I SA/Gl 141/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-06-06
Skład orzekający: Gabriel Radecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Pomimo pewnych wątpliwości co do dokumentacji dochodów, sąd kierował się prawem do sądu i uznał, że dodatkowy wydatek na adwokata może wiązać się z uszczerbkiem dla utrzymania skarżącego i jego rodziny.Stan faktyczny
Skarżący Z. B. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą ulg w spłacaniu należności pieniężnych. Wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, wskazując na bezrobocie, utrzymywanie się z pomocy społecznej, dochody żony przebywającej na urlopie wychowawczym oraz dwoje małoletnich dzieci. Sąd wezwał do uzupełnienia wniosku, a skarżący przedstawił dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną, jednak sposób udokumentowania dochodów budził wątpliwości sądu.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono skarżącemu adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym p o s t a n a w i a ustanowić skarżącemu adwokata.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Uzasadniając wniosek, podkreślił, że jest osobą bezrobotną, utrzymującą się z pomocy społecznej. Według wniosku skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, która nie pracuje, gdyż korzysta z urlopu wychowawczego, i z dwiema małoletnimi córkami. Wnioskodawca nie wskazał innego majątku poza domem, w którym zamieszkuje.
Odpowiadając na wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku, skarżący nadesłał: zaświadczenie z dnia 28 maja 2013 r., że od dnia 10 lutego
2010 r. jest osobą bezrobotną i nie ma prawa do zasiłku, kopie decyzji z dnia 19 lutego, z dnia 14 marca oraz z dnia 19 marca 2013 r. przyznających skarżącemu zasiłki celowe na zakup opału oraz zasiłek okresowy w kwocie 470,50 zł (według decyzji zasiłki te mają być przelewane na rachunek jego żony), kopie faktur dotyczących opłat za energię elektryczną i opłat za dostawę wody i odprowadzenie ścieków (uwzględniające dopłatę gminy), kopię pisma z dnia 27 sierpnia 2012 r.
w sprawie rozłożenia na raty zaległości w tych ostatnich opłatach, oświadczenie żony skarżącego, że od dnia 16 sierpnia 2012 r. przebywa ona na urlopie wychowawczym oraz wydruk wyciągu z rachunku bankowego (poza wpływami środków z pomocy społecznej odnotowuje on wpłaty gotówkowe; w maju bieżącego roku suma tych wpłat wyniosła 1900 zł, w kwietniu 2900 zł).
Mając na względzie powyższe, zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 przywołanej ustawy obejmującym m.in. ustanowienie adwokata lub innego profesjonalnego pełnomocnika – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu, przedstawiając – z własnej inicjatywy lub na wezwanie – niezbędną dokumentację źródłową.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, uznać trzeba, że skarżący wykazał, iż powyższa przesłanka zachodzi, aczkolwiek sposób, w jaki wykonał on wezwanie do uzupełnienia danych zawartych we wniosku może budzić pewne wątpliwości. W szczególności – pomimo jednoznacznej i kategorycznej treści wezwania – nie udokumentowano tego, że małżonka wnioskodawcy korzysta
z urlopu wychowawczego i nie uzyskuje dochodu, poprzestając w tym zakresie jedynie na ponownym oświadczeniu. Tymczasem oświadczenia te – jak również wyjaśnienia na temat dochodów gospodarstwa domowego – pozostają
w sprzeczności z faktem, że nadesłany wydruk wyciągu z rachunku bankowego odnotowuje, poza wpływami świadczeń, o których mowa we wniosku, wpłaty gotówkowe znacznie przewyższające deklarowane dochody rodziny. Jest zatem oczywiste, że we wniosku nie wykazano wszystkich źródeł przychodu pozostających do dyspozycji skarżącego i jego bliskich. Dopiero we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 237/13 skarżący stwierdził, że kwota 1900 zł, odpowiadające środkom wpłaconym łącznie na rachunek w maju bieżącego roku, stanowi pomoc finansową udzieloną przez rodzinę. Nie zmienia to wszelako faktu, że nie tylko nie udokumentował on tej informacji, np. za pomocą pisemnych oświadczeń ofiarodawców, lecz w jednym i w drugim wniosku pominął jeszcze wyższe kwoty wpłacone na rachunek miesiąc wcześniej.
Kierując się jednak dyrektywami wynikającymi z prawa do sądu, realizacji którego służy przecież prawo pomocy, można te wątpliwości rozstrzygnąć na korzyść wnioskodawcy. Jest on bowiem rzeczywiście osobą od dłuższego czasu bezrobotną, niemającą prawa do zasiłku. Dokumenty zgromadzone w sprawie potwierdzają też, że korzysta on z rodziną z różnych form pomocy społecznej celem pokrycia najbardziej podstawowych potrzeb i że ma trudności z bieżącym opłacaniem wszystkich kosztów utrzymania, czego dowodzi kopia pisma informującego
o rozłożeniu na raty zaległości w części opłat za mieszkanie. Fakty te pozwalają przyjąć, że jakikolwiek dodatkowy wydatek może wiązać się z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla skarżącego i jego rodziny.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku
z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło