I SA/Gl 145/09

WyrokWSA w Gliwicach2009-06-01

Skład orzekający: Teresa Randak, Ewa Madej, Krzysztof Winiarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowle kolejowe oraz zajęte pod nie grunty, które są wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, ale zarządzane przez inny podmiot (dzierżawcę), są zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe naruszyły art. 153 i 170 PPSA, nie stosując się do wiążącej wykładni prawnej zawartej w poprzednim wyroku WSA. Organ odwoławczy błędnie zinterpretował pojęcie "wyłącznie" oraz "publiczny transport kolejowy", a także nieprawidłowo ocenił stan faktyczny, ignorując wiążące wskazania sądu co do konieczności interpretacji przepisów i związania stanem faktycznym przedstawionym przez wnioskodawcę.
Stan faktyczny
Spółka A S.A. zwróciła się o interpretację przepisów podatkowych dotyczącą zwolnienia z podatku od nieruchomości budowli kolejowych i zajętych pod nie gruntów, które są wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, ale zarządzane przez inny podmiot (B Sp. z o.o.). Organy podatkowe uznały, że zwolnienie nie przysługuje, ponieważ budowle są wykorzystywane przez dzierżawcę na własną rzecz, a nie przez podatnika bezpośrednio na potrzeby publicznego transportu. Po uchyleniu przez WSA pierwszej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie wydało decyzję, w której podtrzymało swoje stanowisko, błędnie interpretując pojęcia i ignorując wiążące wskazania sądu. Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i zasądza od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania. Orzeka, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak (spr.), Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Krzysztof Winiarski, Protokolant Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2009 r. sprawy ze skargi A S.A. w J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości – interpretacja 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. orzeka, że decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku. Wnioskiem z dnia 4 sierpnia 2005 r. A S.A. z siedzibą w J.– w dalszej części uzasadnienia określana zamiennie "Spółka" – zwróciła się do Prezydenta Miasta M. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 84 z 2002 r. z późn. zm. ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie skrótem "upol" . We wniosku Spółka sformułowała pytanie, czy zgodnie z wymienionym przepisem budowle kolejowe oraz zajęte pod nie grunty, objęte podatkiem od nieruchomości, od których podatnikiem jest A, a które zarządzane są przez podmiot uprawniony do zarządzania infrastrukturą kolejową B Spółka z o.o., zwolnione są od podatku od nieruchomości. W dalszej kolejności Spółka przedstawiła stan faktyczny stwierdzając, że posiada ona i zarządza budowlami kolejowymi, stanowiącymi całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami służącymi do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania ruchem, umożliwiającymi przewóz rzeczy i wykorzystywanymi wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Podkreślono, że dostęp do infrastruktury kolejowej Spółki ma charakter otwarty i każdy z licencjonowanych przewoźników kolejowych może na jednakowych i równych dla wszystkich zasadach, określonych w regulaminie udostępniania tras, realizować na tych liniach przewozy kolejowe. Zaakcentowano, że w rozpatrywanym przypadku spełnione zostały warunki charakteryzujące publiczny transport kolejowy. Spółka zajęła stanowisko, iż budowle kolejowe oraz zajęte pod nie grunty, "które wykorzystywane są wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, zwolnione są od podatku od nieruchomości". Natomiast budowle kolejowe oraz zajęte pod nie grunty, które związane są z tzw. transportem wewnątrzzakładowym, nie korzystają ze zwolnienia od podatku od nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy podatkowej. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta M. uznał, że w odniesieniu do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku, stanowisko Spółki dotyczące zastosowanie przepisów podatkowych jest niewłaściwe w obowiązującym stanie prawnym w 2005 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółka podniosła zarzut naruszenia art. 14a § 1 i 3 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie dokonania oceny prawnej stanowiska wnioskodawcy, a nadto naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wskutek przyjęcia, że stanowisko wnioskodawcy przedstawione we wniosku jest niewłaściwe. Mając na względzie powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wydanie w tym zakresie orzeczenia, iż stanowisko Spółki przedstawione we wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji prawa podatkowego jest prawidłowe. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta M., opierając się na art. 216 w związku z art. 226 § 1 oraz art. 239 Ordynacja podatkowa, uchylił swoje postanowienie z dnia 18 sierpnia 2005 r., podnosząc w uzasadnieniu, iż "zarzuty podniesione przeze stronę w przesłanym zażaleniu zasługują na uwzględnienie w całości". Pismem z dnia 20 września 2005 r. organ interpretacyjny wezwał stronę do usunięcia braków formalnych w terminie 14 dni, przez przedłożenie szeregu dokumentów i dowodów w pełni ilustrujących istniejący stan faktyczny i pozwalających na ocenę czy rzeczywiście Spółka posiada budowle zajęte na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta M. uznał, że w odniesieniu do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku z dnia 4 sierpnia 2005 r. i uzupełnionego pismem z dnia 13 października 2005 r., stanowisko Spółki dotyczące zastosowania przepisów podatkowych jest nieprawidłowe. Organ interpretacyjny wskazał, uzasadniając przyjęte stanowisko, że z przedłożonych przez Spółkę materiałów wynika, iż przedmiotowe nieruchomości oddane są w dzierżawę, a nie zarząd B Spółka z o.o., z czego podatnik pobiera czynsz. Podkreślono, że Spółka jest użytkownikiem wieczystym gruntu, a wskazane w materiale dowodowym budowle, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i zajęte pod nie grunty są w posiadaniu zależnym B na podstawie umowy dzierżawy. Na podstawie tej umowy w/w Spółka wykorzystuje mienie strony dla realizacji własnych zadań gospodarczych, objętych zakresem jej działania i czerpiąc z tego pożytki. Jedynym świadczeniem dzierżawcy w stosunku do strony jest uiszczanie czynszu. Zaakcentowano, że podatnikiem podatku od nieruchomości, stosownie do art. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, jest A, a nie B Spółka z o.o. Zdaniem organu podatkowego zwolnienie od podatku od nieruchomości i jej składników określonych w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie może mieć w rozpatrywanym przypadku zastosowania, bo chociaż przedmiotowe nieruchomości są wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, ale nie przez podatnika lecz inny podmiot gospodarczy, który wykorzystuje to mienie na własną rzecz i potrzeby, czerpiąc z tego pożytki. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie i orzeczenie, iż jej stanowisko przedstawione we wniosku jest prawidłowe, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskutek przyjęcia, że stanowisko strony jest nieprawidłowe. Zarzucono również naruszenie art. 14a § 1 i 3 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie dokonania interpretacji art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, tj. wykładni pojęcia "wyłącznie" oraz "publiczny transport kolejowy". W uzasadnieniu zażalenia podkreślono m.in., że z przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych absolutnie nie wynika, by z przedmiotowego zwolnienia podatnik mógł korzystać tylko wtedy, gdy to konkretnie on wykorzystuje to mienie wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło uchylenia i zmiany postanowienia organu pierwszej instancji. Kolegium uznało, że pytanie przedstawione przez Spółkę miało charakter ogólny, a podatnik w swoim wniosku nie przedstawił wyczerpująco stanu faktycznego, naruszając tym samym wymóg określony w art. 14a § 2 Ordynacji podatkowej. Zdaniem organu odwoławczego, pomimo wezwania przez organ pierwszej instancji, Spółka przedłożyła wykazy składników majątkowych, które nie są wypisami z ewidencji gruntów, ani nie mogą stanowić dowodów wskazujących, że wymienione w nich budowle: 1) stanowią całość techniczno-użytkową z instalacjami i urządzeniami; 2) służą do ruchu pojazdów kolejowych, organizacji i sterowania ruchem, umożliwiając dokonywanie przewozów i rzeczy; 3) wykorzystywane są wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Skład orzekający Kolegium podniósł ponadto, że ustalenie stanu faktycznego wymaga przede wszystkim wykazania, o które budowle i grunty pod tymi konkretnymi budowlani dokładnie chodzi, kto z nich korzysta, na jakich zasadach i w jakim celu. Takich dowodów i dokumentów, zdaniem organu II instancji, Spółka nie przedstawiła, natomiast wskazała, że B Spółka z o.o. jest zarządcą infrastruktury kolejowej, podczas gdy spółka ta jest jedynie dzierżawcą, zobowiązanym do uiszczania miesięcznego czynszu. Organ odwoławczy powołał się na orzecznictwo oraz prawo UE, wskazując na Rozporządzenie Rady nr 1191/69 z dnia 26 czerwca 1969 r., w sprawie działania państw członkowskich, dotyczącego zobowiązań związanych z pojęciem usługi publicznej w transporcie kolejowym, drogowym i żegludze śródlądowej (Dz.U. UE L. 69.156.1; Dz.U. UE-sp 07-1-09) wskazując, że do rozporządzenia tego odwołuje się również polski ustawodawca w ustawie o transporcie kolejowym. Organ odwoławczy podkreślił także, że interpretacja określenia "wyłącznie" nie wymaga komentarza. Natomiast ustalając znaczenie określenia "publiczny transport kolejowy" stwierdził, że słowo "publiczny" oznacza: dotyczący ogółu ludzi, służący ogółowi, przeznaczony dla wszystkich, ogólny. Podkreślono przy tym, że jeżeli celem prowadzonego transportu jest zaspokojenie własnych potrzeb określonych podmiotów gospodarczych, a nie ogółu społeczeństwa, zwolnienie przewidziane przepisem art. 7 ust. 1 pkt 1 nie przysługuje. Kolegium zaakcentowało, że Spółka udostępnia odpłatnie swoją infrastrukturę licencjonowanym przewoźnikom, których działalność polega na wykonywaniu przewozów towarowych na rzecz określonych podmiotów gospodarczych, których krąg jest zamknięty. Zaznaczono, że jest to typowa działalność usługowa, z której Spółka czerpie zyski. Natomiast, zdaniem Kolegium, publiczny transport kolejowy powinien charakteryzować się m.in. cyklicznością i regularnością prowadzonych przewozów na podstawie rozkładu jazdy. W ocenie Kolegium przewoźnik świadczący transport publiczny w zakresie przewozu rzeczy i osób czyni to w ramach obowiązku służby publicznej, który wynika z powierzonej mu funkcji przez organ administracji publicznej. Zwrócono jednocześnie uwagę, że dzierżawca infrastruktury kolejowej udostępnia linie kolejowe w oparciu o Regulamin przyznawania i korzystania z tras na udostępnionych odcinkach kolejowych. Regulamin ten ogłoszony jest na stronach internetowych dzierżawcy. Jednakże na użytek konkretnego przewoźnika i jego kontrahenta opracowywany jest indywidualny rozkład jazdy, co - zdaniem SKO - przeczy tezie, że transport wykonywany w oparciu o ww. Regulamin ma charakter publiczny (otwarty dla wszystkich). Na powyższą decyzję Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze zarzucono decyzji odwoławczej naruszenie art. 14a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa przez uznanie, że strona nie przedstawiła wyczerpująco stanu faktycznego; art. 229 w związku z art. 239 w związku z art. 14a § 4 wskutek jego niezastosowania w następstwie stwierdzenia braku istotnych w sprawie dokumentów, m.in. takich jak wypis z ewidencji gruntów; art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie podjęcia działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, pomimo stwierdzenie, iż do rozpoznania podatkach i opłatach lokalnych wskutek uznania, że podatnik może korzystać ze zwolnienia objętego tym przepisem tylko wówczas, gdy to on konkretnie wykorzystuje wskazane w nim mienie wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a także wskutek uznania, iż o publicznym transporcie kolejowym możemy mówić tylko wówczas, gdy transport ten jest dostępny dla ogółu, tj. zarówno przewoźników kolejowych, jak również dla każdego człowieka; wreszcie art. 14a § 1 Ord. pod. poprzez uznanie, iż zawarte w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych pojęcie "wyłączenie" nie wymaga interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Gl 135/07 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Rozpoznając ponownie sprawę, Kolegium zaskarżonym postanowieniem zmieniło zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko, a ponadto uznał za zasadny zarzut dotyczący nie dokonania przez organ I instancji interpretacji pojęć "wyłącznie" i "publiczny transport kolejowy" oraz dokonał wyjaśnień w/w pojęć. W ocenie Kolegium pojęcie "wyłącznie" z uwagi na jego precyzyjność nie wymaga interpretacji. Z kolei pojęcie "publiczny transport kolejowy" nie zostało zdefiniowane w polskim ustawodawstwie, stąd też należy interpretować je zgodnie z wykładnią językową, gdzie publiczny rozumiany jest jako dostępny dla wszystkich, ogólny, powszechny, społeczny nie prywatny. Zwolnienie z podatku od nieruchomości budowli kolejowych przysługuje zatem w sytuacji, gdy budowle oraz związane z nimi grunty wykorzystywane są w związku z transportem kolejowym powszechnie dostępnym nie tylko dla przewoźników krajowych, ale także dla ogółu. W sytuacji, gdy celem prowadzenia transportu jest zaspakajanie potrzeb własnych określonych podmiotów gospodarczych, a nie ogółu społeczeństwa, zwolnienie określone w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie przysługuje. Na powyższą decyzję, Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi II instancji: 1) art. 14a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa przez uznanie, że strona nie przedstawiła wyczerpująco stanu faktycznego; 2) art. 7 ust. 1 pkt 1 upol wskutek uznania, że podatnik może korzystać ze zwolnienia objętego tym przepisem tylko wówczas, gdy to on konkretnie wykorzystuje wskazane mienie wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, 3) art. 7 ust. 1 pkt 1 upol wskutek uznania, że o publicznym transporcie kolejowym można mówić tylko wówczas, gdy transport ten jest dostępny dla ogółu tj. zarówno dla przewoźników kolejowych, jak również dla każdego człowieka, 4) art. 14a § 1 Ord. pod. poprzez uznanie, iż zawarte w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych pojęcie "wyłączenie" nie wymaga interpretacji. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargą interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem legalności, a więc zgodności działań administracji z obowiązującym prawem. W sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi, iż wydana interpretacja narusza prawo, to zgodnie z treścią art. 146 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. ) uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Oceniając legalność zaskarżonej interpretacji wskazać należy na wstępie, iż została ona wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., na podstawie art. 14 a - 14 e ustawy Ordynacja podatkowa, w brzmieniu obowiązującym do dniu 30 czerwca 2007 r. W stanie prawnym obowiązującym przed nowelizacją wprowadzoną ustawą z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 217, poz. 1590 ) – w dalszej części uzasadnienia określanej zamiennie "ustawą zmieniającą" – istotne dyrektywy działania dla sądów administracyjnych zawarte zostały w tezach wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2006 r. sygn. akt P 36/05 i uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I FPS 1/06 wskazującego, że "kontrola legalności zaskarżonych decyzji w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczy także ich merytorycznej treści, jednakże należy podkreślić, że organem interpretacyjnym w tym przedmiocie jest organ podatkowy, a kontrola sądowa rozstrzygnięć odnosi się do poprawności dokonanej interpretacji. Sąd nie jest zatem uprawniony do dokonywania – w zastępstwie organów podatkowych – interpretacji przepisów prawa podatkowego, które następnie wiązałyby organy podatkowe, a więc nie może zastępować tych organów w ich dokonywaniu, a jego rola ograniczona została tylko do oceny poprawności dokonanej przez organy podatkowe interpretacji. Trybunał uznał bowiem, że rola organów podatkowych w żaden sposób nie ulega ograniczeniu, a więc sąd w żadnym stopniu nie przyjmuje na siebie prowadzenia postępowania. Kontroli sądowej podlegał bowiem będzie "przebieg postępowania oraz zastosowanie prawa materialnego". Przedmiot sporu, w rozpatrywanej sprawie ogranicza się do różnicy poglądów – w związku z udzieloną przez organy podatkowe interpretacją co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego – w kwestii odmiennej interpretacji przepisów zawartych w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 84 z 2002 r. z późn. zm. ) – w dalszej części uzasadnienia określana zamiennie skrótem "upol". Na wstępie zasadnym jest wskazanie, że zaskarżona decyzja w sprawie interpretacji wydana została po uchyleniu przez tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Gl 135/07, poprzedniej decyzji Kolegium z dnia [...][...]. Uchylając w/w decyzją Sąd wskazał, że konsekwencją specyfiki postępowania interpretacyjnego są obowiązki organu, zasadniczo inne niż w postępowaniu podatkowym. O ile w postępowaniu podatkowym organ – stosownie m.in. do dyrektyw zawartych w art. 122 i 187 Ordynacji podatkowej – obowiązany jest do wszechstronnego ustalenia wszystkich okoliczności sprawy, ustalenia obiektywnie istniejącego stanu rzeczy, to w postępowaniu interpretacyjnym ogranicza się wyłącznie do udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w okolicznościach stanu faktycznego podanych przez stronę. Sąd wskazał przy tym – niezależnie od innych zaleceń – że w rozpatrywanym przypadku pytanie strony sprowadzało się do odpowiedzi na pytanie, czy Spółka – stosownie do postanowień art. 7 ust. 1 pkt 1 upol – jest zwolniona od podatku od nieruchomości w podanych przez nią okolicznościach stanu faktycznego. Wynika z nich, że należące do Spółki budowle kolejowe i grunty pod nimi są – w części objętej pytaniem – wyłącznie wykorzystywane na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Postawione pytanie natomiast nie dotyczy kwestii, czy sposób wykorzystania przez Spółkę budowli kolejowych i gruntów uzasadnia ich kwalifikację, jako związanych wyłącznie z publicznym transportem kolejowym, który to wątek podjął organ odwoławczy. Zasadnym jest wskazanie, iż w/w wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i stał się prawomocny z dniem 26 czerwca 2007 r. W tym miejscu należy – w ocenie Sądu – zwrócić uwagę na regulację zawartą w treści art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) – dalszej części uzasadnienia określanej skrótem "uppsa" – zgodnie z którym "Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby". Wskazany przepis dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia, która polega na związaniu tym orzeczeniem określonych podmiotów. Podmiotami tymi są przede wszystkim strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe. Orzeczenie wiąże również inne osoby, ale tylko w wypadkach przewidzianych w ustawie. Ratio legis art. 170 polega na tym, że gwarantuje ona zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy ( wyr. NSA z dnia 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98, niepubl.). Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 uppsa w odniesieniu do organów podatkowych, a także sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia SN z dnia 21 października 1999 r., I CKN 169/98, OSP 2001, z. 4, poz. 63). Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie dokonana w trybie art. 153 uppsa wykładnia wyroku stanowi jego integralną część, a to oznacza, że zarówno organ podatkowy, jak i skład rozpoznający ponownie sprawę związany jest jej treścią. Na uwagę zasługuje – treść art. 153 uppsa – zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działania lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wyrażona zatem w orzeczeniu sądu administracyjnego ocena prawna i wskazania wiąże ten sąd oraz organ – w myśl wyżej zacytowanego przepisu. W rozpatrywanej sprawie, Kolegium rozpoznając ponownie sprawę – wbrew wyżej zacytowanej ocenie prawnej zawartej w wyroku z dnia 23 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Gl 135/07, przyjęło, że: - po pierwsze, "Spółka nie przedłożyła dokumentów i dowodów, z których wynikałoby, o które budowle i grunty pod tymi konkretnymi budowlami dokładnie chodzi", - po drugie, że "bez doprecyzowania przez podatniczkę wszystkich szczegółów udzielona przez Prezydenta Miasta odpowiedź na tak zadane pytanie (...) nie budzi wątpliwości", - po trzecie zaś, że "przypadku słowa wyłącznie nie zachodzi konieczność interpretacji tego pojęcia, ponieważ jego znaczenie jest oczywiste". W dalszej kolejności Kolegium skupiło się na interpretacji pojęcia "publiczny transport kolejowy" abstrahując od stanu faktycznego przedstawionego przez skarżącą – pomimo, że Sąd wyraźnie i w sposób nie budzący wątpliwości wskazał, że organ interpretacyjny związany jest stanem faktycznym przedstawionym przez wnioskodawcę. W badanej sprawie skarżąca we wniosku z dnia 4 sierpnia 2005 r. wskazała natomiast m.in., że "budowle kolejowe oraz zajęte pod nie grunty, będące w posiadaniu A S.A., a zarządzane obecnie przez B Sp. z o.o., które są wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, zwolnione są od podatku od nieruchomości". Przedstawiając stan faktyczny skarżąca podkreśliła, że "Spółka posiada i zarządza budowlami kolejowymi stanowiącymi całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami służącymi do ruchu pojazdów kolejowych (....) wykorzystywanymi wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego". W dalszej części tego stanu wskazała m.in., że w/w infrastrukturą zarządza podmiot uprawniony do zarządzania infrastrukturą kolejową B Sp. z o.o. Zasadnym jest też zaznaczenie, że Sąd w/w wyroku wskazał – jako na kolejny element wymagający wyeksponowania – konieczność przeprowadzenia wykładni przepisu, a nie tylko rozstrzygnięcie, czy stanowisko podatnika/wnioskodawcy jest prawidłowe czy też nieprawidłowe. W badanej sprawie dokonując analizy treści poprzednio uchylonej decyzji oraz decyzji uchylonej w niniejszym postępowaniu uprawniony jest wniosek, że organ odwoławczy tak naprawdę wykonał tylko jedno wskazanie Sądu tj. zmienił zaskarżonego postanowienia, powielając prawną argumentację decyzji uprzednio uchylonej. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organy podatkowe nie dokonały właściwej oceny prawnej stanu faktycznego przedstawionego we wniosku strony skarżącej, czym naruszyły treść art. 153 i 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego, na mocy art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło