I SA/Gl 1410/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-02-06

Skład orzekający: Piotr Łukasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) powinien zostać uwzględniony, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że jej dochody pomniejszone o wydatki związane z leczeniem (w tym przypadku skarżącego) nie pozwolą na pokrycie kosztów sądowych, zwłaszcza w sytuacji, gdy prowadzone są równolegle inne sprawy wymagające ponoszenia opłat. Sąd uznał, że dochody skarżącego i jego opiekuna prawnego, uwzględniając koszty leczenia, nie pozwalają na wygospodarowanie środków na wpis sądowy.
Stan faktyczny
Skarga dotyczyła postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Opiekun prawny ubezwłasnowolnionego skarżącego złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Opiekunka jest wdową, na jej wyłącznym utrzymaniu pozostaje ubezwłasnowolniony syn, a ich łączny dochód wynosił 1326,76 zł. Wskazała na brak majątku i wysokie wydatki związane z leczeniem syna. Sąd wezwał do uzupełnienia wniosku, a następnie analizował przedstawione dokumenty potwierdzające dochody, wydatki na leczenie oraz zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Piotr Łukasik po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. W ramach wniosku o przyznanie prawa pomocy (patrz druk PPF z dnia 5 stycznia 2013 r.) G.Ł. (działająca jako opiekun prawny ubezwłasnowolnionego Ł. Ł.) zwróciła się do Sądu z prośbą o zwolnienie od kosztów sądowych. Argumentując wniosek oświadczyła, że jest wdową i na jej wyłącznym utrzymaniu pozostaje ubezwłasnowolniony syn. Ich łączny dochód stanowi kwota 1326,76 zł. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym zasobów pieniężnych. Pismem z dnia 14 stycznia 2013 r. referendarz sądowy wezwał G. Ł. do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie materiałów źródłowych. W odpowiedzi opiekun skarżącego oświadczyła (patrz pismo nadane w urzędzie pocztowym w dniu 29 stycznia 2013 r.), że zamieszkuje w chwili obecnej u swojego brata. Podkreśliła, iż stałe wydatki związane z utrzymaniem stanowią kwotę około 620 zł, reszta środków przeznaczana jest na wyżywienie. Z nadesłanych dokumentów źródłowych (w całości dołączone do akt sprawy o sygn. I SA/Gl 1409/12) wynika, że dochód opiekuna skarżącego wynosi 388,84 zł, zaś skarżącego – 937,92 zł. Dokumenty te potwierdziły także nakłady opiekuna skarżącego na lekarstwa. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego, należącego do G. Ł., wynika nadto, że dodatkowym źródłem dochodu w jej gospodarstwie jest świadczenie opiekuńcze w kwocie 153 zł. G. Ł. nadesłała nadto liczne zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego, co wskazuje na prowadzone wobec niej i jej syna postępowanie egzekucyjne. Należy w tym miejscu nadmienić, że mocą postanowienia z dnia 4 stycznia 2011 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 1166/10 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zwolnił G. Ł. od kosztów sądowych. Ustalono wówczas, że jej syn ma porażenie mózgowe oraz epilepsję. Jego jedynym opiekunem i żywicielem jest matka, która sama została zakwalifikowana do III grupy inwalidztwa. Większość środków z jej budżetu domowego jest przeznaczona na leczenie syna, w tym medykamenty i wizyty lekarskie. Wpis sądowy od skargi wynosi w tej sprawie 100 zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Jego rozstrzygnięcie sprowadziło się do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie: P.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości bądź w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zważono w tej sprawie, że wniosek opiekuna skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Uznano, że dochody G. Ł. i jej syna pomniejszone o wydatki związane z leczeniem skarżącego nie pozwolą na wygospodarowanie środków pieniężnych na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od skargi na obecnym etapie postępowania, tym bardziej, że w tutejszym Sądzie prowadzone są równolegle dwie sprawy ze skarg G. Ł. i jej syna (łączna wysokość wpisów sądowych wynosi 200 zł). W toku rozpoznania tej sprawy zrodziły się wprawdzie wątpliwości, co do rzeczywistego miejsca zamieszkania G. Ł. i jej syna. Wątpliwości te rozstrzygnięto jednak na korzyść strony wnioskującej, wszak bez względu na to, czy G. Ł. mieszka u swojej córki, czy brata, nie podobna przyjąć, że osoby te, poza niesioną pomocą skierowaną do Ł. Ł., miałyby partycypować w kosztach sądowych niniejszego postępowania. Nie sposób także przyjąć, że koszty sądowe w tej sprawie miałyby być pokryte ze świadczenia pielęgnacyjnego, którego nie zadeklarowano w druku PPF na potrzebę rozpoznania tego wniosku. Skutkiem takiego wykorzystania tego świadczenia byłaby iluzoryczność niesionej przez państwo, szeroko pojmowanej, pomocy społecznej. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności orzeczono jak w sentencji w oparciu o przywołane wyżej przepisy, działając na podstawie art. 258 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło