I SA/Gl 1400/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełniania braków formalnych skargi p o s t a n a w i a przywrócić termin do uiszczenia wpisu od skargi Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako P.p.s.a. Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 4 lutego 2016 r. Pismem z dnia 9 lutego 2016 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi tj. uiszczenia wpisu od skargi. Wskazał, że w skutek przebytego [...] w okresie od dnia 14 listopada 2015 r. do dnia 11 grudnia 2015 r. przebywał w szpitalu. Wskazał, że po wypisaniu ze szpitala nie był w stanie przez ponad miesiąc samodzielnie zajmować się jakimikolwiek swoimi sprawami, ponieważ wymagał stałej opieki, którą sprawowała jego partnerka. Jednocześnie podniósł, że w skutek doznanego [...] nadal odżywia się przez sondę, ma problemy z poruszaniem się, tj. może się poruszać w ograniczonym zakresie. W odniesieniu do przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu stwierdził, że nie pamięta czy był u niego listonosz. Stan jego zdrowia spowodował bowiem, że sprawa zaskarżania decyzji w niniejszej sprawie uszła jego uwadze. Do wniosku skarżący załączył wypisy ze wskazanych przez niego oddziałów szpitalnych. Wraz z wnioskiem skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 117 zł, a zatem z kwotą wynikającą z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) dokonując tym samym uchybionej czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Zgodnie z art. 87 § 3 P.p.s.a., wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przy czym stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a. równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Odnosząc tę regulację do rozpatrywanej sprawy, należy uznać, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony we wskazanym terminie siedmiodniowym. Trzeba bowiem stwierdzić, iż przyczyna uchybienia terminu ustała w niniejszej sprawie w dniu 4 lutego 2016 r., tj. w dacie doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 stycznia 2016 r. w przedmiocie odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w dniu 9 lutego 2016 r., a więc przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 P.p.s.a. Dopełniono ponadto uchybionej czynności. Zaistniała sytuacja daje zatem możliwość dokonania merytorycznej oceny wniosku w świetle istnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. W tych ramach należy podkreślić, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy jej dokonywaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym "przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00, niepubl.; por. również wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 1997r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...) W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 r., nr 23, s.1059). W niniejszej sprawie wniosek skarżącego zawiera uzasadnione podstawy. Z przedłożonych przez skarżącego wypisów z oddziałów szpitalnych wynika, że w dniu 14 listopada 2015 r., a zatem niespełna trzy dni po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie, doznał on [...]. Z przedłożonych wypisów wynika również, że skarżący został wypisany ze szpitala 11 grudnia 2015 r., jednakże pomimo rehabilitacji pozostał niedowład lewej strony ciała, zaburzenia równowagi i połykania. Jednocześnie wskazano, że uzyskał on w międzynarodowej skali oceny sprawności [...] – [...] pkt co wskazuje, że wymagał on stałej opieki. Powyższe informacje korespondują z twierdzeniami skarżącemu zawartymi we wniosku. W ocenie Sądu [...], jako zdarzenie nagłe i nieprzewidywalne, oraz występujące po nim, a wskazane powyżej, zaburzenia skarżącego są okolicznościami uzasadniającymi przywrócenie skarżącemu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Dlatego też, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.