. domaga się przyznania prawa pomocy, jest ponad sześciokrotnie niższa od odroczonej kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Nadesłanie przez skarżącego (w sprawie o sygn. I SA/Gl 1373/10 oraz I SA/Gl 1374/10) jedynie dokumentów, związanych z przyznaną pomocą de minimis przy jednoczesnym stwierdzeniu przez skarżącego iż dokumentację, o którą wzywał referendarz sądowy, badał Prezydent Miasta S. (który orzekł o przyznaniu skarżącemu pomocy de minimis), nie może być w żaden sposób uznane za wystarczające dla przyznania stronie prawa pomocy w niniejszym postępowaniu. W postępowaniu takim ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa bowiem na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 1486/08, opubl. w bazie LEX pod nr 521933). W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.